III SA/Gd 453/16
PostanowienieWSA w Gdańsku2016-11-22
Skład orzekający: Adam Osik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Jaka jest wysokość wynagrodzenia dla adwokata wyznaczonego z urzędu za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie, która została wszczęta przed wejściem w życie nowego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r.?Ratio decidendi
Wysokość wynagrodzenia dla adwokata wyznaczonego z urzędu za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie, która została wszczęta przed dniem 2 listopada 2016 r. (wejście w życie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r.), ustala się na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. Opłata wynosi co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej, która w przypadku sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi 50% opłaty maksymalnej za pierwszą instancję (480 zł), czyli 240 zł. Po zastosowaniu stawki 1/2, wynagrodzenie wynosi 120 zł, do którego należy doliczyć podatek VAT (23%), co daje łącznie 147,60 zł.Stan faktyczny
Skarżąca M. T. otrzymała prawo pomocy przez ustanowienie adwokata M. D. w sprawie dotyczącej potwierdzenia prawa do świadczeń opieki zdrowotnej. Adwokat M. D. złożyła opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku WSA z dnia 9 sierpnia 2016 r. i domagała się przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek o przyznanie tych kosztów.Rozstrzygnięcie
Przyznano adwokat M. D. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku kwotę 147,60 zł tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy, obejmujące sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Adam Osik po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokat M. D. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi M. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 25 stycznia 2016 r., nr [...] w przedmiocie potwierdzenia prawa do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych postanawia: przyznać adwokat M. D. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku kwotę 147,60 zł (sto czterdzieści siedem złotych sześćdziesiąt groszy), zawierającą podatek od towarów i usług, tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy, obejmujące sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej.
Skarżącej M. T. zostało przyznane postanowieniem referendarza sądowego z dnia 2 marca 2016 r., sygn. akt III SO/Gd 28/16, prawo pomocy przez ustanowienia adwokata. Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła tym adwokatem – M. D.
Adwokat M. D. - z zachowaniem ustawowego terminu, tj. w dniu 21 października 2016 r. - złożyła opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku tut. Sądu z dnia 9 sierpnia 2016 r., domagając się przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Zgodnie z treścią art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
W odniesieniu do adwokatów powyższe zasady od dnia 2 listopada 2016 r. określa rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1714) i od tego dnia utraciło moc rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1805). Jednakże na mocy § 22 nowego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji.
Do kwestii ustalania wynagrodzenia za pomoc prawną w drugiej instancji (rozpoczętej od momentu wydania wyroku z dnia 9 sierpnia 2016 r.) w sprawie wszczętej przed dniem wejścia w życie rozporządzenia z dnia 3 października 2016 r., to jest przed dniem 2 listopada 2016 r., należy stosować przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu.
W myśl § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości
z dnia 22 października 2015 r. opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Zgodnie z § 4 ust. 2 rozporządzenia ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy adwokata oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności.
Opłata maksymalna w sprawie przed sądem administracyjnym, w sprawie, w której przedmiotem sporu nie jest należność pieniężna oraz która nie należy do właściwości Urzędu Patentowego, wynosi w pierwszej instancji - w myśl § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia - 480 zł. Zgodnie zaś z § 21 ust. 1 pkt 2 lit b rozporządzenia opłata maksymalna za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi 50 % opłaty maksymalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji – 75 % tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 240 zł.
W niniejszej sprawie opłata maksymalna wynosi zatem w postępowaniu prowadzonym w ramach drugiej instancji 50 % tej kwoty – czyli 240 zł, gdyż skarżącą reprezentuje pełnomocnik wyznaczony przed wydaniem orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie w pierwszej instancji.
Tak określona opłata maksymalna, stanowi podstawę wyliczenia należnej opłaty, która zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia, wynosi 1/2 jej wysokości, a więc, w niniejszym przypadku 120 zł. W ocenie referendarza sądowego przedmiotowa kwota jest adekwatna do udziału pełnomocnika w postępowaniu po wzięciu pod uwagę niezbędnego nakładu pracy pełnomocnika, a także charakteru przedmiotowej sprawy (stopnia jej zawiłości).
Wskazaną powyżej opłatę, zgodnie z § 4 ust. 3 powołanego rozporządzenia, należało podwyższyć o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności (obecnie 23 %).
W konsekwencji finalne wynagrodzenie należne pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu wynosi 147,60 zł.
Z powyższych względów, referendarz sądowy działając na podstawie art. 250 § 1 i art. 258 § 2 pkt 8 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz cytowanych powyżej przepisów orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło