III SA/Gd 371/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Hyla Sędziowie: Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka ( spr. ) Sędzia WSA Jolanta Sudoł Protokolant Starszy sekretarz sądowy Hanna Tarnawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 listopada 2011 r. sprawy ze skargi G. J. na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 17 marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności odwołania od decyzji w sprawie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego z naruszeniem prawa 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego G.J. 357 ( trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia 25 listopada 2008 r. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w oparciu o art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jednolity: Dz. U. z 2007 r., Nr 125, poz. 874 ze zm.) nałożył na [...] Spółkę jawną z siedzibą w S. karę pieniężną w wysokości 8.000 zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji. W dniu 4 listopada 2011 r. do Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego w G. wpłynęło odwołanie od w/w decyzji wniesione przez G. J., w którym wskazano, że odwołujący się został niesłusznie obciążony spłatą w/w kwoty pomimo tego, że w dniu 12 kwietnia 2007 r. wypowiedział skutecznie umowę spółki jawnej zawartą w dniu 17 grudnia 2002 r. Co oczywiste, osoba, która wypowiedziała umowę spółki nie może ponosić odpowiedzialności za działania spółki w momencie, kiedy nie była już jej wspólnikiem. Odwołujący miał zaś zarówno ustne jak i pisemne zapewnienie wspólnika pozostającego w spółce, tj. R. M., że ten dopełni wszelkich formalności związanych z rozwiązaniem spółki. Postanowieniem z dnia 17 marca 2011 r. znak [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego działając na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) stwierdził niedopuszczalność w/w odwołania od decyzji z dnia 25 listopada 2008 r. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że z nadesłanego odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego z dnia 8 lutego 2011 r. wynika, że G. J. nadal figuruje jako wspólnik w/w spółki jawnej. Formalnie jest więc nadal wspólnikiem spółki. Z uwagi na w/w okoliczność jak i fakt, iż nie brał on udziału w postępowaniu administracyjnym prowadzonym w niniejszej sprawie nie może wnieść odwołania od decyzji nakładającej na spółkę obowiązek zapłaty kary pieniężnej we własnym imieniu. Nadto odwołanie zostało złożone po upływie ustawowego terminu wynoszącego 14 dni. Okoliczności te uzasadniają więc wydanie postanowienia o niedopuszczalności wniesionego odwołania. W skardze na w/w postanowienie G. J. wniósł o jego uchylenie z uwagi na błędne przyjęcie, iż wniesienie odwołania od w/w decyzji jest niedopuszczalne. W uzasadnieniu skargi wskazano, że decyzja w następstwie stosownego wniosku została skarżącemu doręczona w dniu 21 października 2010 r. Tym samym termin do złożenia odwołania został zachowany. Co równie ważne, skarżący z dniem 12 kwietnia 2007 r. skutecznie wypowiedział umowę spółki zawartą w dniu 17 grudnia 2002 r. Nie może tym samym ponosić odpowiedzialności za karę pieniężną nałożoną na spółkę za zdarzenie mające miejsce w dniu 16 lipca 2008 r. Organ niesłusznie zaś uznaje go za podmiot zobowiązany do uiszczenia kary pieniężnej. Z tego faktu skarżący wywodzi swój interes prawny i możliwość wniesienia odwołania. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany swojego wcześniejszego stanowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga zasługiwała na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa. Kwestią o znaczeniu zasadniczym w niniejszej sprawie była prawidłowa identyfikacja charakteru pisma zatytułowanego przez stronę skarżąca "odwołaniem". W orzecznictwie sądowoadministracyjnym nie budzi wątpliwości teza, że o charakterze pisma składanego w toku postępowania administracyjnego decyduje nie jego tytuł, lecz istotna treść. Zgodnie zaś z art. 9 k.p.a. organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Decyzja organu I instancji została właściwie skierowana do podmiotu będącego jedyną stroną postępowania, czyli do [...] Spółki Jawnej z siedzibą w S. Spółce jawnej przysługiwać bowiem może przymiot strony w postępowaniu administracyjnym, jest ona bowiem odrębnym od wspólników podmiotem procesowym. Skoro tak, to decyzja o nałożeniu kary pieniężnej na spółkę stała się ostateczna z upływem terminu do wniesienia odwołania przez stronę – spółkę jawną [...]. W aktach administracyjnych sprawy brak jest wniosku skarżącego o doręczenie mu odpisu decyzji organu I instancji. Skoro jednak organ ten uznał za zasadne doręczenie skarżącemu odpisu decyzji – to czynności tej towarzyszyć powinna informacja o ostateczności decyzji udzielona na podstawie art. 9 k.p.a. W aktach brak jest jednakże takiej informacji. Umożliwiłaby ona stronie skarżącej, reprezentowanej przez adwokata, wybór właściwej drogi ochrony swych praw. Drogą taką byłoby zaś złożenie skargi o wznowienie postępowania opartej na podstawie art. 145§1 pkt 5 k.p.a. Zarzuty "odwołania" sprowadzają się bowiem do twierdzenia, że spółka jawna, obciążona karą pieniężną na podstawie decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego uległa rozwiązaniu i utraciła byt prawny jeszcze przed wydaniem tej decyzji. Skarżący dołączył do "odwołania" także kopię umowy spółki jawnej oraz dokument potwierdzający dokonanie pisemnego wypowiedzenia i przyjęcie tego oświadczenia przez drugiego wspólnika. Niewątpliwie są to nowe okoliczności faktyczne i dowody, które nie były znane organowi, wydającemu decyzję o nałożeniu kary pieniężnej. Ich weryfikacja oraz ocena prawnego znaczenia powinna dokonać się w ramach wznowionego postępowania administracyjnego. Zwrócić należy także uwagę na to, że utrata bytu prawnego przez spółkę jawną w tej sytuacji musiałaby spowodować nabycie statusu strony w postępowaniu administracyjnym przez jej dotychczasowych wspólników. Skoro zaś organ administracji uznał pismo pełnomocnika skarżącego datowane 2 listopada 2010r. za odwołanie, zaniechawszy wcześniej, wbrew art. 9 k.p.a. udzielenia stronie informacji o okolicznościach faktycznych i prawnych mogących mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków, to uznać należało, że zaskarżone postanowienie wydano w oparciu o art. 134 k.p.a. z naruszeniem przepisów postępowania mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podkreślić należy, że zaakceptowanie stanowiska organu prowadziłoby do tego, że ewentualnie obecnie złożone podanie o wznowienie postępowania musiałoby zostać uznane za złożone z uchybieniem miesięcznego terminu, o którym mowa w art. 148§1 k.p.a. Ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji weźmie pod uwagę powyższe rozważania i uznając omawiane pismo strony skarżącej za podanie o wznowienie postępowania na podstawie art. 145§1 pkt 5 k.p.a. przeprowadzi stosowne postępowanie przewidziane przepisami działu II rozdział 12 k.p.a. W tym stanie sprawy Sąd orzekł na podstawie art. 145§1 pkt 1 lit c p.p.s.a. jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. w związku z §18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).