III SA/Gd 457/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Orłowska po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 12 sierpnia 2016 r. , sygn. akt [...] w przedmiocie świadczenia wychowawczego postanawia: odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi Decyzją z dnia 12 sierpnia 2016 r. , sygn. akt [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Gminy [...] z dnia 13 czerwca 2016 r. o odmowie przyznania K. B. świadczenia wychowawczego na córkę, J. B., jako drugie dziecko w rodzinie. Powodem odmowy przyznania świadczenia było stwierdzenie przez organy, że w rozumieniu ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz.U. 2016, poz. 195) w skład rodziny wnioskodawcy nie może być zaliczony syn M. B., ponieważ nad dzieckiem nie jest sprawowana opieka naprzemienna obojga rozwiedzionych rodziców. W konsekwencji organy odmówiły przyznania świadczenia na córkę wchodzącą w skład rodziny wnioskodawcy. Wniosek o przyznanie świadczenia był bowiem złożony jako wniosek o udzielenie świadczenia wychowawczego na drugie dziecko. Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] została doręczona K. B. 24 sierpnia 2016 r. (dowód: zwrotne potwierdzenie odbioru w aktach administracyjnych sprawy). W dniu 5 maja 2017 r. K. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 12 sierpnia 2016 r., sygn. akt [...], wskazując, że M. B. powinien być zaliczony do rodziny skarżącego. Skarżący podkreślił, że choć nie wynika to z treści wyroku rozwodowego, skarżący wraz z byłą żoną sprawują faktycznie nad dzieckiem opiekę naprzemienną. W skardze zawarto wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Skarżący wskazał, że uchybił terminowi bez własnej winy. W chwili wydania niekorzystnej dla skarżącego decyzji nie istniała bowiem linia orzecznicza, co do interpretacji przepisów ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, która pozwoliłaby skarżącemu w jasny sposób wykazać niezgodność z prawem zaskarżonej decyzji. Skarżący wyjaśnił, że wniósł skargę niezwłocznie po tym, gdy powziął wiadomość o wystąpieniu Rzecznika Praw Obywatelskich sygn.III.7064.59.2017 oraz zapoznał się z sentencjami wyroków sądowych w sprawach dotyczących świadczenia wychowawczego, do których skarżący dotarł w dniach 28.04-05.05.2017 r., a zatem przed upływem roku od wydania zaskarżonej decyzji. Do skargi i wniosku dołączono wystąpienie Rzecznika Praw Obywatelskich do Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej nr III. 7064.59.2017.JA z dnia 23 marca 2017 r. (niepodana przez stronę data wystąpienia nr III. 7064.59.2017.JA została ustalona przez Sąd w oparciu o dane zawarte na stronie internetowej Rzecznika Praw Obywatelskich). Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie jako spóźnionej. Wniesiony przez skarżącego wniosek o przywrócenie terminu, organ ocenił jako niezasługujący na uwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Postępowanie przed sądami administracyjnymi regulowane jest przepisami ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.2016, poz. 718.), zwanej dalej p.p.s.a. Dokonywanie czynności przez stronę w postępowaniu sądowoadministracyjnym ograniczone jest w przeważającej części terminami procesowymi. Mają one służyć m.in. zdyscyplinowaniu, zdynamizowaniu postępowania, jak również potrzebie rozstrzygnięcia sprawy w rozsądnym czasie i stabilizacji już podjętego rozstrzygnięcia. Uchybienie terminu wywołuje skutek prawny w płaszczyźnie procesowej, prowadząc do bezskuteczności podjętej czynności, o czym wyraźnie mówi art. 85 p.p.s.a. Od negatywnych skutków uchybienia terminowi strona może bronić się poprzez złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Na podstawie dyspozycji przepisu art. 86 § 1 p.p.s.a. sąd na wniosek strony postanowi o przywróceniu terminu, jeżeli strona nie dokonała czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy. Z przytoczonego przepisu wynika, że sąd postanawia o przywróceniu terminu, jeżeli strona wykaże, że w okresie, w którym powinna dokonać czynności w postępowaniu sądowym, nie dokonała jej bez swojej winy. Przesłanki przywrócenia terminu, wynikające z art. 87 ustawy to: uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku swojej winy, wniesienie wniosku o przywrócenie terminu, dochowanie terminu do wniesienia takiego wniosku i dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu tej czynności, dla której był ustanowiony termin. Przywrócenie terminu uwarunkowane jest wystąpieniem łącznie wymienionych przesłanek. Podkreślić należy, że brak winy w uchybieniu terminowi można przyjąć tylko wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody przy użyciu największego w danych okolicznościach wysiłku. W orzecznictwie sądowym podnosi się, że jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. W razie, gdy ustalone przez sąd okoliczności uchybienia terminu świadczą o zachowaniu się strony noszącym znamiona winy – w jakiejkolwiek jej postaci, a zatem także winy polegającej na zaniedbaniu, Sąd nie może dokonać przywrócenia uchybionego terminu. Odnosząc powyższe do przedmiotowej sprawy, stwierdzić należy, iż skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi na opisaną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]. Zgodnie z art. 53 § 1 p.p.s.a. termin do wniesienia skargi rozpoczął swój bieg w dniu 25 sierpnia 2016 r. i bezskutecznie upłynął z dniem 23 września 2016 r. Jak wynika z treści złożonego wniosku, skarżący otrzymując niekorzystną dla siebie decyzję SKO, od początku się z nią nie zgadzał i był przekonany, że decyzja ta narusza prawo. Pomimo tego K. B. nie skorzystał z prawa wniesienia skargi do Sądu w terminie 30 dni od dnia otrzymania rozstrzygnięcia w sprawie. Jako powód uchybienia terminu K. B. wskazał, że brak ugruntowanej w tym czasie linii orzeczniczej w sprawach świadczeń wychowawczych uniemożliwiał mu poparcie swojego stanowiska, co do niezgodności decyzji z prawem, sam zaś "nie był gotowy na podejmowanie walki z systemem". Z powyższego zdaniem Sądu wynika, że nie istniały żadne obiektywne przeszkody uniemożliwiające skarżącemu wniesienie skargi w terminie. Skarżący świadomie i dobrowolnie zrezygnował bowiem z wniesienia skargi, nie wierząc, że może być ona uwzględniona bez przytoczenia argumentacji wspartej orzecznictwem sądowym. Okoliczność, że w późniejszym czasie skarżący zapoznał się z wyrokami sądów i wystąpieniem Rzecznika Praw Obywatelskich z dnia 23 marca 2017 r., które uznał za adekwatne dla poparcia swojego stanowiska i skargi z dnia 5 maja 2017 r., pozostaje bez znaczenia dla istoty przedmiotowej sprawy. Rozpoznając wniosek o przywrócenie terminu Sąd nie bada zasadności skargi, lecz tylko to, czy strona nawet przy użyciu największego w danych okolicznościach wysiłku nie mogła przezwyciężyć przeszkód uniemożliwiających jej wniesienie skargi w terminie. W przedmiotowej sprawie przeszkody takie nie występowały. Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku orzekł jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a.