III SA/Gd 360/04
WyrokWSA w Gdańsku2005-08-24
Skład orzekający: Alina Dominiak, Marek Gorski, Krzysztof Gruszecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek zawiesić postępowanie w sprawie o wymeldowanie, gdy toczą się postępowania sądowe dotyczące nieruchomości, w której osoba ma być wymeldowana?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma obowiązek zawiesić postępowanie, gdy wydanie decyzji administracyjnej zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. W przypadku postępowania o wymeldowanie, organ powinien badać jedynie fakt zamieszkiwania osoby w danym lokalu. Sprawy cywilne dotyczące nieruchomości, takie jak zniesienie współwłasności czy ustanowienie służebności, nie stanowią zagadnienia prejudycjalnego warunkującego rozstrzygnięcie w sprawie o wymeldowanie, dlatego zawieszenie postępowania w takiej sytuacji jest nieuzasadnione.Stan faktyczny
Prezydent Miasta wszczął postępowanie o wymeldowanie M. i W. B. z pobytu stałego. Postanowieniem zawiesił postępowanie do czasu rozstrzygnięcia spraw sądowych dotyczących nieruchomości. Wojewoda uchylił to postanowienie, uznając zawieszenie za bezprzedmiotowe i nakazując organowi I instancji zbadanie faktu zamieszkiwania. M. i W. B. wnieśli skargę na postanowienie Wojewody, kwestionując uchylenie postanowienia o zawieszeniu.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Alina Dominiak Sędziowie: sędzia NSA Marek Gorski Asesor WSA Krzysztof Gruszecki (spr.) Protokolant Agnieszka Januszewska po rozpoznaniu w dniu 24 sierpnia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. i W. B. na postanowienie Wojewody z dnia 7 maja 2004r. r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie o wymeldowanie z pobytu stałego oddala skargę.
W dniu 9 grudnia 2003 r. Prezydent Miasta wszczął na żądanie S. F. postępowanie administracyjne w przedmiocie wymeldowania z miejsca pobytu stałego M. B. oraz W. B. wraz z dziećmi D., K. i B..
Postanowieniem z dnia 29 marca 2004 r. nr [...] Prezydent Miasta na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071) zawiesił prowadzone postępowanie, wskazując w uzasadnieniu, iż zawieszenie postępowania następuje do czasu rozstrzygnięcia przez Sąd spraw spornych dotyczących nieruchomości położonej w W. przy ul. [...].
Na powyższe postanowienie zażalenie do Wojewody wniósł S. F., wnosząc
o rozstrzygnięcie sprawy zgodnie z jego żądaniem.
W uzasadnieniu wskazał, iż zameldowania w baraku mieszkalnym przy ul. [...] M. i W. B. bez zgody wszystkich współwłaścicieli dokonał Z. F.; w/w jednakże pod przedmiotowym adresem nie przebywają. Dalej odwołujący podał, iż sprawy sporne dotyczące podziału, które toczą się pomiędzy współwłaścicielami posesji nie mają żadnego związku z kwestią zameldowania.
Postanowieniem z dnia 7 maja 2004 r. nr [...] Wojewoda na podstawie art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071) w związku art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t.j. Dz. U z 2001 r. Nr 87, poz. 960 ze zm.) po rozpatrzeniu zażalenia wniesionego przez S. F. zaskarżone postanowienie uchylił w całości
i sprawę przekazał organowi I instancji do rozpatrzenia. Organ odwoławczy wskazał, iż zawieszenie postępowania z uwagi na toczące się w sprawy sądowe było bezprzedmiotowe, a organ I instancji w sprawie o wymeldowanie winien był zbadać jedynie fakt zamieszkiwania określonej osoby w danym lokalu. Dalej organ II instancji podał, iż w postępowaniu wyjaśniającym należy wezwać strony do złożenia wyjaśnień do protokołu na okoliczność zamieszkiwania w spornym mieszkaniu; należy także wystąpić do Policji z prośbą o przeprowadzenie kontroli meldunkowej wraz z wywiadem środowiskowym.
Na powyższe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wnieśli M. i W. B., wskazując, iż w lokalu przy
ul. uwagi na 19, iż rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd uzależnione jest jednak od wystąpienia łącznie następujących przesłanek:
- istnieje stan zawisłości sprawy (lis pendens),
- rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.
Tym samym organ administracji publicznej w sytuacji gdy pojawia się zagadnienie prejudycjalne winien z urzędu ustalić związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej a zagadnieniem wstępnym. W sytuacji bowiem gdy związek ten nie występuje zawieszenie postępowania nie jest dopuszczalne (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 września 2001 r., I SA 2314/00, baza Lex nr 55746, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 maja 1999 r., IV SA 744/97, baza Lex nr 47266 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 sierpnia 1983 r., I SA 481/83, Pip 1984/4/147).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy należało ocenić prawidłowość aktu administracyjnego organu I instancji w sprawie dotyczącej wymeldowania, jakim było postanowienie o zawieszeniu postępowania oraz wydanego na skutek wniesionego zażalenia postanowienia organu odwoławczego o charakterze kasacyjnym, w świetle podstawy zawieszenia postępowania, tj. spraw sądowych o podział nieruchomości będących w toku.
W ocenie Sadu akt administracyjny organu II instancji o charakterze kasacyjnym wobec nie wykazania przez organ I instancji przesłanek zawieszenia postępowania jest prawidłowy.
Sąd orzekający zwraca bowiem uwagę, iż zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2001 Nr 87, poz. 960 ze zm.) organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 2 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Tym samym w sprawie o wymeldowanie organ winien badać jedynie fakt zamieszkiwania osoby której postępowanie dotyczy w określonym lokalu.
Co bezsporne, w niniejszej sprawie organ I instancji w dniu 29 marca 2004 r. wydał postanowienie o zawieszeniu postępowania, wskazując jako przyczynę zawieszenia konieczność zakończenia postępowań sądowych dotyczących budynku położonego przy ul. [...] w W..
W ocenie Sądu postanowienie organu I instancji było błędne z uwagi na okoliczność, iż w sprawie nie występuje zagadnienie prejudycjalne warunkujące zawieszenie postępowania. Nie można bowiem wskazać związku pomiędzy postępowaniem w przedmiocie wymeldowania a określonymi sprawami cywilnymi prowadzonymi pomiędzy stronami. Z akt sprawy wynika, iż skarżący, Z. F. oraz S. F. byli lub są stronami w sprawach o przywrócenie posiadania w zakresie innym niż zamieszkiwanie, zniesienie współwłasności oraz o ustanowienie służebności.
Te zagadnienia, będące przedmiotem oceny ze strony sądu powszechnego nie warunkują jednak w żaden sposób rozstrzygania przez organ administracyjny
w kwestii zameldowania. Organ administracji publicznej, w świetle art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. ma obowiązek zawiesić prowadzone postępowanie gdy bez rozstrzygnięcia zagadnienia prejudycjalnego przez inny organ lub sąd wydanie decyzji byłoby niemożliwe. Patrząc przez pryzmat specyficznego przedmiotu spraw prowadzonych w sądzie powszechnym oraz postępowania o wymeldowanie wskazać należy,
iż w niniejszej sprawie organ ma pełną możliwość wydania merytorycznego rozstrzygnięcia, po wnikliwym i dogłębnym zbadaniu przesłanek o których mowa
w art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych bez uciekania się do zwieszenia postępowania.
Co ważne w orzecznictwie sądowym wskazuje się jakie sprawy prowadzone przed sądem powszechnym stanowić mogą prejudykat, uzasadniający zawieszenie prowadzonego postępowania administracyjnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 kwietnia 2002 r., V SA 2307/01, baza Lex 109338 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 listopada 2001 r., V SA 794/01, baza Lex 84481). Okoliczności wskazywane przez organ I instancji w uzasadnieniu wydanego postanowienia o zawieszeniu postępowania nie uzasadniają jednak zastosowania art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.
W tym stanie rzeczy odmawiając zasadności zarzutom skarżących wskazać należy, iż organ II instancji prawidłowo przyjął, iż postanowienie Prezydenta Miasta
z dnia 29 marca 2004 r. o zawieszeniu postępowania należało uchylić
i sprawę przekazać organowi I instancji do rozpatrzenia. Organ administracji w toku prowadzonego postępowania ma bowiem pełną możliwość prawidłowego rozpatrzenia sprawy oraz wydania merytorycznego rozstrzygnięcia niezależnie od wskazanych spraw prowadzonych przed sądem powszechnym.
Stąd też Sąd w składzie orzekającym uznał, iż w sprawie nie zachodziły przesłanki pozwalające na uwzględnienie skargi; w związku z tym, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu Sąd skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło