III SA/Gd 452/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń Sędziowie: Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Sędzia WSA Felicja Kajut (spr.) Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Pobojewski po rozpoznaniu w dniu 9 sierpnia 2016 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi M. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 25 stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie pomocy w formie opłacania składki na ubezpieczenie społeczne oddala skargę. Decyzją z dnia 25 stycznia 2016 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając m.in. na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2013, poz. 267 ze zm.) – dalej: "k.p.a.", uchyliło decyzję Prezydenta Miasta z dnia 9 listopada 2015 r. nr [...] w sprawie odmowy opłacania składek na ubezpieczenie społeczne i umorzyło postępowanie w pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że Prezydent Miasta odmówił przyznania M. T. pomocy w formie opłacania składki na ubezpieczenie społeczne w związku wnioskiem z dnia 14 października 2015 r. W ocenie organu pierwszej instancji M. T. nie spełnia wszystkich przesłanek do nabycia świadczenia, określonych w art. 42 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j.: Dz. U. z 2015 r., poz. 163 ze zm.). W szczególności nie istnieje związek przyczynowy pomiędzy sprawowaniem przez nią opieki nad matką a rezygnacją z zatrudnienia. Umarzając postępowanie, organ odwoławczy stanął natomiast na stanowisku, że wniosek strony w ogóle nie powinien zostać merytorycznie rozpoznany. Kolegium podkreśliło, że M. T. składa w każdym miesiącu, kolejne wnioski o to samo świadczenie. Wnioski te powielają zaś treść pierwotnego wniosku z marca 2015 r., który wszczął postępowanie administracyjne, które dotyczy całego okresu sprawowania opieki i nie zostało jeszcze zakończone. Kolejne wnioski dotyczące tego samego świadczenia na kolejne miesiące są bezprzedmiotowe. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku M. T. wskazała, że świadczenie powinno zostać jej przyznane ponieważ spełnia przesłankę rezygnacji z zatrudnienia. Domagała się uchylenie zaskarżonej decyzji, jak i decyzji organu pierwszej instancji. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów postępowania: - art. 105 § 1 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie, że istnieje ostateczna decyzja rozstrzygająca tożsamą sprawę, a także poprzez uznanie, że postępowanie stało się bezprzedmiotowe i w konsekwencji wymagało umorzenia, mimo iż organ odwoławczy zaniechał sprawdzenie, czy wniosek jest tożsamy ze sprawą uprzednio rozpoznaną i rozstrzygniętą; - art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie przez organ odwoławczy zbadania podstawy faktycznej wniosku skarżącej i w konsekwencji niewyjaśnienie okoliczności faktycznych sprawy; - art. 107 § 3 k.p.a. poprzez zaniechanie uzasadnienia faktycznego sprawy, to jest nierozważenie dowodów zgromadzonych w sprawie, a także nieporównanie ich z dowodami zgromadzonymi do wniosku z 2015 r. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że w sprawie jej wniosku z marca 2015 r. o przyznanie przedmiotowego świadczenia została wydana decyzja przez organ pierwszej instancji, ale organ odwoławczy w dniu 16 września 2015 r. uchylił ją i przekazał do ponownego rozpatrzenia. Decyzja organu odwoławczego została zaskarżona przez nią do sądu administracyjnego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalanie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 718), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonana w oparciu o wskazane wyżej kryterium kontrola zaskarżonej decyzji prowadzi do uznania, że skarga nie mogła zostać uwzględniona. Przedmiotem kontroli sądu administracyjnego w niniejszym postępowaniu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego. Na mocy zaskarżonej decyzji organ odwoławczy uchylił decyzję Prezydenta Miasta wydaną w przedmiocie opłacania składki na ubezpieczenie społeczne i umorzył postępowanie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Zgodnie z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. organ odwoławczy może wydać decyzję w której uchyla zaskarżoną decyzję i uchylając tę decyzję – umarza postępowanie pierwszej instancji. Organ odwoławczy ma obowiązek podjąć tego rodzaju rozstrzygnięcie, kiedy wszczęcie postępowania, tak jak w rozpoznawanych sprawach, było bezprzedmiotowe. Sąd w pełni podziela stanowisko organu odwoławczego, że wniosek M. T. z dnia 14 października 2015 r. o opłacanie składki na ubezpieczenie społeczne nie może podlegać merytorycznemu rozpatrzeniu. W świetle przepisów k.p.a. nie można bowiem prowadzić kliku, czy nawet kilkunastu postępowań w tej samej sprawie administracyjnej. Organ odwoławczy ustalił, że pierwszy z wniosków M. T., w którym zwróciła się o wydanie decyzji w ww. przedmiocie, jest datowany na marzec 2015 r. Wskazał jednocześnie, że wszystkie, kolejne, dotyczące świadczenia, o którym mowa w art. 42 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, a powielane po złożeniu pierwotnego wniosku, nie wszczynają odrębnych postępowań administracyjnych. Ze stanowiskiem tym należy się zgodzić. Tym samym skoro organ I instancji dokonał merytorycznego rozpoznania wniosku strony skarżącej z 14 października 2015 r., organ odwoławczy zasadnie ocenił te działanie jako nieprawidłowe i bezprzedmiotowe. Reasumując, okoliczność że skarżąca cyklicznie ponawia wniosek o opłacanie Jej składki na ubezpieczenie społeczne, nie może powodować wszczynania kolejnych postępowań administracyjnych w tej samej sprawie, która – jak zasadnie zauważył organ odwoławczy – jest jeszcze w toku. W ocenie Sądu tego rodzaju skutek nie jest również intencją samej skarżącej, która oczekuje od organu szybkiego merytorycznego rozpoznania jej sprawy. W tym kontekście składane przez skarżącą do organu I instancji kolejne pisma, w których podnosi, że spełnia warunki przyznania świadczenia, nie powinny być traktowane inaczej jak uzupełnienie pierwotnie złożonego wniosku w tej sprawie i ponaglenie organu. Prawomocnym wyrokiem z dnia 4 lutego 2016 r., sygn. akt III SA/Gd 894/15 WSA w Gdańsku oddalił skargę M. T. na decyzję SKO z dnia 16 września 2015 r. nr [...], na mocy której organ odwoławczy uchylił decyzję organu I instancji, który po rozpatrzeniu wniosku M. T. z marca 2015 r., odmówił wnioskodawczyni opłacania składek na ubezpieczenie społeczne i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W postępowaniu tym organ I instancji niewątpliwie będzie musiał odnieść się do podnoszonej przez M. T. argumentacji, że w związku z opieką nad matką spełnia przesłankę rezygnacji z zatrudnienia. Do czasu rozstrzygnięcia pierwotnego wniosku skarżącej, rozstrzyganie kolejnych jest jednak niedopuszczalne. Mając powyższe na uwadze Sąd doszedł do przekonania, że organ odwoławczy wydając zaskarżoną decyzję nie naruszył przepisu art. 105 § 1 k.p.a, co zarzucano w pkt 1 zarzutów skargi, podnosząc nadto, że Kolegium zaniechało sprawdzenia, czy sprawa której dotyczy wniosek skarżącej jest tożsama ze sprawą już poprzednio rozstrzygniętą. Odnosząc się do powyższego Sąd podziela stanowisko Kolegium prezentowane w odpowiedzi na skargę, że decyzja wydana na skutek wniosku skarżącej z marca 2015r. obejmuje swoim rozstrzygnięciem, z uwagi na charakter świadczenia, również prawo doświadczenia za te miesiące, w których skarżąca złożyła kolejne wnioski o opłacanie składek na ubezpieczenie społeczne. Sądowi z urzędu wiadomo jest, że skarżąca składa wnioski o podobnej treści systematycznie. Nie budzi tym samym wątpliwości Sądu stanowisko organu, który uznał, że wniosek skarżącej z dnia 14 października 2015 r. jest kolejnym wnioskiem w sprawie, której przedmiotem jest opłacanie składek na ubezpieczenie społeczne. Jedyną podstawę rozpoznania takiego wniosku stanowi art. 42 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j.: Dz. U. z 2015 r., poz. 163 ze zm.). Tym samym prawidłowo organ odwoławczy przyjął, że w przypadku złożenia kolejnego wniosku podlegającego rozpoznaniu na podstawie powołanego wyżej przepisu, nie może on zostać rozpatrzony oddzielnie. Mając to na uwadze Sąd nie podzielił również zarzutów naruszenia art. 7 i 77 oraz art. 107 § 3 k.p.a. Dodać należy, że ewentualne braki uzasadnień decyzji kwalifikować należy do naruszenia przepisów postępowania. Art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. zezwala na uchylenie decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania jedynie w sytuacji, gdy naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Tego rodzaju naruszeń Sąd nie stwierdził. Pozostałych zaś zarzutów skargi nie można uznać za zasadne. W konsekwencji Sąd, nie stwierdzając naruszeń prawa materialnego czy przepisów postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.