III SA/Gd 370/17

PostanowienieWSA w Gdańsku2017-05-30

Skład orzekający: Agnieszka Dusza-Kasprzyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej zwrotu nienależnie pobranego zasiłku pielęgnacyjnego, strona skarżąca jest ustawowo zwolniona z ponoszenia kosztów sądowych, co uzasadnia umorzenie postępowania w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od tych kosztów?
Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych zostało umorzone, ponieważ strona skarżąca jest ustawowo zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych w sprawach z zakresu pomocy społecznej, do których zalicza się sprawa dotycząca zwrotu nienależnie pobranego zasiłku pielęgnacyjnego. Jednocześnie, przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego, uznając, że wnioskodawca wykazał brak możliwości poniesienia innych kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Wnioskodawca T. Z. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą zwrotu nienależnie pobranego zasiłku pielęgnacyjnego. Analiza oświadczenia o stanie majątkowym wykazała, że wnioskodawca utrzymuje się z renty w kwocie 372 zł netto po zajęciu komorniczym i nie posiada znaczących oszczędności ani majątku.
Rozstrzygnięcie
1. Umorzono postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych. 2. Przyznano wnioskodawcy prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 30 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. Z. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 16 marca 2017 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego zasiłku pielęgnacyjnego postanawia: 1. umorzyć postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. przyznać wnioskodawcy prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego. . Wnioskiem złożonym na urzędowym formularzu PPF skarżący T. Z. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Na podstawie złożonego przez wnioskodawcę pod rygorem odpowiedzialności karnej z art. 233 § 1 w zw. z § 6 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553 ze zm.) oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach ustalono, że wnioskodawca prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe utrzymując się ze świadczenia rentowego w kwocie 372 zł netto (po dokonanym zajęciu komorniczym). Zgodnie ze złożonym oświadczeniem wnioskodawca nie posiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych ani przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł. W tym stanie należało wskazać, co następuje: Instytucja prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym stanowi pomoc państwa przeznaczoną wyłącznie dla tych osób, które nie mają wystarczających środków finansowych na poniesienie kosztów postępowania. Zgodnie z brzmieniem art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślić należy, że na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę wykazane. Na podstawie złożonego przez wnioskodawcę pod rygorem odpowiedzialności karnej z art. 233 § 1 w zw. z § 6 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553 ze zm.) oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach uznano, że wniosek ten zasługuje w całości na uwzględnienie. Wnioskodawca wykazał dostatecznie na dzień wydania niniejszego postanowienia, że poniesienie przez niego jakichkolwiek kosztów sądowych nie jest możliwe. Okoliczność ta uzasadnia ustanowienie dla wnioskodawcy radcę prawnego z urzędu, o czym orzeczono w pkt 2 niniejszego postanowienia. Zgodnie z art. 239 § 1 pkt 1 lit. a ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Niniejsza sprawa jest sprawą z zakresu pomocy społecznej skoro dotyczyła odmowy umorzenia nienależnie pobranego zasiłku pielęgnacyjnego. Powyższe oznacza, że wnioskodawca jest w niniejszej sprawie ustawowo zwolniony od ponoszenia kosztów sądowych, a zatem nie ma obowiązku ich uiszczania. W konsekwencji spełnione zostały przesłanki umorzenia postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych, o czym referendarz sądowy, działając na podstawie art. 249a w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji postanowienia. W konsekwencji, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło