III SA/Gd 378/06
WyrokWSA w Gdańsku2006-09-28
Skład orzekający: Alina Dominiak, Anna Orłowska, Arkadiusz Despot-Mładanowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zasiłek przedemerytalny wypłacony za okres, w którym strona nabyła prawo do emerytury, ale wypłata tej emerytury została zawieszona z powodu kontynuowania zatrudnienia, może być uznany za świadczenie nienależnie pobrane?Ratio decidendi
Zasiłek przedemerytalny wypłacony za okres, za który strona nabyła prawo do emerytury, nie może być uznany za świadczenie nienależnie pobrane, jeśli organ rentowy nie dokonał pomniejszenia przyznanej emerytury o kwotę zasiłku, ponieważ w tym okresie wypłata emerytury była zawieszona z powodu kontynuowania zatrudnienia. Samo nabycie prawa do emerytury nie jest wystarczającą przesłanką do uznania zasiłku za nienależnie pobrany.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Wojewody utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta o zwrocie nienależnie pobranego zasiłku przedemerytalnego. Strona skarżąca J. S. nabyła prawo do emerytury od dnia 15 maja 2004 r., jednak wypłata tej emerytury została zawieszona z powodu kontynuowania zatrudnienia. Organy uznały zasiłek przedemerytalny wypłacony za okres od 15.05.2004 r. do 31.07.2004 r. za nienależnie pobrany. Strona skarżąca kwestionowała tę decyzję, argumentując, że nie mogła pobierać dwóch świadczeń jednocześnie, a decyzję o emeryturze otrzymała dopiero później.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta, a także orzeczono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Anna Orłowska Sędzia WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Hanna Tarnawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 września 2006 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia 2 czerwca 2006 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego zasiłku przedemerytalnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia 27 marca 2006 r. nr [...] ; 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
Wojewoda [...] decyzją z dnia 2 czerwca 2006 r. nr [...], na podstawie art. 150 d ust. 3 i 4 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. nr 99, poz. 1001 ze zm.), art. 28 ust. 1 i 2 pkt 3 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jednolity Dz. U. nr 58
z 2003 r. , poz. 514 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpoznaniu odwołania
J. S. od decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia 27 marca 2006 r. – zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy.
W uzasadnieniu organ wskazał, iż J. S. został zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy w G. jako bezrobotny i z dniem 21 września 1999 r. nabył prawo do zasiłku przedemerytalnego. Na mocy wyroku sądowego z dnia 29 września 2005 r. przyznano stronie od dnia 15 maja 2004 r. prawo do emerytury, której wypłatę Zakład Ubezpieczeń Społecznych zawiesił w związku z kontynuowaniem przez stronę zatrudnienia. Skoro zatem J. S. od dnia 15 maja 2004 r. nabył prawo do emerytury, to pobierany przez niego w okresie od 15.05.2004 r. do 31.07.2004 r. zasiłek przedemerytalny w kwocie 1.553,10 zł jest świadczeniem nienależnym w myśl art. 28 ust. 2 pkt 3 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu i podlega zwrotowi stosownie do treści art. 28 ust 1 powołanej ustawy. Decyzja ZUS załączona do odwołania nie przyznaje stronie prawa do emerytury w ogóle, a jedynie przelicza jej wysokość od dnia 1 grudnia 2005 r. i "odwiesza" wypłatę emerytury. Ponadto ustalenia poczynione w niniejszej sprawie nie opierają się na treści owej decyzji, lecz na treści decyzji ZUS z dnia 30 listopada 2005 r. Zatem w ocenie organu drugiej instancji zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku J. S. podniósł, iż w okresie od 15.05.2004 r. do 31.07.2004 r. nie pobierał emerytury
z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, gdyż decyzję organu rentowego otrzymał dopiero dnia 30 listopada 2005 r., zatem nie miał możliwości pobierać we wskazanym okresie dwóch świadczeń.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoją dotychczasową argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozstrzygając sprawę w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, który z mocy art. 150 d ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia
i instytucjach rynku pracy (Dz. U. nr 99, poz. 1001 ze zm.) ma zastosowanie
w niniejszej sprawie - osoba, która pobrała nienależne świadczenie pieniężne, obowiązana jest do zwrotu, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, kwoty otrzymanego świadczenia wraz z przekazaną od tego świadczenia zaliczką na podatek dochodowy od osób fizycznych oraz składką na ubezpieczenie zdrowotne. Z kolei
w myśl art. 28 ust. 2 pkt 3 za nienależnie pobrane świadczenia w rozumieniu ust. 1 m. in. uważa się zasiłek, dodatek szkoleniowy, stypendium, świadczenie przedemerytalne lub inne świadczenie pieniężne finansowane z Funduszu Pracy, wypłacone osobie
za okres, za który nabyła prawo do emerytury, renty z tytułu niezdolności do pracy, renty szkoleniowej lub renty rodzinnej, jeżeli organ rentowy, który przyznał świadczenie, nie dokonał jego pomniejszenia na zasadach określonych w art. 29.
Stosownie do brzmienia art. 29 ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu bezrobotnemu lub innej uprawnionej osobie, którym przyznano prawo do emerytury, renty z tytułu niezdolności do pracy, renty szkoleniowej lub renty rodzinnej
w wysokości przekraczającej połowę najniższego wynagrodzenia za okres, za który wypłacono zasiłek, dodatek szkoleniowy, stypendium, świadczenie przedemerytalne lub inne świadczenie pieniężne finansowane z Funduszu Pracy, Zakład Ubezpieczeń Społecznych oraz inne organy rentowe, które przyznały świadczenie, wypłacają to świadczenie pomniejszone o kwotę odpowiadającą wysokości wypłaconych za ten okres zasiłków, dodatków szkoleniowych, stypendiów, świadczeń przedemerytalnych lub innych świadczeń pieniężnych przed odliczeniem składki na ubezpieczenie zdrowotne oraz zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych i przekazują te kwoty na konto Funduszu Pracy właściwego powiatowego urzędu pracy.
Z treści cytowanego art. 28 ust. 2 pkt 3 powołanej ustawy wynika zatem,
iż nienależnym świadczeniem jest m.in. zasiłek przedemerytalny (który, zgodnie z art. 57 ustawy , jest świadczeniem pieniężnym finansowanym z Funduszu Pracy) wypłacony bezrobotnemu za okres, za który nabył on prawo do emerytury, jeżeli organ rentowy, który przyznał to świadczenie nie dokonał jego pomniejszenia na zasadach określonych w art. 29.
W niniejszej sprawie organy administracji publicznej domagają się od skarżącego zwrotu zasiłku przedemerytalnego za okres od 15.05.2004 r. do 31.07.2004 r., jako nienależnie pobranego świadczenia. Podnieść trzeba, że na mocy wyroku sądowego
z dnia 29 września 2005 r. skarżącemu przyznano prawo do emerytury od dnia 15 maja 2004 r. Decyzją z dnia 30 listopada 2005 r. znak [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. przyznał skarżącemu emeryturę od daty określonej wyrokiem Sądu, jednocześnie zawieszając jej wypłatę z uwagi na fakt kontynuowania zatrudnienia przez skarżącego. Organ rentowy wypłatę emerytury dla skarżącego podjął z dniem 1 grudnia 2005 r., co wynika z pisma organu z dnia 20 lutego 2006 r. (w aktach administracyjnych).
Organy administracji publicznej orzekające w przedmiotowej sprawie dokonały błędnej, gdyż wybiórczej analizy przepisu 28 ust. 2 pkt 3 ustawy o zatrudnieniu
i przeciwdziałaniu bezrobociu. Organy uznały bowiem, że wypłacony skarżącemu zasiłek przedemerytalny za okres od 15.05.2004 r. do 31.07.2004 r. jest świadczeniem nienależnym, zupełnie pomijając przy tym brzmienie art. 28 cytowanej ustawy,
w szczególności jego końcową część.
I tak art. 28 w ust. 2 pkt 3 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu odwołuje się do treści art. 29 ustawy, z którego to przepisu wynika, że uprawnionej osobie, której przyznano prawo do emerytury, za okres, za który wypłacano zasiłek przedemerytalny, Zakład Ubezpieczeń Społecznych po przyznaniu świadczenia – emerytury - wypłaca ją i pomniejsza o kwotę odpowiadającą wysokości wypłaconych bezrobotnemu za dany okres świadczeń pieniężnych (w niniejszej sprawie zasiłku przedemerytalnego). Zatem fakt pomniejszenia świadczenia emerytalnego należy wiązać z dokonaniem wypłaty tego świadczenia przez organ rentowy.
Z akt sprawy wynika, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie dokonywał pomniejszania emerytury przyznanej skarżącemu o kwotę odpowiadającą wysokości wypłaconego mu zasiłku przedemerytalnego za okres od 15.05.2004 r. do 31.07.2004 r., gdyż w tym okresie, pomimo przyznanego prawa do emerytury skarżący nie pobierał tego świadczenia, zatem nie było od czego dokonywać pomniejszenia. Skarżący kontynuował zatrudnienie i wypłacanie emerytury zostało zawieszone, a jej wypłata nastąpiła z dniem 1 grudnia 2005 r. W tej sytuacji zasiłek przedemerytalny wypłacony skarżącemu za okres od 15.05.2004 r. do 31.07.2004 r. nie może być uznany
za świadczenie nienależne w rozumieniu art. 28 ust. 2 pkt 3 ustawy o zatrudnieniu
i przeciwdziałaniu bezrobociu.
W związku z tym art. 28 ust. 2 pkt 3 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu należy interpretować w ten sposób, że aby świadczenie uznać za nienależnie pobrane musi zostać spełniona przesłanka w postaci wypłaty przez organ rentowy przyznanego przezeń świadczenia. Z powyższego wynika więc, iż samo nabycie prawa do emerytury za okres, za który wypłacono zasiłek przedemerytalny nie jest przesłanką do uznania wypłaconego zasiłku przedemerytalnego za nienależnie pobrane świadczenie. Definicję nienależnie pobranego świadczenia należy bowiem interpretować ściśle.
W efekcie wskazane naruszenie art. 28 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu obowiązującym w chwili podjęcia zaskarżonej decyzji miało wpływ na wynik sprawy.
Mając powyższe na uwadze Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.
Ponownie rozpoznając sprawę organy administracji publicznej będą miały na uwadze powyższe rozważania.
Stosownie do treści art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło