III SA/Gd 321/12

PostanowienieWSA w Gdańsku2012-07-13

Skład orzekający: Krzysztof Przasnyski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, prowadząca wspólne gospodarstwo domowe z matką, posiadająca nieruchomość i otrzymująca rentę z tytułu niezdolności do pracy, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i otrzymać adwokata z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna może uzyskać prawo pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata), jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W analizowanym przypadku, biorąc pod uwagę łączny dochód skarżącej i jej matki, udokumentowane niezbędne koszty utrzymania oraz brak oszczędności, skarżąca wykazała dostatecznie trudną sytuację materialną uzasadniającą przyznanie prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczące wykreślenia wpisu z ewidencji działalności gospodarczej. Skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z matką, posiada nieruchomość i otrzymuje rentę z tytułu niezdolności do pracy. Jej miesięczne dochody wraz z dochodami matki wynoszą 2 314,12 zł, a udokumentowane miesięczne wydatki 1 206,25 zł. Skarżąca zadeklarowała brak oszczędności.
Rozstrzygnięcie
Przyznano wnioskodawcy prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Krzysztof Przasnyski po rozpoznaniu w dniu 13 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. S. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 19 marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie wykreślenia wpisu z ewidencji działalności gospodarczej postanawia przyznać wnioskodawcy prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Wnioskiem z dnia 18 maja 2012 r., uzupełnionym na urzędowym formularzu PPF w dniu 4 czerwca 2012 r., skarżąca zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w niniejszej sprawie. Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2012 r., Poz. 270), zwanej dalej P.p.s.a., prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Jednocześnie ustanowienie dla strony adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego wymaga dodatkowego złożenia przez wnioskodawcę osobistego oświadczenia o niezatrudnianianiu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z ww., przy czym nie dotyczy to adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy (art. 246 § 3 P.p.s.a.). W myśl art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Powołane przepisy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 P.p.s.a. Zatem rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Na podstawie złożonego oświadczenia na formularzu PPF oraz dokumentów nadesłanych w odpowiedzi na zarządzenie referendarza sądowego z dnia 11 czerwca 2012 r. (kopii potwierdzeń odbioru świadczeń emerytalno-rentowych za maj 2012 r., dokumentów obrazujących wysokość ponoszonych kosztów utrzymania, dodatkowych oświadczeń skarżącej i jej matki) ustalono, że skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z matką, posiada nieruchomość o powierzchni 539 m2 zabudowaną budynkiem mieszkalnym. Źródłem dochodu skarżącej jest renta z tytułu niezdolności do pracy w wysokości 1 113,53 zł netto miesięcznie (ogółem za 2011 r. - 14 529,86 zł) , zaś jej matki emerytura w kwocie 1 200,59 zł netto miesięcznie (ogółem za 2011 r. - 13 722,48 zł). Osoby pozostające we wspólnym gospodarstwie nie posiadają rachunków bankowych, oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Udokumentowane przez skarżącą miesięczne wydatki z tytułu zużycia energii elektrycznej, gazu, wody, opłat RTV oraz za wywóz odpadów wynoszą średnio 1 206,25 zł. Biorąc pod uwagę oświadczenie skarżącej, złożone na urzędowym formularzu oraz nadesłane dokumenty źródłowe uznać należało, że wykazała ona dostatecznie, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, jakie mogą powstać w niniejszej sprawie. Za taką oceną przemawia w szczególności wysokość miesięcznych dochodów skarżącej i jej matki (ogółem 2 314,12 zł) w stosunku do udokumentowanych niezbędnych kosztów utrzymania (1 206,25 zł) oraz deklarowany brak jakichkolwiek oszczędności. Z tych względów, na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło