III SA/Gd 417/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Orłowska po rozpoznaniu w dniu 29 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi L. F. na decyzję Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej w G. z dnia 20 lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji postanawia przyznać skarżącemu prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskiem zawartym w skardze i uzupełnionym na urzędowym formularzu PPF skarżący L. F. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Postanowieniem z dnia 19 lipca 2013 r. referendarz sądowy odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy, podnosząc w uzasadnieniu, iż wnioskodawca nie wykazał dostatecznie, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy, bowiem w zakreślonym terminie nie nadesłał wymaganych dokumentów źródłowych, obrazujących jego obecną sytuację finansową. Od powołanego postanowienia sprzeciw wniósł skarżący, oświadczając, że z powodu cofnięcia licencji na przewóz osób nie pracuje. Do sprzeciwu dołączył skierowanie do szpitala wraz z prośbą o uwzględnienie przez Sąd okoliczności złego stanu zdrowia. Skarżący zaznaczył, że ogranicza swój wniosek o przyznanie prawa pomocy do zwolnienia od kosztów sądowych, rezygnując z pomocy adwokata. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz.1270 ze zm.) – zwanej dalej P.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Skuteczne wniesienie sprzeciwu przez skarżącego, w myśl cytowanego przepisu powoduje utratę mocy postanowienia referendarza sądowego z dnia 19 lipca 2013 r. i konieczność rozpoznania sprawy będącej przedmiotem sprzeciwu przez Sąd. Na wezwanie Sądu skarżący przesłał dokumenty źródłowe obejmujące rachunki za czynsz (800 zł) i energię elektryczną (197,45 zł), dowód rejestracyjny samochodu oraz złożone w Urzędzie Skarbowym oświadczenie, że w 2011 r. i 2012 r. nie uzyskał żadnych przychodów z działalności gospodarczej. Do dokumentów źródłowych dołączono pismo Burmistrza potwierdzające odebranie licencji na przewóz osób i brak możliwości przyznania nowego pozwolenia oraz nowy formularz PPF, z którego wynika, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, ma mieszkanie o pow. 47 m² oraz samochód osobowy Volkswagen z 2005 r., utrzymuje się z oszczędności w kwocie 2 000 zł, nie pracując i nie mając innych źródeł dochodu. Zgodnie z brzmieniem art. 245 P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W myśl art. 246 § 1 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z przytoczonych przepisów wynika, że osobę ubiegającą się o prawo pomocy obciąża obowiązek wykazania, że znajduje się w określonej sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania jej tego prawa. Zdaniem Sądu, ocena danych zawartych we wniosku, dodatkowego oświadczenia zawartego w sprzeciwie od postanowienia referendarza sądowego oraz dostarczonych na wezwanie Sądu dokumentów prowadzi do wniosku, że skarżący dostatecznie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania. Skarżący od długiego okresu czasu pozbawiony jest jakichkolwiek źródeł dochodów, a posiadane oszczędności systematycznie przeznacza na codzienne utrzymanie. Wysokość posiadanych przez skarżącego oszczędności wskazuje jednocześnie, że aktualnie są one wystarczające na pokrycie kosztów utrzymania mieszkania wyłącznie na dwa kolejne miesiące, bez kosztów wyżywienia i leczenia niewątpliwie ponoszonych przez skarżącego i stanowiących koszty koniecznego utrzymania. Skarżący utracił możliwość wykonywania zawodu taksówkarza. Niezależnie od tego, obecnie możliwość podjęcia przez niego innego rodzaju pracy wyklucza choroba. Z tych względów, na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.