III SA/Gd 331/08
PostanowienieWSA w Gdańsku2008-12-02
Skład orzekający: Krzysztof Przasnyski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (ustanowienie adwokata) powinien zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie przedłożyła wymaganych dokumentów potwierdzających jej sytuację finansową pomimo wezwania sądu?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata, nie może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie udowodniła spełnienia ustawowych przesłanek poprzez przedłożenie wymaganych dokumentów finansowych, mimo wezwania sądu. Ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy, a brak współpracy uniemożliwia rzetelną analizę jego sytuacji majątkowej.Stan faktyczny
Skarżący Z. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (ustanowienie adwokata) w związku z możliwością wniesienia skargi kasacyjnej po uchyleniu przez WSA decyzji dotyczącej choroby zawodowej. Pomimo wezwania sądu do przedłożenia dokumentów potwierdzających jego sytuację finansową (zeznania podatkowe, wyciągi bankowe, dowody wysokości emerytury i kosztów utrzymania), skarżący nie dostarczył żadnych z nich. W związku z tym sąd odmówił przyznania prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania wnioskodawcy prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Krzysztof Przasnyski po rozpoznaniu w dniu 2 grudnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. K. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego [...] z dnia 16 stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej postanawia odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy.
Wyrokiem z dnia 9 października 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił zaskarżoną przez Z. K. decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego [...] z dnia 16 stycznia 2008 r. w przedmiocie choroby zawodowej oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji z dnia 19 października 2007 r.
Wnioskiem z dnia 31 października 2008 r. (data stempla pocztowego) skarżący zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu podał, iż otrzymując odpis wyroku w niniejszej sprawie został pouczony o prawie wniesienia skargi kasacyjnej, która pod rygorem odrzucenia powinna być sporządzona przez pełnomocnika będącego adwokatem.
Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawcy wynika, iż prowadzi on wspólne gospodarstwo domowe z żoną, jest posiadaczem mieszkania o powierzchni 45,8 m2 oraz samochodu osobowego [...], rok produkcji 2003. Źródłem dochodu małżonków są emerytury w łącznej kwocie 4 078 zł brutto miesięcznie. Skarżący ani jego małżonka nie posiadają jakichkolwiek zasobów pieniężnych, w tym oszczędności i papierów wartościowych,
W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 3 cyt. ustawy, prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Stosownie do przepisu art. 246 § 3 ww. ustawy, adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego można ustanowić dla strony, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Nie dotyczy to adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy.
W świetle powołanych uregulowań przyznaje się prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, jeżeli wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, oraz gdy nie pozostaje w stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym lub doradcą podatkowym.
Zatem to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione.
W związku z tym, iż oświadczenie strony skarżącej zawarte we wniosku okazało się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych, na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 6 listopada 2008 r., doręczonym w dniu 12 listopada 2008 r. (dowód – potwierdzenie odbioru, akta sprawy, k. 91) wezwano skarżącego do przedłożenia – w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania – następujących dokumentów: odpisów zeznań podatkowych za 2007 r. złożonych przez niego oraz małżonkę, a w przypadku ich nieskładania - odpisów imiennych informacji o wysokości osiągniętego dochodu lub rocznego obliczenia podatku za ten rok; wyciągów i wykazów ze wszystkich posiadanych przez niego oraz małżonkę rachunków bankowych, maklerskich (i innych na których gromadzone są środki pieniężne), obrazujących historię i salda tych rachunków w okresie ostatnich trzech miesięcy, a w przypadku ich nieposiadania złożenia stosownych oświadczeń w tym przedmiocie; kopii dokumentów potwierdzających aktualną wysokość emerytury otrzymywanej przez niego oraz jego małżonkę oraz kopii dokumentów obrazujących miesięczną wysokość ponoszonych kosztów utrzymania (opłaty za czynsz, energię elektryczną, gaz, ogrzewanie, innych).
Pomimo upływu wyznaczonego terminu sądowego, do dnia wydania niniejszego orzeczenia skarżący nie nadesłał jakichkolwiek żądanych dokumentów.
Mając na uwadze powyższe okoliczności, stwierdzić należy, iż skarżący nie udowodnił, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy, gdyż w zakreślonym terminie nie nadesłał żadnego z wymaganych dokumentów, obrazujących jego sytuację finansową.
Zważyć należy, że przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy nie prowadzi się dochodzenia, w sytuacji, gdy dokładne dane umożliwiające pełną ocenę stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych wnioskodawcy nie są znane, gdyż uchyla się on od złożenia stosownych dokumentów w tym przedmiocie. Jak już bowiem wskazano, sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, iż niewykonanie wezwania do złożenia dodatkowych oświadczeń lub dokumentów uniemożliwia dokonanie rzetelnej analizy sytuacji finansowej strony (por. postanowienie NSA z dnia 1 marca 2006 r. sygn. akt II OZ 235/06 niepubl.).
W konsekwencji na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło