III SA/Gd 331/21

WyrokWSA w Gdańsku2021-12-02

Skład orzekający: Paweł Mierzejewski, Janina Guść, Bartłomiej Adamczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może wydać decyzję w przedmiocie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, opierając się na postanowieniu gminnej komisji rozwiązywania problemów alkoholowych, które nie stało się ostateczne i nie zostało skutecznie doręczone stronie?
Ratio decidendi
Organ administracji nie może oprzeć swojej decyzji na postanowieniu organu współdziałającego, które nie jest ostateczne i nie zostało skutecznie doręczone stronie. Wydanie decyzji przed uzyskaniem ostatecznego stanowiska organu współdziałającego narusza zasadę prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.) oraz przepisy dotyczące postępowania dowodowego i stanowi istotne naruszenie proceduralne, które może mieć wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
G. G. złożył wniosek o wydanie zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych. Gminna Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych wydała negatywną opinię dotyczącą lokalizacji punktu sprzedaży ze względu na bliskość obiektu kultu religijnego. Wójt Gminy odmówił wydania zezwoleń, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Po uchyleniu przez SKO własnej decyzji, Kolegium ponownie utrzymało w mocy decyzję Wójta. Skarżący zarzucił m.in. naruszenie przepisów proceduralnych, w tym brak skutecznego doręczenia opinii Komisji i brak możliwości jej zaskarżenia. Sąd administracyjny uchylił obie decyzje organów.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy. Nakazuje ściągnąć od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 300 zł tytułem części wpisu sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Mierzejewski (spr.), Sędziowie: Sędzia WSA Janina Guść, Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak, Protokolant: Starszy sekretarz sądowy Hanna Tarnawska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 grudnia 2021 r. sprawy ze skargi G. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 15 lutego 2021 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy [...]z dnia 26 czerwca 2020 r. nr [...]; 2. nakazuje ściągnąć od Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] na rzecz Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku kwotę 300 (trzysta) złotych tytułem części wpisu sądowego od skargi. G. G. (dalej jako "wnioskodawca" albo "skarżący") w ramach działalności gospodarczej prowadzonej pod nazwą "A" złożył w dniu 21 maja 2020 r. do Wójta Gminy [...] wniosek o wydanie zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych zawierających do 4,5 % alkoholu oraz na piwo, powyżej 4,5 % do 18 % alkoholu oraz powyżej 18 % alkoholu w sklepie spożywczo – monopolowym położonym przy ul. [...] w [...]. Postanowieniem z dnia 25 czerwca 2020 r. znak [...] wydanym na podstawie art. 106 § 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.: dalej powoływanej w skrócie jako "k.p.a.") Gminna Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w [...] złożony wniosek zaopiniowała negatywnie. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że Komisja wydaje opinię o zgodności lokalizacji punktu sprzedaży z uchwałą rady gminy, o której mowa w art. 12 ust. 1 - 3 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (tekst jednolity: Dz. U. z 2019 r., poz. 2277 ze zm.; dalej powoływanej w skrócie jako "ustawa"). Uzasadniając swoje stanowisko, Komisja powołała się na wyniki oględzin przeprowadzonych w punkcie sprzedaży alkoholu. W trakcie oględzin ustalono, że lokal, w którym zaplanowano sprzedaż alkoholu umiejscowiony jest na działce nr [...], która przylega bezpośrednio do działki nr [...], na której znajduje się krzyż stanowiący miejsce kultu religijnego. Zgodnie zaś z zapisami § 4 uchwały Rady Gminy Stare Pole z dnia 29 sierpnia 2018 r. nr XXXII/239/2018 w sprawie usytuowania miejsc sprzedaży napojów alkoholowych miejsca sprzedaży i podawania napojów alkoholowych nie mogą być usytuowane w najbliższej okolicy obiektów kultu religijnego, cmentarzy, szkół, przedszkoli, instytucji kultury, obiektów sportowych i placów zabaw. Po dokonaniu pomiaru odległości pomiędzy punktem sprzedaży alkoholu a wskazanym krzyżem stanowiącym miejsce kultu religijnego ustalono, że odległość ta w linii prostej wynosi 23 metry. Krzyż pozostaje nadto w zasięgu wzroku z miejsca sprzedaży napojów alkoholowych, co udokumentowano fotografiami z oględzin. Nie ma przy tym trwałych przeszkód o charakterze faktycznym, to jest krawędzi jezdni, innej zabudowy, która ze względu na swój charakter uniemożliwia dostęp oraz kontakt wzrokowy i głosowy, mur bez przejść oraz ciek wodny bez bliskich przepraw. W postanowieniu wskazano, że stronie przysługuje prawo wniesienia odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] za pośrednictwem Wójta Gminy [...] w terminie 7 dni od daty otrzymania postanowienia. Decyzją z dnia 26 czerwca 2020 r. nr [...] Wójt Gminy [...] odmówił wydania zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych. W podstawie prawnej decyzji organ pierwszej instancji wskazał art. 18 ust. 1, 2 i 3 pkt 3, ust. 3a i ust. 9 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. W uzasadnieniu wydanej decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia w miejscu lub poza miejscem sprzedaży może być prowadzona tylko na podstawie zezwolenia wydanego przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta), właściwego ze względu na lokalizację punktu sprzedaży, zwanego dalej "organem zezwalającym". Z kolei zgodnie z art. 18 ust. 3a ustawy zezwolenia, o których mowa w ust. 3, organ zezwalający wydaje po uzyskaniu pozytywnej opinii gminnej komisji rozwiązywania problemów alkoholowych o zgodności lokalizacji punktu sprzedaży z uchwałami rady gminy, o których mowa w art. 12 ust. 1-3. Odnosząc powyższe do realiów sprawy Wójt Gminy [...] wskazał, że wydanie przez Komisję negatywnej opinii skutkowało wydaniem decyzji o odmowie udzielenia wnioskowanych zezwoleń. Po rozpatrzeniu odwołania od powyższej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia 22 września 2020 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W następstwie skargi G. G. na ww. decyzję organu odwoławczego skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wydało w dniu 30 listopada 2020 r. decyzję nr [...], mocą której decyzja zaskarżona została przez organ odwoławczy uchylona w całości. Postanowieniem z dnia 29 grudnia 2020 r. wydanym w sprawie o sygnaturze akt III SA/Gd 1150/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku umorzył postępowanie sądowe ze skargi G. G. na decyzję z dnia 22 września 2020 r. nr [...]. Postanowienie stało się prawomocne w dniu 19 stycznia 2021 r. Decyzją z dnia 15 lutego 2021 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy [...] z dnia 26 czerwca 2020 r. nr [...]. W podstawie prawnej wydanej decyzji Kolegium wskazało art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 18 ust. 1 pkt 1 i ust. 3a ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. W uzasadnieniu wydanej decyzji Kolegium wskazało, że rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji jest prawidłowe. Negatywna opinia Komisji uniemożliwiała bowiem wydanie zezwoleń zgodnie ze złożonym wnioskiem. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu a dotyczących błędu w ustaleniach faktycznych, to jest przyjęcia, że sprzedaż alkoholu będzie się odbywać w najbliższej okolicy obiektu kultu religijnego i brak jest trwałej przeszkody o charakterze faktycznym jak i braku ustalenia stanu faktycznego w zakresie rzeczywistego oddziaływania obiektu kultu religijnego i sklepu Kolegium wskazało, że w istocie dotyczą one stanowiska wyrażonego przez Komisję. Co istotne, G. G. nie zaskarżył wydanego przez Komisję postanowienia. W skardze na powyższą decyzję Kolegium G. G. reprezentowany przez pełnomocnika z wyboru podniósł zarzuty: 1. błędu w ustaleniach faktycznych stojących u podstaw zaskarżonej decyzji a mianowicie przyjęcie w ślad za postanowieniem Komisji, że sprzedaż alkoholu będzie się odbywać w najbliższej okolicy obiektu kultu religijnego i brak jest trwałej przeszkody o charakterze faktycznym; 2. naruszenia art. 7 k.p.a. przez braki w zakresie ustalenia stanu faktycznego w zakresie rzeczywistego oddziaływania obiektu kultu religijnego i sklepu, tego w jaki sposób obiekt kultu miałby być oddzielony od sklepu, istnienia trwałej przeszkody uniemożliwiającej bezpośredni kontakt obiektu kultu religijnego i miejsca sprzedaży napojów alkoholowych, a także z pominięciem tej okoliczności, że przy ul. (...) sprzedawany jest alkohol, zaś w samym lokalu, którego dotyczy wniosek również był sprzedawany alkohol; 3. naruszenia art. 10 k.p.a. poprzez niezagwarantowanie przedsiębiorcy możliwości wypowiedzenia się co do sprawy, brak przeprowadzenia dowodu z jego wyjaśnień, czy też brak zawiadomienia o zakończeniu postępowania przed wydaniem decyzji, nadto brak doręczenia przedsiębiorcy opinii Komisji z pouczeniem i informacją o możliwości jej zaskarżenia; 4. naruszenia art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a. przez niezastosowanie albowiem doręczona pełnomocnikowi skarżącego decyzja nie zawiera pełnego uzasadnienia, co uniemożliwia stawianie jej zarzutów i kwestionowanie; 5. braku rozpoznania stawianych decyzji zarzutów, brak rozpoznania wniosków dowodowych strony zgłoszonych w odwołaniu, czym organ naruszył art. 78 § 1 w zw. z art. 75 § 1 w zw. z art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a. W uzasadnieniu skargi wskazano m.in., że organy orzekające oparły się na opinii Komisji kwestionującej legalność lokalizacji punktu sprzedaży napojów alkoholowych, której skarżący z uwagi na jej niedoręczenie nie mógł zakwestionować. W ocenie skarżącego jest to znaczące uchybienie procesowe, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. W dalszej części skargi przytoczona została argumentacja ukierunkowana na wykazanie błędnego uznania, że lokalizacja punktu uniemożliwia organowi wydanie zezwoleń zgodnie ze złożonym wnioskiem. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany swojego stanowiska. Odnosząc się do zarzutów skargi Kolegium wskazało m.in., że w odwołaniu od decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji skarżący nie wskazał, że postanowienie Komisji nie zostało mu doręczone. Zdaniem Kolegium w realiach sprawy doręczenie postanowienia Komisji miało miejsce a wydane decyzje są zgodne z prawem. Punkt sprzedaży jest usytuowany w najbliższej okolicy widocznego obiektu kultu religijnego skoro odległość ta wynosi jedynie 23 metry. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2021 r., poz. 137) i art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej powoływanej w skrócie jako "p.p.s.a.") sąd bada zaskarżone orzeczenie (w realiach niniejszej sprawy decyzję administracyjną) pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tym samym aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Wychodząc z tak zakreślonych granic kontroli Sąd uznał, że zarzut zawarty w punkcie 3 petitum skargi zasługuje na uwzględnienie bowiem decyzje organów obu instancji zostały wydane z naruszeniem prawa w stopniu mającym istotny wpływ na wynik przedmiotowej sprawy. Wskazać należy, że materialnoprawną podstawę zarówno decyzji zaskarżonej jak i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji stanowiły przepisy ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Zgodnie z art. 12 ust. 3 tej ustawy, rada gminy ustala obligatoryjnie, w drodze uchwały, zasady usytuowania na terenie gminy miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych. Art. 18 ust. 1 ustawy stanowi z kolei, że sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia w miejscu lub poza miejscem sprzedaży może być prowadzona tylko na podstawie zezwolenia wydanego przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta), właściwego ze względu na lokalizację punktu sprzedaży. Zezwolenie, o którym mowa w ust. 1, wydaje się na podstawie pisemnego wniosku przedsiębiorcy (art. 18 ust. 2 ustawy), a wg art. 18 ust. 3 ustawy, zezwolenia, o których mowa w ust. 1, wydaje się oddzielnie na następujące rodzaje napojów alkoholowych: 1) do 4,5% zawartości alkoholu oraz na piwo; 2) powyżej 4,5% do 18% zawartości alkoholu (z wyjątkiem piwa); 3) powyżej 18% zawartości alkoholu. Co istotne, zezwolenia, o których mowa w ust. 3, organ wydaje po uzyskaniu pozytywnej opinii gminnej komisji rozwiązywania problemów alkoholowych o zgodności lokalizacji punktu sprzedaży z uchwałami rady gminy, o których mowa w art. 12 ust. 1- 3 ustawy. Stanowi o tym wprost. 18 ust. 3a ustawy. Z powyższych uregulowań wynika, że współdziałanie organu zezwalającego z gminną komisją rozwiązywania problemów alkoholowych jest obligatoryjne. Właściwa komisja rozwiązywania problemów alkoholowych powinna ustalić czy punkt sprzedaży spełnia wymogi odnośnie zasad jego usytuowania. Należy podkreślić, że współdziałanie to realizuje się w jednym postępowaniu głównym, wszczętym wnioskiem o wydanie zezwolenia, a kończącym się decyzją organu wykonawczego gminy w przedmiocie zezwolenia. Powiązanie procesowe obu takich orzeczeń (postanowienia opiniującego i decyzji w przedmiocie zezwolenia) oznacza, że opinia gminnej komisji rozwiązywania problemów alkoholowych jest jednym z materiałów postępowania wyjaśniającego, który - co oczywiste - musi być rozważony przed wydaniem decyzji kończącej postępowanie. Mając na uwadze powyższe wskazania o charakterze ogólnym podnieść również należy, że tylko opinia pozytywna może stanowić podstawę do wydania zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych. Co do zasady, organ opiniujący wydaje pozytywną opinię wtedy, gdy miejsce sprzedaży napojów alkoholowych odpowiada zasadom sytuowania na terenie gminy miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych ustalonym przez radę gminy na danym terenie. Przesłankami wiążącymi gminną komisję rozwiązywania problemów alkoholowych są unormowania obowiązujące na terenie gminy związane z ogólnym obowiązkiem wszystkich organów administracji publicznej podejmowania działań zmierzających do ograniczania spożycia napojów alkoholowych, struktury ich spożywania (art. 1 ust. 1 ustawy) oraz ograniczanie dostępności alkoholu (art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy). Co ważne, opiniowanie wniosków przez komisję rozwiązywania problemów alkoholowych odbywa się na zasadach określonych w ustawie - Kodeks postępowania administracyjnego. Opinia gminnej komisji rozwiązywania problemów alkoholowych, o której mowa w art. 18 ust. 3a ustawy, przybiera formę postanowienia wydawanego w trybie art. 106 k.p.a. Ten ostatni przepis stanowi, że jeżeli przepis prawa uzależnia wydanie decyzji od zajęcia stanowiska przez inny organ (wyrażenie opinii lub zgody albo wyrażenie stanowiska w innej formie), to zajęcie stanowiska przez ten organ następuje w drodze postanowienia, na które służy stronie zażalenie. Odnosząc powyższe rozważania ogólne do okoliczności niniejszej sprawy wskazać należy, że znajdującemu się w przedstawionych Sądowi aktach administracyjnych postanowieniu Gminnej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w [...] z dnia 25 czerwca 2020 r. znak [...] stanowiącemu dla organów orzekających dokument wiążący w kontekście rozstrzygnięcia postępowania w przedmiocie wydania zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych nie może być przyznany walor, który determinował podjęcie wydanych w sprawie decyzji. Należy bowiem zwrócić uwagę, że dogłębna analiza akt administracyjnych prowadzi do wniosku, że niezależnie od kategorycznego stanowiska organu odwoławczego wyrażonemu w odpowiedzi na skargę istnieją uzasadnione wątpliwości czy postanowienie to zostało skarżącemu skutecznie doręczone. W opozycji do twierdzeń organów nie można w ocenie Sądu założyć, że postanowienie to weszło do obrotu prawnego a organy orzekające mogły oprzeć swoje rozstrzygnięcia na wskazanym postanowieniu. Sąd wskazuje, że w aktach administracyjnych brak jest dokumentu w postaci podpisanego przez skarżącego potwierdzenia odbioru czy też podpisanego przez skarżącego oświadczenia o odrębnym doręczeniu przedmiotowego postanowienia. Z akt tych wynika bezsprzecznie, że skarżącemu doręczono wezwanie do uzupełnienia braków formalnych wniosku (potwierdzenie odbioru – k. 18), prośbę organu pierwszej instancji skierowaną do Komisji o wydanie stosownej opinii (potwierdzenie odbioru – k. 23) oraz decyzję z dnia 26 czerwca 2020 r. (potwierdzenie odbioru w aktach ze wskazaniem numeru sprawy [...] oraz wpisanymi odręcznie przez nieznaną osobę terminami na wniesienie środków odwoławczych). Gdyby hipotetycznie uznać, że w dniu 1 lipca 2020 r. skarżącemu doręczono zarówno postanowienie Komisji jak i wydaną w pierwszej instancji decyzję (co w ocenie Sądu jest wątpliwe), to działanie organu pierwszej instancji winno być uznane za wadliwe. Nie można bowiem zaakceptować sytuacji kiedy organ pierwszej instancji wydaje decyzję odmawiającą wydania zezwolenia zaledwie jeden dzień po wydaniu postanowienia przez Komisję i to w sytuacji, gdy postanowienie Komisji przybierające formę postanowienia nie jest ostateczne (z uwagi na możliwość wniesienia środka odwoławczego w postaci zażalenia). W ocenie Sądu w tym składzie organ prowadzący postępowanie w sprawie udzielenia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych powinien wstrzymać się z załatwieniem tej sprawy aż do momentu, gdy zostanie wydana opinia ostateczna. Jeżeli bowiem przepis prawa uzależnia wydanie decyzji administracyjnej od zajęcia stanowiska przez inny organ, wydanie decyzji przed rozpoznaniem zażalenia na postanowienie w przedmiocie zajęcia stanowiska, o którym mowa w art. 106 § 5 k.p.a., narusza przepis art. 106 § 1 k.p.a. Z formalnego, czysto procesowego punktu widzenia wniesienie zażalenia na takie postanowienie nie wstrzymuje jego wykonania (zgodnie z treścią art. 143 k.p.a.). Należy jednakże podkreślić, że "wykonanie" takiego aktu nie polega, jak w innych wypadkach, na realizacji uprawnień lub obowiązków z niego wynikających (w odniesieniu do postanowień procesowych są to procesowe uprawnienia lub obowiązki), ale na wydaniu decyzji w sposób zdeterminowany tym aktem (w razie wiążącego stanowiska organu współdziałającego) albo na wykorzystaniu tego aktu jako elementu materiału dowodowego w sprawie głównej (w razie niewiążącego stanowiska organu współdziałającego). Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu 7 sędziów z dnia 9 listopada 1998 r. (sygn. akt OPS 8/98; publ. ONSA 1999/1/poz. 7) organ prowadzący postępowanie główne w sprawie administracyjnej, "wykonując" postanowienie, o jakim mowa w art. 106 § 5 k.p.a., jest zatem zdeterminowany tym wszystkim, co go wiąże przy wydawaniu decyzji administracyjnej. "Wykonanie" tego postanowienia nie zależy zatem tylko od rygorów procesowych związanych z suspensywnością lub niesuspensywnością zażalenia, ale wynika z innych unormowań kodeksu. Bezsprzecznym jest, że organ prowadzący postępowanie administracyjne, zmierzając do wydania decyzji, ma się kierować zasadami ogólnymi Kodeksu postępowania administracyjnego, które determinują sposób postępowania w każdej jego fazie. Z zasad tych właśnie wynika, że organ prowadzący postępowanie główne, "wykonując" postanowienie, o jakim mowa w art. 106 § 5 k.p.a., nie może działać dowolnie lub pochopnie. Podstawowe znaczenie ma w tym kontekście zasada prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), zgodnie z którą organ podejmuje wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, uzupełniona o podstawowe reguły postępowania dowodowego. Chodzi tu zwłaszcza o art. 77 § 1 k.p.a., obligujący organ do zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego. Związek między tą zasadą a omawianym problemem jest oczywisty. Stanowisko innego organu, które zostało wyrażone w formie postanowienia, staje się w takim przypadku podstawowym materiałem dowodowym w sprawie administracyjnej, czasem przesądzającym lub wręcz determinującym jej końcowe rozstrzygnięcie, stając się - gdy jest to stanowisko wiążące - elementem podstawy prawnej tego rozstrzygnięcia. Organ prowadzący postępowanie główne może więc korzystać z tego materiału dopiero wtedy, gdy nie ma wątpliwości, że takie stanowisko zostało w sposób prawidłowy podjęte i zakomunikowane jak i gdy nie ma wątpliwości dotyczących jego treści ani wątpliwości co do tego, czy treść ta nie ulegnie zmianie. Dopóki zatem postanowienie zawierające stanowisko innego organu nie jest ostateczne, dopóty nie ma stanu pewności w tym zakresie. Co więcej, organ prowadzący postępowanie główne, wiedząc, że w stosunku do takiego postanowienia wniesiono środek zaskarżenia, powinien się liczyć z możliwością zmiany stanowiska (opinii) i właśnie w zgodzie ze wskazaną wyżej zasadą prawdy obiektywnej powinien poczekać do czasu uzyskania przez to postanowienie przymiotu trwałości. W ocenie Sądu w pełni zasadnym jest wskazanie przez Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyżej wskazanej uchwały, że kontrowersyjna kwestia wykonalności postanowienia przewidzianego w art. 106 § 5 k.p.a. winna ustąpić warunkowi jego trwałości, który ma podstawowe znaczenie dla realizacji jednej z podstawowych zasad postępowania administracyjnego, to jest zasady prawdy obiektywnej. W zaistniałej w sprawie sytuacji przyjąć w ocenie Sądu należało, że oparcie się przez organ pierwszej instancji na stanowisku Komisji stanowiło naruszenie wskazanych wyżej przepisów postępowania i doprowadziło do przedwczesnej odmowy wydania skarżącemu żądanego zezwolenia. Organ pierwszej instancji naruszył zatem również art. 18 ust. 3a ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Organ odwoławczy utrzymując z kolei w mocy wadliwą decyzję organu pierwszej instancji dopuścił się naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Wobec powyższego odniesienie się do zarzutów zawartych w punktach 1 - 2 oraz 5 petitum skargi byłoby przedwczesne. Zarzut z pkt 4 petitum skargi jest a limine niezasadny, gdyż zaskarżona decyzja organu odwoławczego jest aktem kompletnym w świetle art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. W tym stanie sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w zw. z art. 135 p.p.s.a. o uchyleniu decyzji organów obydwu instancji (punkt pierwszy sentencji wyroku). O ściągnięciu od organu na rzecz Sądu nieuiszczonej części wpisu do skargi, wobec orzeczenia uwzględniającego skargę Sąd orzekł jak w punkcie drugim sentencji wyroku na podstawie art. 223 § 2 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem jeżeli nie została uiszczona należna opłata sąd w orzeczeniu kończącym postępowanie w danej instancji nakaże ściągnąć tę opłatę od innej strony, gdy z orzeczenia tego wynika obowiązek poniesienia kosztów postępowania przez tę stronę. W ocenie Sądu wydanie orzeczenia uwzględniającego skargę uzasadnia samoistnie ściągnięcie od organu brakującej części wpisu od skargi, której to części nie uiścił skarżący inicjując postepowanie sądowoadministracyjne. Wskazania co do dalszego postępowania wynikają z powyższej oceny prawnej i są wiążące dla organów w świetle art. 153 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło