III SA/Gd 438/10
PostanowienieWSA w Gdańsku2010-10-29
Skład orzekający: Anna Orłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka z ograniczoną odpowiedzialnością może uzyskać prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym na podstawie wykazania braku dostatecznych środków na pokrycie kosztów sądowych?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie częściowym przyznaje się osobie prawnej wyłącznie wtedy, gdy wykaże ona brak dostatecznych środków na pokrycie pełnych kosztów postępowania. W przypadku spółki, której majątek i środki pieniężne pozwalają na pokrycie kosztów sądowych, prawo pomocy nie przysługuje, nawet jeśli spółka wykazała stratę bilansową.Stan faktyczny
Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gdańsku, dotyczący zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 12 lipca 2010 r. Wniosek został odrzucony przez referendarza sądowego, a spółka wniosła sprzeciw. Spółka wykazała stratę netto za 2009 rok, ale posiadała znaczne środki pieniężne i majątek trwały.Rozstrzygnięcie
Odmówił wnioskodawcy przyznania prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Orłowska po rozpoznaniu w dniu 29 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...] o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia 12 lipca 2010 r. nr [...] w przedmiocie zmiany zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych postanawia odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy.
Wnioskiem z dnia 4 sierpnia 2010 r. złożonym na urzędowym formularzu PPPr, którego braki formalne zostały usunięte w dniu 20 września 2010 r., skarżąca spółka zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Postanowieniem z dnia 1 października 2010 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy.
Od powołanego postanowienia w ustawowym terminie sprzeciw wniosła skarżąca, zarzucając naruszenie art. 246 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz.1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a.
Skuteczne wniesienie sprzeciwu, w myśl art. 260 P.p.s.a. powoduje utratę mocy postanowienia referendarza sądowego i konieczność rozpoznania sprawy będącej przedmiotem sprzeciwu przez Sąd.
Ze złożonego wniosku oraz załączonych dokumentów źródłowych (odpisu: bilansu, rachunku zysków i strat za ostatni rok obrotowy oraz dodatkowych informacji do sprawozdania finansowego) wynika, że kapitał podstawowy spółki według bilansu na dzień 31 grudnia 2009 r., wynosił 1 000 000 zł, zaś stan środków trwałych i wartości materialnych i prawnych - 5 468 511,64 zł. W rachunku zysków i strat za okres od 1 stycznia 2009 r. do 31 grudnia 2009 r. spółka wykazała przychody netto ze sprzedaży w wysokości 2 671 731 zł, pozostałe przychody operacyjne w kwocie 4 992,34 zł oraz przychody finansowe - 284,52 zł. Strata netto skarżącej wyniosła zaś 186 325,73 zł.
Na dzień 31 grudnia 2009 r. skarżąca posiadała środki pieniężne w kasie i na rachunkach w łącznej kwocie 391 834,80 zł, zaś saldo jej rachunku bankowego na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku wynosiło 260 328,63 zł.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Stosownie do art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a., przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie prawnej następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Przyznanie prawa pomocy następuje wyłącznie na wniosek zainteresowanego (art. 243 § 1 P.p.s.a.). Zestawienie tych przepisów oznacza, że to wnioskodawca ma obowiązek udowodnić (wykazać) brak dostatecznych środków na pokrycie należnych kosztów sądowych. Wskazane przepisy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 P.p.s.a., a instytucja prawa pomocy ma zastosowanie w szczególnie uzasadnionych sytuacjach, w przypadku osób prawnych, które nie są w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy należy z jednej strony uwzględnić wysokość kosztów postępowania, jakie strona musi ponieść, a z drugiej jej sytuację finansową. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy należy zauważyć, iż wysokość kapitału podstawowego spółki, uzyskiwanych przez nią przychodów, wartość środków trwałych, a przede wszystkim stan sald na rachunku bankowym umożliwiają jej poniesienie kosztów sądowych w sprawie, w tym wpisu stałego w kwocie 200 zł (§ 2 ust. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. Nr 221 poz. 2193 ze zm.).
Powyższej oceny nie zmienia okoliczność wniesienia przez spółkę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku 37 skarg na decyzje Dyrektora Izby Celnej w przedmiocie zmiany zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych oraz mogące powstać w związku z tym koszty sądowe. Natomiast powstanie straty bilansowej za 2009 r. nie oznacza jeszcze utraty możliwości płatniczych. Z oświadczenia zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz załączonych dokumentów źródłowych wynika, że spółka prowadzi działalność gospodarczą oraz posiada środki na rachunku bankowym. Brak jest przy tym jakichkolwiek informacji o ewentualnych ograniczeniach co do dysponowania tymi środkami oraz utracie płynności finansowej. W tym stanie rzeczy nie sposób uznać, że spółka nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, albowiem posiadany przez nią majątek i środki pieniężne pozwalają na pokrycie pełnych kosztów sądowych także przy uwzględnieniu kosztów w pozostałych zainicjowanych przez nią sprawach.
Z tych względów Sąd, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w zw. z art. 260 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło