III SA/Gd 381/08
WyrokWSA w Gdańsku2008-12-04
Skład orzekający: Anna Orłowska, Alina Dominiak, Marek Gorski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu odwoławczego o uchyleniu decyzji organu pierwszej instancji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia w przedmiocie wymeldowania jest zgodna z prawem, gdy stan faktyczny sprawy nie został dostatecznie wyjaśniony?Ratio decidendi
Decyzja organu odwoławczego o uchyleniu decyzji organu pierwszej instancji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia jest zgodna z prawem, gdy stan faktyczny sprawy nie został dostatecznie wyjaśniony, a ustalenie charakteru opuszczenia lokalu wymaga dalszych czynności wyjaśniających, w tym ewentualnej rozprawy administracyjnej. Wymeldowanie może nastąpić tylko w przypadku dobrowolnego opuszczenia miejsca stałego pobytu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K. Ż. na decyzję Wojewody uchylającą decyzję Prezydenta odmawiającą wymeldowania K. Ż. z pobytu stałego. Wnioskodawczyni W. B. twierdziła, że K. Ż. nie zamieszkuje w lokalu od 1998 r. i nie ma tam swoich rzeczy, a ona boi się z nim zamieszkiwać. Organ pierwszej instancji odmówił wymeldowania, wskazując, że wnioskodawczyni uniemożliwiała korzystanie z lokalu. Organ odwoławczy uchylił tę decyzję, uznając odwołanie za uzasadnione i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na potrzebę wyjaśnienia charakteru opuszczenia lokalu. Skarżący K. Ż. kwestionował potrzebę ponownego rozpatrzenia sprawy, twierdząc, że wszystko zostało wyjaśnione i że nie opuścił lokalu dobrowolnie.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Orłowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Alina Dominiak, Sędzia NSA Marek Gorski, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Kinga Czernis, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi K. Ż. na decyzję Wojewody z dnia 17 czerwca 2007 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego 1. oddala skargę, 2. przyznaje adwokatowi M. M. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku) kwotę 292,80 zł (dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy), zawierającą podatek od towarów i usług – tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną skarżącemu z urzędu.
Zaskarżoną decyzją z dnia 17 czerwca 2007 r. Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania W. B. od decyzji Prezydenta [...] z dnia 23 kwietnia 2007 orzekającej o odmowie wymeldowania K. Ż. z pobytu stałego przy ul. [...] lokal nr [...], na podstawie art. 138 § 2 kpa uchylił w całości zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
W uzasadnieniu organ odwoławczy podał m.in., iż z wnioskiem o wymeldowanie K. Ż. z miejsca pobytu stałego w wymienionym lokalu wystąpiła W. B. Wnioskodawczyni napisała, iż K. Ż. nie zamieszkuje w spornym lokalu od 1998 r. oraz, że nie ma w nim żadnych rzeczy osobistych. W tym czasie K. Ż. zamieszkiwał razem z konkubiną pod innym adresem, a obecnie przebywa w areszcie śledczym. Wnioskodawczyni jako współnajemczyni lokalu boi się razem zamieszkiwać z K. Ż.
Postępowanie przed organem I instancji zakończono wydaniem decyzji orzekającej o odmowie wymeldowania K. Ż. z lokalu przy ul. [...] m [...] w [...]. Organ I instancji wskazał, iż na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego doszedł do przekonania, że wnioskodawczyni skutecznie uniemożliwiała uczestnikowi postępowania korzystanie ze wspólnego lokalu. Zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy o wymeldowaniu miało ustalenie, czy K. Ż. z własnej woli nie przybywa w miejscu stałego zameldowania.
W odwołaniu W. B. podała, że K. Ż. nigdy nie przybywał i nie mieszkał w spornym lokalu. Nie miał tam swoich rzeczy i nie wnosił opłat za przedmiotowy lokal. K. Ż. ma porywczy charakter i wspólnie zamieszkanie nie miałoby racji bytu, ponieważ odwołująca się obawia się o swoje zdrowie i życie.
Organ odwoławczy uznał odwołanie W. B. za uzasadnione. W ocenie organu z akt wynika, iż obie strony brały czynny udział w toczącym się postępowaniu, lecz złożone zeznania nie dały wyczerpujących informacji. Strony i świadkowie zgodnie zeznali, że K. Ż. nie zamieszkiwał w spornym lokalu, zaś okoliczność ta spowodowana była uniemożliwieniem dostępu do spornego lokalu. Potwierdziła to również kontrola meldunkowa Policji.
W tej sytuacji w ponownie prowadzonym postępowaniu należałoby przeprowadzić rozprawę administracyjną (z udziałem świadków), w celu bezspornego ustalenia jaki charakter miało opuszczenie lokalu przez K. Ż. W przypadku potwierdzenia braku dobrowolności opuszczenia lokalu należałoby zastanowić się nad koniecznością ewentualnego zawieszenia postępowania, o ile skarżący wystąpi z powództwem o przywrócenie naruszonego posiadania lokalu.
