III SA/Gd 360/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Mierzejewski, Sędziowie: Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak, Sędzia WSA Jolanta Sudoł (spr.), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 1 sierpnia 2019 r. sprawy ze skargi I.M. i A.K.-M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 1 kwietnia 2019 r., [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania wznowieniowego dotyczącego ustalenia opłaty za pobyt dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej oddala skargę. Postanowieniem z dnia 1 kwietnia 2019 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 z zm.) zawiesiło wznowione postępowanie do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowo-administracyjnego ze skargi I. M. i A. K.-M. złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 18 września 2018 r., nr [...]w przedmiocie opłaty za pobyt dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej. Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: I. M. i A. K.-M. złożyli w dniu 29 stycznia 2019 r. wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej w skrócie także jako -"organ" lub "Kolegium") z dnia 18 września 2018 r., sygn. akt [...] w przedmiocie opłaty za pobyt dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej. Postanowieniem z dnia 1 kwietnia 2019 r., sygn. akt [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze wznowiło postępowanie. Następnie postanowieniem z tego samego dnia, tj. 1 kwietnia 2019 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze zawiesiło wznowione postępowanie do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia skargi I. M. i A. K.-M. wniesionej na decyzję Kolegium z 18 września 2019 r., nr [...] przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku (sygn. akt III SA/Gd 724/18). Na powyższe postanowienie I. M. i A. K.-M. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucili naruszenie prawa przez wskazanie nieprawdziwej przesłanki zawieszenia postępowania. Ponadto, skarżący wnieśli: o uchylenie w całości postanowienia [...] z dnia 1 kwietnia 2019 r. i zobowiązanie organu do prowadzenia wznowionego postępowania [...]; dokonanie kontroli przewlekłości postępowania administracyjnego, którego dotyczy skarga; zobowiązanie organu do ukarania dyscyplinarnego pracownika; na podstawie art. 6 ustawy o odpowiedzialności funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa w zw. z art 149 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wnieśli o orzeczenie, że zawieszenie postępowania i wydanie postanowienia o zawieszeniu wznowionego postępowania [...] miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa; na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a przyznanie od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 p.p,s.a. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazali, że w dniu 24 stycznia 2019 r. zapadł wyrok w sprawie III SA/Gd 724/18 oddalający skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego nr [...]. Skarżący podnieśli, że Kolegium minęło się z prawdą, bowiem przesłanka zawieszenia wznowionego postępowania nie była prawdziwa. Skarżący nie zgadzają się z twierdzeniem Kolegium, że w dniu wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania wyrok w sprawie III SA/Gd 724/18 nie był jeszcze prawomocny, gdyż postanowienie o zawieszeniu postępowania zapadło w momencie kiedy wyrok w tej sprawie był od 10 dni prawomocny. Kolegium, w ocenie skarżących, dopuściło się przy wydawaniu postanowienia rażącego naruszenia prawa. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Kolegium w uzasadnieniu wskazało, że w dniu 1 kwietnia 2019 r. wyrok w sprawie III SA/Gd 724/18 nie był jeszcze prawomocny, w tym dniu w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądowych przy ww. wyroku widniała informacja o tym, że jest to wyrok nieprawomocny. Dopiero w dniu 11 kwietnia 2019 r. do Kolegium wpłynął odpis wyroku WSA w Gdańsku z klauzulą prawomocności i dopiero w dniu 11 kwietnia 2019 r. Kolegium powzięło wiedzę o tym, że wyrok stał się prawomocny w marcu 2019 r. Ta informacja stała u podstaw podjęcia zawieszonego postępowania nadzwyczajnego postanowieniem z dnia 8 maja 2019 r., sygn. akt [...]. Ponadto, Kolegium wyjaśniło, że sprawa wznowienia postępowania została załatwiona co do istoty w drodze decyzji Kolegium z dnia 20 maja 2019 r., sygn. akt [...] i tym samym ustał byt prawny postanowienia, którego dotyczy skarga. Organ wskazał, że skarżący nie informowali Kolegium o tym, że nie będą składać skargi kasacyjnej od ww. wyroku i swoim działaniem doprowadzili do zbiegu postępowania sądowego i nadzwyczajnego postępowania administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W świetle art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 r., poz. 2107 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.") sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia w oparciu o wyżej wskazane kryterium Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza prawa skutkując koniecznością jego eliminacji z obrotu prawnego (art. 145 § 1 p.p.s.a.). Skarga jest niezasadna. Złożona w niniejszej sprawie skarga została przez sąd rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym. Od dnia 15 sierpnia 2015 r. obowiązuje regulacja art. 119 pkt 3 p.p.s.a., zgodnie z którą sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli jej przedmiotem jest m.in. postanowienie, na które służy zażalenie. Oznacza to, że w przypadku tego rodzaju postanowienia w obecnym stanie prawnym skierowanie ich do rozpoznania w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym nie jest uzależnione od wniosku strony. Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie I. M. i A. K.-M. (dalej zwani - "skarżącymi") uczynili postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 1 kwietnia 2019 r., nr [...], którym zawieszono wznowione postępowanie do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowo-administracyjnego toczącego się na skutek skargi złożonej przez skarżących do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na decyzję ostateczną Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 18 września 2018 r., nr [...] w przedmiocie opłaty za pobyt dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej. Podstawą prawną zaskarżonego postanowienia był przepis art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 z zm., dalej w skrócie - "k.p.a."). Przepis ten stanowi, że organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Poza sporem było w sprawie, że Kolegium postanowieniem z dnia 1 kwietnia 2019 r., nr [...], wznowiło na wniosek skarżących postępowanie zakończone decyzją ostateczną Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 18 września 2018 r., nr [...] w przedmiocie opłaty za pobyt dziecka (syna skarżących) w placówce opiekuńczo-wychowawczej. W tym samym dniu, wznowione postępowanie zostało zaskarżonym postanowieniem zawieszone, a w jego uzasadnieniu organ powołał się m.in. na fakt wywiedzenia przez skarżących skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego A w Gdańsku na ww. decyzję ostateczną oraz uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 czerwca 2017 r. w sprawie II GPS 1/17, zgodnie z którą "w trakcie postępowania sądowoadministracyjnego można wszcząć postępowanie administracyjne w celu zmiany, uchylenia, stwierdzenia nieważności aktu lub wznowienia postępowania w sprawie kontrolowanego przez sąd rozstrzygnięcia, jednakże organ administracji publicznej obowiązany jest zawiesić to postępowanie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zmianami) do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego". Tak więc w świetle powyższej uchwały NSA zasadność zawieszenia postępowania wznowieniowego nie nasuwa wątpliwości. Zaskarżonemu postanowieniu skarżący zarzucili naruszenie prawa polegające na oparciu się przez organ na nieprawdziwej przesłance zawieszenia postępowania albowiem w dacie wydania rozstrzygnięcia wyrok sądu administracyjnego był już prawomocny. Nie było w sprawie kwestionowane, że wyrok sądu administracyjnego w sprawie III SA/Gd 724/18 uprawomocnił się w dniu 23 marca 2019 r. Niemniej jednak dopiero w dniu 11 kwietnia 2019 r. organ powziął o tej okoliczności wiedzę. Kolegium bowiem w tej dacie otrzymało w odpis prawomocnego wyroku wraz z uzasadnieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 24 stycznia 2019 r., oddalającego skargę (vide: potwierdzenie odbioru - k. 186 akt sądowych w sprawie III SA/Gd 724/18). Zgodnie z art. 286 § 1 i § 2 p.p.s.a. po uprawomocnieniu się orzeczenia sądu pierwszej instancji kończącego postępowanie akta administracyjne sprawy zwraca się organowi administracji publicznej, załączając odpis orzeczenia ze stwierdzeniem jego prawomocności. Zarządzenie o zwrocie akt może wydać referendarz sądowy. Termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi. Natomiast stosownie do przepisu art. 169 § 1 p.p.s.a., prawomocność orzeczenia stwierdza wojewódzki sąd administracyjny na posiedzeniu niejawnym. Przy czym, postanowienie stwierdzające prawomocność orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego może również wydać referendarz sądowy (art. 169 § 2 p.p.s.a.). Zatem to wojewódzki sąd administracyjny stwierdza prawomocność orzeczenia (wyroku) i zwracając akta sprawy organowi załącza jego odpis ze stwierdzeniem prawomocności. Istotne dla sprawy jest, że prawomocność wyroku zapadłego w sprawie III SA/Gd 724/18 została stwierdzona dopiero postanowieniem w dniu 9 kwietnia 2019 r. (vide: postanowienie o stwierdzeniu prawomocności - k.132v. akt sądowych w sprawie III SA/Gd 724/18). Zatem nieuprawnione jest oczekiwanie skarżących, aby przed tą datą, organ administracji lub inny podmiot mógł wcześniej stwierdzić, że wyrok jest prawomocny. W świetle powołanych przepisów prawa nie można organowi zarzucać nieprawidłowości w prowadzeniu postępowania wznowieniowego poprzez jego zawieszenie w dniu 1 kwietna 2019 r. Organ w tej dacie nie posiadał i nie mógł jeszcze posiadać wiedzy odnośnie daty prawomocności wyroku. Nie jest też dopuszczalne, aby organ administracji, jak też strona postępowania byli uprawnieni do "stwierdzania" prawomocności wyroku sądu administracyjnego lub w inny sposób ją ustalali. Na zakończenie rozważań można dodać, że skarżący wnieśli również do tut. Sądu skargę na bezczynność oraz przewlekłość prowadzenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze postępowania wznowieniowego (sprawa sygn. akt III SAB/Gd 21/19). Wyrok w tej sprawie, stwierdzający m.in. przewlekłe prowadzenie postępowania wznowieniowego przez Kolegium zapadł w dniu 19 czerwca 2019 r. Uznawszy w reasumpcji zarzut podniesiony w skardze za niezasadny, jak i nie znajdując podstaw do stwierdzenia z urzędu w granicach rozstrzyganej sprawy, że zaskarżone postanowienie narusza prawo (art. 134 § 1 p.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił wniesioną skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a., o czym orzeczono jak w sentencji wyroku. Powołane w treści niniejszego uzasadnienia orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w Internetowej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl).