III SA/Gd 451/11
WyrokWSA w Gdańsku2011-12-22
Skład orzekający: Anna Orłowska, Alina Dominiak, Felicja Kajut
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie sądu karnego dotyczące braków aktu oskarżenia może stanowić nową okoliczność faktyczną uzasadniającą wznowienie postępowania celnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że postanowienie sądu karnego dotyczące braków aktu oskarżenia, w tym nieprawidłowego ustalenia wartości samochodu czy braku ustalenia, czy sprzedawca jest zarejestrowany w danej miejscowości, nie stanowi nowych okoliczności faktycznych mających istotne znaczenie dla ustalenia wartości celnej towaru w postępowaniu celnym. Postępowanie karne skarbowe jest niezależne od postępowania celnego, a ustalenia sądu w kwestii odpowiedzialności karnej nie są wiążące dla organu celnego.Stan faktyczny
Skarżący B. G. wniósł o wznowienie postępowania celnego, powołując się na nowe okoliczności faktyczne w postaci protokołu z przesłuchania świadka A. Z. oraz postanowienia Sądu Rejonowego dotyczącego zwrotu sprawy karnej. Organ celny odmówił uchylenia decyzji, uznając, że wskazane dowody nie stanowią nowych okoliczności faktycznych istotnych dla sprawy. Po utrzymaniu w mocy tej decyzji przez Dyrektora Izby Celnej, skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Orłowska Sędziowie: Sędzia WSA Alina Dominiak ( spr. ) Sędzia WSA Felicja Kajut Protokolant Starszy sekretarz sądowy Hanna Tarnawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi B. G. na decyzję Dyrektora Izby Celnej [...] z dnia 11 sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w sprawie weryfikacji zgłoszenia celnego co do wartości celnej towaru oddala skargę.
Postanowieniem z dnia 18 marca 2011 r. Dyrektor Izby Celnej wznowił postępowanie zakończone decyzją ostateczną Dyrektora Izby Celnej z dnia 11 lutego 2009 r. , utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia 17 listopada 2008 r. wydaną w sprawie weryfikacji zgłoszenia celnego dotyczącego samochodu osobowego sprowadzonego przez B. G.
Decyzją z dnia 25 maja 2011 r. Dyrektor Izby Celnej, na podstawie art. 245 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, odmówił uchylenia w/w decyzji z dnia 11 lutego 2009 r.
Organ wskazał w uzasadnieniu, że B. G. wnioskując o wznowienie postępowania powołał się na nowe okoliczności faktyczne istotne dla sprawy i nie znane organowi celnemu, w postaci protokołu z przesłuchania w charakterze świadka A. Z. oraz postanowienia Sądu Rejonowego G.-P. w G. z dnia 6 lipca 2010 r., sygn. akt II 1 K 58/10 , o zwrocie sprawy oskarżycielowi, znajdujące się w aktach sprawy karnej skarbowej prowadzonej przez Urząd Celny w G., zarejestrowanej pod nr [...].
Wskazane przez stronę dokumenty zostały sporządzone już po wydaniu decyzji organu odwoławczego z dnia 11 lutego 2009 r., wobec czego nie istniały w dniu wydania decyzji. W tej sytuacji organ zbadał przede wszystkim, czy wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne, istotne dla sprawy.
A. Z. przesłuchany w charakterze świadka w dniu 9.12.2009 r. zeznał, że nie zna strony z imienia i nazwiska, zna ją jedynie jako klienta prowadzonej przezeń pizzerii. Wybierając się w podróż do Stanów Zjednoczonych na prośbę strony przewiózł przy okazji gotówkę w kwocie ok. 7.000 USD i przekazał pieniądze wskazanej osobie, która zgłosiła się po nie. Świadek jedynie ogólnie wiedział o zamiarze kupna samochodu. Nie wiedział natomiast kim była osoba, której przekazał pieniądze, jaki samochód został za nie zakupiony, od kogo i za jaką cenę. Z zeznań tych nie wynika jednoznacznie, że kwota ok. 7000 USD została faktycznie zapłacona za przywieziony towar. Nie ma on zatem wiedzy na temat istotnych szczegółów transakcji zakupu pojazdu ujętego w zgłoszeniu celnym. W tej sytuacji w protokole przesłuchania świadka nie zostały ujawnione nowe okoliczności mające istotne znaczenie dla ustalenia wartości celnej przywiezionego towaru w rozumieniu przepisów prawa celnego. Z kolei postępowanie karne skarbowe prowadzone przez Urząd Celny w G. jest całkowicie niezależne od postępowania celnego w sprawie ustalenia wartości celnej przywiezionego towaru. Sąd Rejonowy G.-P. w G. wydając postanowienie o zwrocie sprawy oskarżycielowi dokonał oceny zebranego materiału dowodowego, w oparciu o który został sporządzony akt oskarżenia. Wskazane przez sąd istotne braki aktu oskarżenia polegające na nieprawidłowym ustaleniu faktycznej wartości samochodu, nieustaleniu ceny faktycznie zapłaconej za niego oraz zaniechaniu ustalenia, czy ww. sprzedawca samochodu jest zarejestrowany w danej miejscowości w Kanadzie, nie są negatywnymi przesłankami wydania decyzji w postępowaniu celnym, wobec czego nie mogą stanowić nowych okoliczności mających istotne znaczenie dla ustalenia wartości celnej towaru w postępowaniu celnym.
Organ nie stwierdził również istnienia pozostałych przesłanek wznowienia postępowania uregulowanych w art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej.
W odwołaniu B. G. zarzucił decyzji naruszenie art. 245 § 1 pkt 2 w związku z art. 240 § pkt 5 Ordynacji podatkowej poprzez ich zastosowanie w sytuacji, gdy materiał dowodowy wskazuje na nowe okoliczności faktyczne w zakresie ceny faktycznie zapłaconej za samochód. Wskazał , że w toku postępowania przygotowawczego przeprowadzono dowód z wyjaśnień podejrzanego, która koresponduje z zeznaniami świadka i wskazuje na okoliczność uiszczenia ceny za nabyty samochód w wysokości wskazanej w dokumentach.
Po rozpatrzeniu odwołania Dyrektor Izby Celnej, działając jako organ odwoławczy, decyzją z dnia 11 sierpnia 2011 r. utrzymał w mocy swoje rozstrzygnięcie z dnia 25 maja 2011 r.
W uzasadnieniu wskazał, że zgodnie z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję. Przedmiotem postępowania wznowieniowego nie może być powtórne merytoryczne rozpoznanie sprawy. Strona podała jako przyczynę wznowienia art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej – w szczególności dowód w postaci protokołu z przesłuchania świadka A. Z. z dnia 9 grudnia 2009 r. i postanowienie Sądu Rejonowego G. – P. w G. z dnia 6 lipca 2010 r. o zwrocie sprawy oskarżycielowi. Dokumenty te zostały sporządzone po wydaniu decyzji z dnia 11 lutego 2009 r. Ani zeznania świadka A. Z., ani też informacje zawarte w postanowieniu sądu powszechnego nie ujawniły żadnych nowych okoliczności mających istotne znaczenie dla ustalenia wartości celnej samochodu. Protokół przesłuchania strony w charakterze podejrzanego z dnia 2 lutego 2010 r., na który powoływał się skarżący nie tylko nie wypełnia przesłanek określonych w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, ale nie zawiera żadnych treści korespondujących z treścią zeznań A. Z. Przeciwnie, wynika z nich, że podejrzany odmówił składania jakichkolwiek wyjaśnień.
Organ podkreślił, że postępowanie karne skarbowe jest całkowicie niezależne od postępowania celnego w sprawie ustalenia wartości celnej przywiezionego towaru. Oba postępowania toczą się na podstawie odrębnych przepisów prawa. Organ celny kwestionując wartość celną używanego samochodu ustala samodzielnie wartość celną towaru. Kodeks karny skarbowy reguluje natomiast zasady odpowiedzialności karnej za przestępstwa i wykroczenia skarbowe. Sąd Rejonowy G.- P. w G. wydając postanowienie o zwrocie sprawy oskarżycielowi dokonał oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, w oparciu o który sporządzono akt oskarżenia. Ustalenia sądu w kwestii odpowiedzialności karnej za przestępstwo skarbowe nie są wiążące dla organu celnego w prowadzonym odrębnie postępowaniu, jakim jest postępowanie celne.
Organ wskazał, że nie stwierdzono także istnienia pozostałych przesłanek wznowienia postępowania uregulowanych w art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej.
B. G. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 11 sierpnia 2011 r., domagając się uchylenia obu decyzji tego organu.
Skarżący zarzucił naruszenie art. 245 § 1 pkt 2 w związku z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej przez przyjęcie, że okoliczności faktyczne ujawnione w toku postępowania przygotowawczego w sprawie sygn. akt [...], w szczególności okoliczności, o których mowa w treści zeznań świadka A. Z., nie stanowią nowych, istotnych dla sprawy, okoliczności faktycznych nieznanych organowi, który wydał decyzję.
Przedmiotem postępowania zakończonego decyzją z dnia 11 lutego 2009 r. nie były okoliczności faktyczne związane z dokonaniem płatności za samochód. Decyzja ta oparta została na twierdzeniu, że cena pojazdu zadeklarowana w zgłoszeniu celnym nie stanowi faktycznie zapłaconej lub należnej kwoty. Dopiero na etapie postępowania przygotowawczego dokonano przesłuchania świadka A. Z., który wskazał nowe okoliczności faktyczne związane z dokonaniem płatności. Treść tych zeznań koresponduje z pozostałymi środkami dowodowymi i prowadzi do wniosku, że cena uiszczona przez skarżącego jest zgodna z ceną wskazaną w zgłoszeniu. Podobne stanowisko wyraził Sąd Rejonowy G.- P. w uzasadnieniu postanowienia z dnia 6 lipca 2010 r. sygn. akt II 1 K 58/10. Mimo, że wskazane poglądy sądu nie są wiążące w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym, to jednak zasada zaufania do państwa wyklucza możliwość krańcowo odmiennej odpowiedzialności za czyn zabroniony oraz odpowiedzialności za kwotę wynikającą z długu celnego w tych samych okolicznościach faktycznych.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga jest bezzasadna.
W niniejszej sprawie należało dokonać oceny, czy Dyrektor Izby Celnej prawidłowo uznał, że zastosowanie w sprawie ma art. 245 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( tj. Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz.60 ze zm.), który stanowi, że organ podatkowy po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 243 § 2 wydaje decyzję, w której odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej w całości lub w części, jeżeli nie stwierdzi istnienia przesłanek określonych w art. 240 § 1.
Skarżący wskazywał na zaistnienie w sprawie przesłanek określonych w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, który stanowi, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję.
Przesłankami tymi miały być nowe okoliczności faktyczne istotne dla sprawy , wynikające z postanowienia Sądu Rejonowego G.- P. w G. z dnia 6 lipca 2010 r., sygn. akt II 1 K 58/10, w szczególności zeznania świadka A. Z.
Z uwagi na datę wydania w/w postanowienia, datę przesłuchania świadka Z. (9 grudnia 2009 r.), organ prawidłowo uznał, że nie można ich uznać za "nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji", bowiem decyzja ostateczna w sprawie zapadła w dniu 11 lutego 2009 r.
Organ prawidłowo w tej sytuacji uznał, że oceny należy dokonać pod kątem istnienia nowych okoliczności faktycznych, istotnych dla sprawy. Ujawnienie bowiem takich okoliczności może być wynikiem przeprowadzenia dowodów po wydaniu decyzji.
Przepis art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej może mieć zastosowanie, gdy spełnione są łącznie trzy przesłanki - ujawnione okoliczności faktyczne istotne dla sprawy są nowe, istniały w dniu wydania decyzji ostatecznej oraz nie były znane organowi, który wydał decyzję. Nie jest przy tym istotne, czy nowe okoliczności nie były znane organowi prowadzącemu postępowanie pierwotne w wyniku zaniedbań , np. niedokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, czy z innych powodów.
W ocenie Sądu organ prawidłowo uznał, że nie można mówić w niniejszej sprawie o istnieniu istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych istniejących w dniu wydania decyzji nieznanych organowi, który wydał decyzję.
Zasadne jest stanowisko, że treść zeznań świadka A. Z. nie zawiera istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych – świadek ten bardzo ogólnie orientował się o zamiarze nabycia samochodu, nie znał szczegółów transakcji kupna samochodu ujętego w zgłoszeniu celnym, będącego przedmiotem postępowania zakończonego decyzją Dyrektora Izby Celnej z dnia 11 lutego 2009 r. Z zeznań nie wynikało, że kwota ok.7000 USD została faktycznie zapłacona za przywieziony towar. Przewiezienie wspomnianej kwoty do C. i wręczenie jej nieznanej osobie nie jest tożsame z wskazaniem szczegółów sprzedaży pojazdu. Wobec powyższego stanowisko organu jest w tej kwestii prawidłowe.
Natomiast kwestie poruszane w uzasadnieniu postanowienia Sądu Rejonowego G.- P. w G. z dnia 6 lipca 2010 r., sygn. akt II 1 K 58/10, choćby uznanie za przedwczesne założenie , że "A" Inc. nie istnieje, wskazanie istotnych braków aktu oskarżenia, polegających na nieprawidłowym ustaleniu faktycznej wartości samochodu, nie ustaleniu czy cena faktycznie uiszczona była inna niż zadeklarowana i czy firma "A" Inc. jest zarejestrowana w Kanadzie są wyrazem stanowiska Sądu co do materiału dowodowego zaoferowanego przez oskarżyciela w sprawie karnej, czyli innej, niż sprawa dotycząca weryfikacji zgłoszenia celnego co do wartości celnej towaru. Istotne braki aktu oskarżenia w sprawie karnej nie sprzeciwiają się wydaniu decyzji w postępowaniu celnym. Wskazane wyżej kwestie nie są nowymi okolicznościami, mającymi istotne znaczenie dla ustalenia wartości celnej towaru w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. W tym zakresie Sąd podziela stanowisko Dyrektora Izby Celnej.
Skarżący w odwołaniu od decyzji z dnia 25 maja 2011 r. wskazywał dodatkowo na treść wyjaśnień podejrzanego, złożonych w toku postępowania przygotowawczego. Z protokołu przesłuchania podejrzanego B. G. z dnia 2 lutego 2010 r. wynika natomiast, że odmówił on składania wyjaśnień.
W tej sytuacji organ prawidłowo przyjął, że wyjaśnienia podejrzanego- skarżącego w niniejszej sprawie- nie zawierają żadnej treści i nie wypełniają przesłanek art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej.
Zasadne jest też stanowisko organu o braku innych przesłanek wznowienia postępowania, unormowanych w art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej.
Odnosząc się do twierdzeń skargi, że zasada zaufania do państwa wyklucza możliwość krańcowo odmiennej odpowiedzialności za czyn zabroniony oraz odpowiedzialności za kwotę wynikającą z długu celnego w tych samych okolicznościach faktycznych stwierdzić należy, że zarzut ten jest chybiony w sprawie niniejszej, bowiem przesłanki ponoszenia odpowiedzialności karnej są inne od przesłanek przemawiających za weryfikacją decyzji ostatecznej po wznowieniu postępowania.
Mając na uwadze powyższe Sąd oddalił skargę jako bezzasadną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło