III SA/Gd 35/18
PostanowienieWSA w Gdańsku2018-02-01
Skład orzekający: Referendarz Sądowy Aleksandra Rynduch-Szczawińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej zasiłku stałego, w której strona skarżąca jest ustawowo zwolniona z kosztów sądowych, należy umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i czy można przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego?Ratio decidendi
Postępowanie w przedmiocie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega umorzeniu, gdy strona jest ustawowo zwolniona z tych kosztów z uwagi na przedmiot sprawy (pomoc społeczna). Prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego może zostać przyznane, jeśli strona wykaże brak możliwości poniesienia kosztów zastępstwa procesowego bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania i nie pozostaje w stosunku prawnym z profesjonalnym pełnomocnikiem.Stan faktyczny
Wnioskodawca F. P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą zasiłku stałego. Wnioskodawca jest osobą bezdomną, z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności, utrzymującą się z zasiłku stałego, nieposiadającą majątku ani zasobów finansowych. Nie pozostaje również w stosunku prawnym z profesjonalnym pełnomocnikiem.Rozstrzygnięcie
1. Umorzono postępowanie z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. 2. Przyznano wnioskodawcy prawo pomocy przez ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Aleksandra Rynduch-Szczawińska po rozpoznaniu w dniu 1 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku F. P. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zmiany decyzji dotyczącej zasiłku stałego postanawia: 1. umorzyć postępowanie z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. przyznać wnioskodawcy prawo pomocy przez ustanowienie radcy prawnego.
Wnioskiem, złożonym na formularzu PPF w dniu 25 stycznia 2018 r. (data stempla pocztowego), skarżący F. P. zwrócił się w niniejszej sprawie o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że rozpoznanie wniosku skarżącego w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest zbędne, gdyż przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja odmawiająca zmiany decyzji dotyczącej zasiłku stałego.
Przepis zawarty w art. 239 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a. – stanowi, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej.
Powyższe oznacza, że skarżący jest w niniejszej sprawie, z uwagi na jej przedmiot, ustawowo zwolniony od ponoszenia kosztów sądowych.
Zgodnie z art. 249a p.p.s.a., jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się.
Z tego względu referendarz sądowy, na podstawie art. 249a p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1 sentencji postanowienia.
Przechodząc do rozpoznania wniosku skarżącego o ustanowienie pełnomocnika, wskazać należy na treść art. 262 p.p.s.a., zgodnie z którym przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Zgodnie z brzmieniem art. 246 § 3 p.p.s.a., adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego można ustanowić dla strony, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Nie dotyczy to adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy.
W świetle powołanych uregulowań przyznaje się prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, jeżeli wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, oraz gdy nie pozostaje w stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym.
Z oświadczenia wnioskodawcy o jego stanie rodzinnym, majątku i dochodach, złożonego pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia, o której mowa w art. 233 § 1 w związku z § 6 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553 ze zm.), oraz akt administracyjnych sprawy wynika, że wnioskodawca jest osobą bezdomną, korzystającą z noclegowni, ma orzeczony umiarkowany stopień niepełnosprawności, utrzymuje się z zasiłku stałego w kwocie 604 zł, nie posiada majątku, w tym nieruchomości, zasobów finansowych ani przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł.
Zgodnie ze złożonym oświadczeniem wnioskodawca nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym ani rzecznikiem patentowym.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności faktyczne, uznano, iż wnioskodawca wykazał, że nie ma realnych możliwości finansowych poniesienia – bez uszczerbku koniecznego utrzymania – kosztów zastępstwa procesowego z wyboru.
Z tych względów na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono jak w punkcie 2 sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło