III SA/Gd 460/15
PostanowienieWSA w Gdańsku2015-09-21
Skład orzekający: Alina Dominiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że jego sytuacja materialna uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że skarżący nie wykazał swojej trudnej sytuacji materialnej w sposób wystarczający do skorzystania z tej instytucji. Skarżący nie przedstawił wiarygodnych danych o swoim stanie majątkowym i dochodach, a jego twierdzenia o braku środków finansowych były sprzeczne z innymi okolicznościami sprawy, takimi jak ustanowienie pełnomocnika z wyboru i uiszczenie wpisu od skargi kasacyjnej.Stan faktyczny
Skarżący W. K. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Złożył oświadczenie o trudnej sytuacji materialnej, jednak sąd powziął wątpliwości co do jego aktualnego stanu majątkowego. Po wezwaniu do przedłożenia dodatkowych dokumentów, skarżący podtrzymał swoje twierdzenia. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, a skarżący wniósł sprzeciw. Sąd rozpoznał sprawę po wniesieniu sprzeciwu.Rozstrzygnięcie
Odmówiono skarżącemu W. K. przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alina Dominiak po rozpoznaniu w dniu 21 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. K. na stanowisko Rady Miejskiej z dnia 11 września 2013 r. w przedmiocie rozbiórki pomnika postanawia odmówić skarżącemu W. K. przyznania prawa pomocy.
W. K. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
W złożonych oświadczeniach o stanie rodzinnym i majątkowym podał, że nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego, nie uzyskuje żadnego dochodu, nie jest właścicielem nieruchomości, nie posiada oszczędności, papierów wartościowych, ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro.
Z uwagi na istniejące wątpliwości co do aktualnego stanu majątkowego i możliwości płatniczych wnioskodawcy, referendarz sądowy wezwał skarżącego do przedłożenia stosownych dokumentów i oświadczeń.
Skarżący w piśmie z dnia 24 sierpnia 2015 r. wyjaśnił, że nie uzyskuje jakichkolwiek dochodów, nie jest posiadaczem gospodarstwa rolnego, a działalność gospodarcza jest zawieszona. Pozostaje w związku małżeńskim, w którym istnieje ustrój rozdzielności majątkowej, wobec czego nie może wskazać, jakim majątkiem dysponuje jego żona.
Postanowieniem z dnia 9 września 2015r., wydanym przez referendarza sądowego, odmówiono W. K. przyznania prawa pomocy.
Od powyższego postanowienia skarżący w ustawowym terminie wniósł sprzeciw, podnosząc, że w złożonym wniosku właściwie uzasadnił swoją sytuację.
Sprzeciw nie podlegał odrzuceniu, wobec czego, zgodnie z treścią art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), postanowienie, od którego wniesiono sprzeciw utraciło moc, a sprawa podlega ponownemu rozpatrzeniu przez sąd.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Przepisy regulujące instytucję tzw. prawa pomocy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia przez strony kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, zawartej w art. 199 p.p.s.a.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 245 § 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje, gdy podmiot wnioskujący o prawo pomocy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z treści art. 252 § 1 p.p.s.a. wynika, że wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach oraz o stanie rodzinnym.
W związku z tym rzeczą wnioskodawcy, jako zainteresowanego, jest wykazanie, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie. Na wnioskodawcy spoczywa tym samym ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy.
Podkreślenia wymaga, że skarżącemu w niniejszej sprawie prawomocnie odmówiono już przyznania prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący nie wykazał, by od tego czasu jego sytuacja się pogorszyła. W ocenie Sądu nie świadczy o takim fakcie postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego.
Deklarowana przez skarżącego bardzo zła sytuacja finansowa nie przeszkodziła mu – po odmowie zwolnienia od kosztów w niniejszej sprawie- w ustanowieniu pełnomocnika z wyboru i uiszczeniu wpisu od skargi kasacyjnej . Skarżący uzyskał też zwrot kosztów postępowania w niniejszej sprawie na mocy postanowienia z dnia 10 marca 2015 r. ( k.120). Skarżący, licząc się z koniecznością uiszczenia wpisu od skargi, powinien uzyskane środki przeznaczyć na ten właśnie cel.
W ocenie Sądu skarżący, mimo formalnego składania oświadczeń o swej sytuacji majątkowej, uchyla się w istocie od obowiązku podania dokładnych danych o swoim stanie majątkowym i dochodach. Skarżący nie wyjaśnił istotnych wątpliwości dotyczących jego rzeczywistych możliwości płatniczych. Z jednej strony twierdzi, że nie ma żadnego majątku, oszczędności i dochodów, z drugiej strony - nie podając żadnych źródeł swojego utrzymania - twierdzi, że prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe. Skarżący nie wyjaśnił nawet tego, z jakich środków finansuje podstawowe, codzienne potrzeby, skoro – jak twierdzi –nie otrzymuje od nikogo żadnej pomocy. Nie można w tej sytuacji uznać twierdzeń skarżącego za wiarygodne.
W ocenie Sądu skarżący nie wykazał, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy , co stanowi przeszkodę przyznania mu prawa pomocy
w żądanym zakresie.
Wobec powyższego Sąd, mając na uwadze treść art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło