III SA/Gd 461/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Joanna Zdzienicka- Wiśniewska Sędziowie: sędzia WSA Felicja Kajut (spr.) sędzia WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz Protokolant: Hanna Tarnawska po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi E. S. na orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 29 czerwca 2004 r. nr [...] w przedmiocie podwyższenia dodatku służbowego 1. uchyla zaskarżone orzeczenie jak również orzeczenie Komendanta Powiatowego Policji z dnia 31 maja 2004 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżone orzeczenie nie może być wykonane. III SA/Gd 461/04 Uzasadnienie W dniu 12 maja 2004r. E. S. policjant w służbie czynnej wystąpił z wnioskiem personalnym o podwyższenie mu dodatku służbowego do kwoty 700,-zł od dnia 1 czerwca 2004r. do dnia 30 czerwca 2004r. Rozkazem Personalnym nr [...] z dnia 31 maja 2004r. Komendant Powiatowy Policji orzekł o podwyższeniu E. S. z dniem 1 czerwca 2004r. do dnia 30 czerwca 2004r. dodatku służbowego do kwoty 200,- zł. W uzasadnieniu orzeczenia stwierdzono, że wysokość dodatku służbowego uzależniona została od oceny wywiązywania się przez policjanta z obowiązków oraz realizacji zadań i czynności służbowych, ze szczególnym uwzględnieniem ich charakteru i zakresu oraz poziomu posiadanych kwalifikacji zawodowych. E. S. złożył od powyższego orzeczenia odwołanie, gdyż w jego odczuciu jest ono rażąco krzywdzące dla niego i jego rodziny. Skarżący podnosi, że przez okres 29 lat pracy wykonywał powierzone mu obowiązki rzetelnie, odpowiedzialnie i samodzielnie, co przejawiało się w wysokiej sprawności działania i znajdowało potwierdzenie w ocenie przełożonych. Nadto stwierdził, że otrzymał od swojego przełożonego obietnicę, że będzie on dążył do podwyższenia dodatku służbowego dla skarżącego co najmniej do kwoty, którą mają inni funkcjonariusze dyżurni. W chwili obecnej skarżący czuje się odrzucony i zapomniany, liczy zatem na przychylność organu drugiej instancji. Komendant Wojewódzki Policji, po rozpatrzeniu odwołania strony, Rozkazem Personalnym nr [...] z dnia 29 czerwca 2004r. utrzymał w mocy zaskarżony Rozkaz Personalny Komendanta Powiatowego Policji. Organ odwoławczy stwierdził, że zgodnie z art. 104 ust. 3 ustawy o Policji na stanowiskach innych niż kierownicze lub samodzielne, policjant za należyte wykonywanie obowiązków służbowych może otrzymywać dodatek służbowy. Z zapisu tego jednoznacznie wynika, że samo przyznanie dodatku służbowego jest fakultatywne. Nadto z przepisów wykonawczych do powołanej ustawy wynika, że przyznanie dodatku oraz jego wysokość uzależnia się od oceny wywiązywania się policjanta z obowiązków oraz realizacji zadań i czynności służbowych, ze szczególnym uwzględnieniem ich charakteru i zakresu oraz poziomu posiadanych kwalifikacji zawodowych. Organ pierwszej instancji na podstawie cytowanych przepisów miał możliwość indywidualnej oceny służby policjanta i przyznania mu dodatku służbowego Samo przyznanie dodatku służbowego stronie nie było obligatoryjne, a więc także leży w sferze uznaniowej wysokość tego dodatku. W konkluzji organ stwierdził, że zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z właściwością i na podstawie obowiązujących przepisów, których nie narusza. E. S. złożył na powyższą decyzje skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, ponieważ uważa, że został potraktowany instrumentalnie i czuje się skrzywdzony. Skarżący podnosi, że obecny Komendant Powiatowy Policji nie mógł jego zaangażowania w służbie ocenić obiektywnie, gdyż w ogóle go nie znał. Wniosek o podwyższenie dodatku służbowego do kwoty 700,- zł wynikał z faktu, że skarżący otrzymał przyrzeczenie byłego Komendanta, który złożył je w obecności innych osób. Zdaniem skarżącego zobowiązania podjęte przez poprzedników winny być realizowane przez ich następców, tym bardziej wobec osób przechodzących, tak jak skarżący, na emeryturę. W końcu podniesiono argument, że za takim poglądem skarżącego przemawia zasada równego traktowania osób zajmujących to samo stanowisko ( w tym miejscu skarżący powołał się na konkretny przykład). W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji wniósł o jej oddalenie powołując się w uzasadnieniu na argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Rozstrzygając w granicach danej sprawy, sąd administracyjny nie jest związany granicami skargi (art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Nadto, w myśl art. 135 ustawy Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Dokonując kontroli orzeczeń wydanych w niniejszej sprawie Sąd uznał, że skargę należało uwzględnić. Zasady przyznawania dodatków służbowych regulują przepisy ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji (Dz. U. z 2002 r. Nr 7, poz. 58 z późn. zm.) oraz rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz. U. Nr 152, poz. 1732, z późno zm.). Z treści art. 104 ust. 3 powołanej ustawy w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji wynika, że policjant pełniący służbę na stanowisku nie będącym stanowiskami kierowniczym lub samodzielnym może otrzymywać dodatek służbowy za należyte wykonywanie obowiązków służbowych. W powołanym wyżej rozporządzeniu w § 9 (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji) szczegółowo uregulowano zasady przyznawania dodatków służbowych. Ust. 2 § 9 stanowi, że przyznanie dodatku służbowego oraz jego wysokość uzależnia się od oceny wywiązywania się przez policjanta z obowiązków oraz realizacji zadań i czynności służbowych, ze szczególnym uwzględnieniem ich charakteru i zakresu oraz rodzaju i poziomu posiadanych przez policjanta kwalifikacji zawodowych. Bezspornie ustawodawca w art. 104 ust. 3 ustawy o Policji pozostawił rozstrzygnięcie w przedmiocie przyznania dodatku służbowego uznaniu organów orzekających w tego rodzaju sprawach. U znanie administracyjne oznacza przyznanie organowi, na podstawie przepisu ustawy, możliwości dokonania wyboru jednego z dopuszczonych prawem rozstrzygnięć w sprawie administracyjnej. Nie oznacza to jednak dowolności działania organu, zwolnienia z dochodzenia prawdy obiektywnej i z obowiązku uzasadnienia faktycznego oraz prawnego podjętej decyzji. W niniejszej sprawie, wbrew powyższym zasadom, organy obu instancji ograniczyły uzasadnienie podwyższenia dodatku do kwoty 200,-zł do ogólnych stwierdzeń nie odnoszących się do konkretnych okoliczności przedmiotowej sprawy. Nie może bowiem tego warunku spełniać jedynie fakt powołania się na przepisy prawa będące podstawą orzekania w sprawie i stwierdzenie, że dawały one możliwości indywidualnej oceny służby skarżącego i przyznania mu dodatku. Obowiązek wskazania przyczyn, z powodu których organy nie przyznały dodatku służbowego w wysokości, o jakiej skarżący mówi we wniosku personalnym z dnia 12 maja 2004r., nie budzi żadnych wątpliwości w świetle treści art. 107 § 3 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem organ administracji jest obowiązany podać w uzasadnieniu faktycznym decyzji m.in. dowody, na których się oparł oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Przepis ten ma szczególne znaczenie w przypadku, gdy organ administracji działa w granicach uznania administracyjnego. Oba orzeczenia wydane w niniejszej sprawie dotknięte są brakiem należytego, adekwatnego do okoliczności sprawy, uzasadnienia faktycznego. W sytuacji, gdy przepisy prawa uzależniają przyznanie dodatku służbowego oraz jego wysokość od oceny wywiązywania się przez policjanta z obowiązków oraz realizacji zadań i czynności służbowych, ze szczególnym uwzględnieniem ich charakteru i zakresu oraz rodzaju i poziomu posiadanych przez policjanta kwalifikacji zawodowych, to obowiązkiem organów orzekających w niniejszej sprawie było przedstawienie oceny pracy skarżącego z uwzględnieniem wymienionych wyżej składników tej oceny. W sytuacji, gdy Sądowi nie są znane kryteria wyboru rozstrzygnięcia opartego na uznaniu administracyjnym, nie można zbadać, czy organ właściwie skorzystał z przysługującego mu uprawnienia i nie przekroczył granic swobodnego uznania administracyjnego. Takie działanie organów stanowi naruszenie cytowanego wyżej art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu mającym istotne znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Rozpatrując sprawę ponownie organy winny w sposób nie budzący wątpliwości uzasadnić swoje stanowisko w sprawie. Nadto, Sąd pragnie również zauważyć, że w aktach sprawy znajduje się pismo z dnia 16 czerwca 2004r. Komendanta Powiatowego Policji, w którym przedstawiono przebieg służby skarżącego z uwzględnieniem faktów mających znaczenie dla jej oceny. W świetle tego, co Sąd wyżej przedstawił, ma to znaczenie w sprawie. Mając na uwadze, że materiał dowodowy sprawy faktów tych nie potwierdza, winien on zostać w tym zakresie uzupełniony. Organ administracji ocenia bowiem czy dana okoliczność została udowodniona na podstawie całokształtu materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.). Z przedstawionych wyżej względów Sąd na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. Zgodnie z postanowieniami art.152 powołanej ustawy z uwagi na uwzględnienie skargi Sąd stwierdził, że zaskarżone orzeczenie nie może być wykonane.