III SA/Gd 336/12

PostanowienieWSA w Gdańsku2012-10-15

Skład orzekający: Agnieszka Dusza-Kasprzyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona korzystająca z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawach z zakresu pomocy społecznej może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego?
Ratio decidendi
Strona korzystająca z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawach z zakresu pomocy społecznej może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, jeśli wykaże, że jej sytuacja materialna uniemożliwia jej poniesienie kosztów zastępstwa prawnego z wyboru. Przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dotyczące prawa pomocy mają odpowiednie zastosowanie do tych stron.
Stan faktyczny
P. G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w związku ze skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą zasiłku celowego. Wnioskodawca wskazał na niskie dochody z renty socjalnej oraz trudną sytuację materialną swojej niepełnosprawnej matki. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek, uznając, że wnioskodawca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego.
Rozstrzygnięcie
Przyznano wnioskodawcy prawo pomocy przez ustanowienie radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 15 października 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. G. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 10 lutego 2012 r., nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego postanawia: przyznać wnioskodawcy prawo pomocy przez ustanowienie radcy prawnego. Wnioskiem z dnia 9 października 2012 r., złożonym na urzędowym formularzu PPF P. G. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wskazał, że gospodarstwo domowe prowadzi wspólnie z matką, która jest niepełnosprawna w stopniu znacznym, ma 81 lat, otrzymuje zasiłek stały w wysokości 65 zł miesięcznie. Wnioskodawca otrzymuje rentę socjalną z ZUS w wysokości 682,67 zł miesięcznie. Wnioskodawca posiada mieszkanie o pow. 44 m2. Na wstępie wyjaśnić należy stronie, że korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych na podstawie przepisu art. 239 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2012 r., poz. 270), dalej "P.p.s.a.", który stanowi, iż strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Z uwagi na powyższe wniosek skarżącego w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych rozpatrywany nie będzie. Zgodnie z brzmieniem art. 262 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przy czym – stosownie do art. 246 § 3 P.p.s.a. – adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego można ustanowić dla strony, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Ze złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżący prowadzi dwuosobowe gospodarstwo domowe z matką, źródłem utrzymania rodziny jest renta socjalna, zasiłek stały, dodatek mieszkaniowy w łącznej wysokości 888,11 zł miesięcznie. W tej sytuacji nie jest w stanie skarżący ponieść kosztów ustanowienia pełnomocnika z wyboru. Przywołane powyżej przepisy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zatem rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie referendarza w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Biorąc pod uwagę aktualną sytuację majątkową skarżącego, wysokość dochodów uzyskiwanych przez rodzinę, referendarz uznał, że wykazał on, iż nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z ustanowieniem zastępstwa prawnego z wyboru. Tym samym spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy w tym zakresie. Z tych względów na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło