III SA/Gd 43/16

PostanowienieWSA w Gdańsku2016-03-08

Skład orzekający: Paweł Mierzejewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy (zwolnienie od kosztów sądowych) w sprawie dotyczącej świadczeń rodzinnych podlega umorzeniu, jeśli skarżący jest ustawowo zwolniony z ponoszenia kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy podlega umorzeniu, jeżeli jego rozpoznanie stało się zbędne. W przypadku spraw z zakresu pomocy społecznej, w tym jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia dziecka, skarżący są ustawowo zwolnieni z ponoszenia kosztów sądowych na mocy art. 239 § 1 pkt 1 lit. a) PPSA. W związku z tym, wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest zbędny, co uzasadnia umorzenie postępowania w tym zakresie.
Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wpłynęła skarga A.T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia dziecka. Do skargi załączono formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym nie określono jego zakresu. Skarżąca wnosiła o zwolnienie od kosztów sądowych. Po wezwaniu do sprecyzowania wniosku, skarżąca nie podjęła korespondencji. Sąd uznał, że skarżąca jest ustawowo zwolniona z kosztów sądowych w tej kategorii spraw.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Paweł Mierzejewski po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. T. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 12 listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia dziecka postanawia: umorzyć postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy. W dniu 22 stycznia 2016 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wpłynęła przekazana z organu odwoławczego skarga A.T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 12 listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia dziecka. Do skargi załączony został urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym nie określono zakresu żądania. Z treści skargi wynikało z kolei, że skarżąca wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych, to jest wpisu od skargi. Wobec treści wniosku zawartego w skardze oraz z uwagi na brak należytego określenia zakresu wniosku o przyznanie prawa pomocy w nadesłanym formularzu PPF (niewypełnienie rubryki 4.2 dotyczącej żądania ustanowienia pełnomocnika z urzędu) zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 26 stycznia 2016 r. skarżąca została wezwana do oświadczenia - w terminie 7 dni pod rygorem uznania, że wniosek o przyznanie prawa pomocy obejmuje jedynie zwolnienie od wpisu od skargi – czy wnioskuje równocześnie o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego lub ustanowienie adwokata. Korespondencja wysłana na podany w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy adres nie została przez skarżącą podjęta, co spowodowało uznanie jej za doręczoną w dniu 11 lutego 2016 r. W tym stanie uznano, co następuje. Przedmiotem wniesionej do Sądu skargi skarżąca uczyniła decyzję wydaną w sprawie z zakresu świadczeń rodzinnych. Zgodnie z art. 239 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Powyższe oznacza, że wnioskodawczyni jest w rozpatrywanej sprawie ustawowo zwolniona od ponoszenia kosztów sądowych, a zatem nie ma obowiązku ich uiszczania. Ustawowy charakter zwolnienia oznacza z kolei, że strona skarżąca działanie organu w tej kategorii spraw nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych już od momentu wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego (wniesienia skargi) poprzez cały tok tego postępowania, zarówno przed sądem pierwszej instancji – Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gdańsku – jak i przed sądem drugiej instancji – Naczelnym Sądem Administracyjnym. W świetle obowiązującego od dnia 15 sierpnia 2015 r. art. 249a ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się, jeżeli rozpoznanie wniosku stało się zbędne. Z uwagi na to, że skarżąca jest zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych uznać należy, że w realiach rozpatrywanej sprawy spełnione zostały przesłanki umorzenia postępowania z wniosku o przyznanie prawa pomocy. W konsekwencji referendarz sądowy działając na podstawie art. 249a w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło