III SA/Gd 355/17

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Adam Osik po rozpoznaniu w dniu 4 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokat M. N. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi L. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 25 listopada 2014 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego z naruszeniem prawa postanawia: odmówić przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Skarżącemu L. S. zostało przyznane postanowieniem starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 listopada 2016 r., sygn. akt VI SA/Wa 549/15, prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Okręgowa Rada Adwokacka w dniu 17 listopada 2016 r. wyznaczyła tym adwokatem – M. N. W trakcie postępowania wyznaczony pełnomocnik pismem z dnia 31 marca 2017 r. poinformował o zmianie adresu Kancelarii Adwokackiej. Pełnomocnik wezwana do usunięcia braków formalnych skargi (poprzez jej podpisanie lub nadesłanie podpisanej skargi) nadesłała w dniu 23 maja 2017 r. pismo, w którym wyjaśniła, że nie jest autorem skargi oraz że próby skontaktowania się ze skarżącym okazały się bezskuteczne. Nadto poinformowała, że zwróciła się do Okręgowej Rady Adwokackiej o zwolnienie jej z funkcji pełnomocnika z urzędu w niniejszej sprawie, wnosząc jednocześnie o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu (k. 191-192 akt). Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W orzecznictwie sądów administracyjnych i literaturze przedmiotu z treści przepisów wywodzi się, że pełnomocnik ustanowiony w ramach przyznanego stronie prawa pomocy otrzymuje wynagrodzenie jedynie w związku z faktycznym (rzeczywistym) udzieleniem pomocy prawnej (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 grudnia 2004 r., sygn. akt OZ 720/04, z dnia 18 października 2007 r., sygn. akt II FZ 515/07; S. Babiarz, B. Dauter, M. Niezgódka-Medek: Koszty postępowania w sprawach administracyjnych i sądowoadministracyjnych, Warszawa 2007, s. 316-317). Wobec powyższego, jako że Skarb Państwa przejmuje na siebie ciężar finansowy związany z wynagrodzeniem pełnomocnika z urzędu, Sąd, jako dysponent środków publicznych, odpowiada za zasadność i legalność ich wydatkowania, co w konsekwencji oznacza uprawnienie i obowiązek Sądu ustalenia, czy pomoc prawna rzeczywiście została udzielona. W ocenie referendarza sądowego w rozpoznawanej sprawie nie sposób przyjąć, że wyznaczony pełnomocnik udzielił pomocy prawnej skarżącemu, bowiem nie dokonał żadnej czynności w postępowaniu przed sądem w sprawie z jego skargi w niniejszej sprawie. Nie sporządził żadnego pisma procesowego, które można byłoby uznać za faktyczne udzielenie skarżącemu pomocy prawnej. Za udzielenie takiej pomocy nie może być uznane samo podjęcie próby skontaktowania się ze skarżącym, bez podjęcia jakichkolwiek dalszych czynności procesowych. Wobec powyższego na podstawie art. 250 oraz art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a. orzeczono jak w postanowieniu