Organ II instancji uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia mając na uwadze brak wykonania wszystkich czynności wyjaśniających.
Na opisaną decyzję Wojewody [...] K. Ż. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. Skarżący podniósł, że rozstrzygnięcie o przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia jest nieprawidłowe i zbędne, ponieważ w sprawie wszystko zostało już wyjaśnione przez skarżącego.
O niemożliwości zamieszkania w lokalu przy ul [....] w [...], ze względu na działania podejmowane przez W. B., skarżący informował pracowników MOPR i kuratora sądowego. K. Ż. nigdy nie mógł dostać się, ani osobiście ani w asyście pracowników MOPR czy kuratora sądowego, do mieszkania. Skarżący wskazał, że wraz z swoją ciotką W. B. są najemcami spornego lokalu, choć umowa została podpisana tylko przez W. B. Skarżący nie zgadza się z twierdzeniem, jakoby w spornym mieszkaniu nie było jego rzeczy osobistych. Dotychczas znajduje się tam: stolik mahoniowy pod telewizor i łóżko z materacem, które zostało wyniesione do komórki. Lęki swej ciotki o życie i zdrowie skarżący nazwał paranoją i wymówką. Skarżący wskazał, że nie dostał nigdy kluczy do mieszkania, ponieważ miał je konkubent, u którego mieszkała W. B. Przychodziła ona do mieszkania na ul. [...] tylko podlać kwiaty lub gdy pokłóciła się ze swoim partnerem. Ponadto podał, iż nigdy nie chciał dobrowolnie opuścić spornego lokalu mieszkalnego. Zgodnie zaś z przepisem art. 15 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, podmiotem decyzji o wymeldowaniu może być jedynie osoba, która opuściła miejsce pobytu stałego i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się.
Z treści pism należy wnioskować, iż skarżący wnosi o uchylenie decyzji w całości uznając, iż doszło do naruszenia prawa materialnego, to znaczy - przepisu art. 15 cyt. ustawy.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Sąd orzekł w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Skarga nie jest uzasadniona.
Przywołane jako podstawa prawna zaskarżonej decyzji Wojewody [...] przepisy, tj. - art. 138 § 2 k.p.a. i art. 15 ust 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych (jednolity tekst z 2006r.,Dz.U.Nr 139, poz.993.), stanowią, odpowiednio:
art. 138 § 2 kpa : organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części. Przekazując sprawę organ ten może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy,
a przepis art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych:
organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się.
Zatem decyzję o wymeldowaniu wydaje się w razie bezspornego ustalenia, że dana osoba dobrowolnie opuściła miejsce swego stałego pobytu, opuszczenie to ma charakter trwały i nie dopełniła obowiązku meldunkowego.
W niniejszej sprawie, jak wynika z akt, twierdzenie skarżącego, że nie opuścił przedmiotowego lokalu i nie uczynił tego dobrowolnie, przeciwstawione zostało twierdzeniu zainteresowanej W. B., iż skarżący w lokalu nie zamieszkiwał "nawet jednego dnia" i że było to uzgodnione między stronami (k- 59 i n. akt adm).
O niezamieszkiwaniu w lokalu przy ul. [...] w [...] pisał również skarżący, podnosząc jednak, że było to spowodowane niedopuszczaniem Go do wspólnego mieszkania przez W. B. (k-37 akt adm. i In.).
Opisane okoliczności świadczą o tym, że uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organu I instancji było uzasadnione, bowiem stan faktyczny sprawy nie został wyjaśniony oraz rozpatrzony w sposób dostateczny do podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie.
W zaskarżonej decyzji organ odwoławczy wskazał, że przy ponownym rozpatrzeniu sprawy należy bezspornie ustalić, ewentualnie w toku rozprawy administracyjnej i zeznań świadków, jaki charakter miało opuszczenie lokalu przez K. Ż. i zastanowić się, czy skarżący będzie dochodził prawa do zamieszkiwania w lokalu przed sądem powszechnym.
Zgodnie z zasadami wynikającymi z przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, większości najważniejszych ustaleń faktycznych w sprawie powinien dokonać organ pierwszej instancji.
Wskazówki organu odwoławczego zmierzają zatem do dokonania ustaleń faktycznych będących podstawą decyzji w sprawie zameldowania skarżącego.
Tylko bezsporne ustalenia organu pierwszej instancji okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia pozwoli na podjęcie prawidłowej decyzji w przedmiocie wymeldowania skarżącego albo odmowy orzeczenia o wymeldowaniu.
W świetle powyższego zarzuty skargi są nieuzasadnione, gdyż zaskarżona decyzja Wojewody [...] nie narusza prawa.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło