III SA/Gd 360/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Referendarz sądowy WSA Krzysztof Przasnyski po rozpoznaniu w dniu 12 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. J. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie udostępnienia danych ze zbiorów meldunkowych postanawia: odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy. Wnioskiem zawartym w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na opisaną decyzję Wojewody, uzupełnionym na urzędowym formularzu w dniu 10 września 2007 r., J. J. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawca podał, że prowadzi samodzielne gospodarstwo, nie posiada nieruchomości, przedmiotów o wartości powyżej 3000 euro oraz jakichkolwiek zasobów pieniężnych, w tym oszczędności i papierów wartościowych. Uzasadniając wniosek skarżący wskazał m.in. na zawiły charakter sprawy. Ponadto podał, iż aktualnie odbywa karę pozbawienia wolności. Ze względu na brak kwalifikacji oraz stan zdrowia nie podejmuje pracy zarobkowej. Ponadto w piśmie procesowym z dnia 10 września 2007 r. załączonym do wniosku złożonego na urzędowym formularzu J. J. oświadczył, iż nie osiąga dochodów, nie ma zajęć komorniczych i zobowiązań wobec innych osób, jest bezdzietnym kawalerem oraz jest odwiedzany przez matkę. Zgodnie z brzmieniem art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W myśl art. 246 § 1 ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Stosownie do przepisu art. 246 § 3 ww. ustawy, adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego można ustanowić dla strony, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Nie dotyczy to adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy. W świetle powołanych uregulowań sąd przyznaje prawo pomocy tylko w sytuacji, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania lub nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Uwzględnienie wniosku w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika jest dodatkowo uwarunkowane niepozostawaniem przez stronę w stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym. Zatem to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. W związku z tym, iż oświadczenie strony skarżącej zawarte we wniosku okazało się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego Sąd, na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), pismem z dnia 19 września 2007 r. (doręczonym w dniu 25 września 2007 r.) wezwał wnioskodawcę do przedłożenia – w terminie czternastu dni od dnia doręczenia wezwania – następujących dokumentów: oświadczenia matki w przedmiocie źródeł i aktualnej wysokości uzyskiwanego przez nią dochodu oraz dołączenia stosownych dokumentów w tym przedmiocie; odpisów zeznań podatkowych za 2006 r. złożonych przez jego matkę, a w przypadku ich nieskładania - odpisów imiennych informacji o wysokości osiągniętego dochodu lub rocznego obliczenia podatku za ten rok, oraz wyciągów i wykazów z ostatnich trzech miesięcy ze wszystkich posiadanych przez jego matkę rachunków bankowych (i innych na których gromadzone są środki pieniężne), a w przypadku ich nieposiadania złożenia stosownego oświadczenia w tym przedmiocie. Pomimo upływu wyznaczonego terminu sądowego, do dnia wydania niniejszego orzeczenia skarżący nie nadesłał żądanych dokumentów, natomiast w piśmie procesowym z dnia 25 września 2007 r. podał, że jego matka mieszka samotnie w lokalu komunalnym, a źródłem jej dochodu jest emerytura w kwocie 490 zł. Wnioskodawca poinformował, że nie jest w stanie udokumentować stanu majątkowego matki ze względu na pobyt w areszcie śledczym. Ponadto nadesłał odpis postanowienia Sądu Okręgowego z dnia [...] sygn. akt [...] utrzymującego w mocy zarządzenie sędziego penitencjarnego z dnia [...] w przedmiocie pozostawienia wniosku J. J. o udzielenie zezwolenia na czasowe opuszczenie aresztu śledczego. W ocenie Sądu skarżący nie wykonał czynności określonych w wezwaniu z dnia 19 września 2007 r., choć nie było żadnych obiektywnych przeszkód uniemożliwiających mu jego wykonanie. W szczególności nie zasługuje na uwzględnienie twierdzenie, iż wezwanie było niewykonalne ze względu na pobyt skarżącego w areszcie śledczym. W wezwaniu określony został bowiem 14 – dniowy termin, zaś w wykonaniu nałożonego obowiązku wnioskodawca mógł skorzystać z pomocy matki, która odwiedza go w areszcie. Podkreślić przy tym należy, iż skarżący nie zwrócił się o przedłużenie terminu sądowego, ani nie podjął działań zmierzających do przedłożenia żądanych dokumentów. Niewyjaśnienie istotnych okoliczności dotyczących aktualnej sytuacji finansowej skarżącego oraz osób z którymi prowadzi wspólne gospodarstwo uniemożliwia dokonanie prawidłowej oceny, czy w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki przyznania prawa pomocy. Sąd nie jest zobowiązany do prowadzenia dochodzeń w sytuacji, gdy dokładne dane umożliwiające pełną ocenę stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych wnioskodawcy nie są znane, gdyż uchyla się on od złożenia stosownych dokumentów w tym przedmiocie. Jak już bowiem wskazano sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. Z tych względów Sąd na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.