III SA/Gd 464/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Janina Guść (spr.), Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Sudoł, Asesor WSA Maja Pietrasik, Protokolant: Starszy asystent sędziego Robert Daduń, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 stycznia 2025 r. sprawy ze skargi K. J. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Wyższej Szkoły Administracji i Biznesu im. E. Kwiatkowskiego w Gdyni z dnia 22 lipca 2024 r. nr 59/2023/24 w przedmiocie stypendium rektora 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza do Wyższej Szkoły Administracji i Biznesu im. E. Kwiatkowskiego w Gdyni na rzecz K. J. kwotę 200 (dwustu) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Komisja Stypendialna Wyższej Szkoły Administracji i Biznesu im. E. Kwiatkowskiego w Gdyni (dalej jako "Komisja Stypendialna"), po rozpatrzeniu wniosku K. K. (aktualnie J.), decyzją z dnia 30 listopada 2023 r. nr 405/2023/24 odmówiła wnioskodawczyni przyznania stypendium rektora. W podstawie prawnej decyzji przywołano art. 86 ust. 1 pkt 4 i ust. 2, art.91, art.92 ust. 1 i 3 , art. 93 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (t.j.: Dz. U. z 2023 r., poz. 742 ze zm.), powoływanej dalej także jako "ustawa", art. 104 i art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm.) oraz § 5 ust. 9, § 6 ust. 1 pkt. 3 i ust. 2, § 7, § 18 Regulaminu ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej dla studentów Wyższej Szkoły Administracji i Biznesu im. E. Kwiatkowskiego w Gdyni - rok akademicki 2023/2024 (zarządzenie nr 7/2022/2023 Rektora Wyższej Szkoły Administracji i Biznesu im. E. Kwiatkowskiego w Gdyni z dnia 14 września 2023 r.), zwanego dalej "Regulaminem". W uzasadnieniu decyzji wskazano, że wnioskodawczyni nie spełnia wymogów określonych w § 18 ust. 21 Regulaminu. Średnia uprawniająca do otrzymania stypendium rektora na właściwym kierunku studiów wyniosła 4,63. Średnia wnioskodawcy po przeliczeniu zgodnie z § 18 ust. 19 Regulaminu wyniosła 4,55. Decyzją z dnia 22 lipca 2024 r., nr 59/2023/24 Odwoławcza Komisja Stypendialna Wyższej Szkoły Administracji i Biznesu im. E. Kwiatkowskiego w Gdyni ponownie odmówiła wnioskodawczyni przyznania stypendium rektora. Podtrzymano stanowisko, że wnioskodawczyni nie spełnia wymogów określonych w § 18 ust. 21 Regulaminu. W skardze na powyższą decyzję K. J., wnosząc o jej uchylenie i orzeczenie co do przyznania świadczenia pomocy materialnej w postaci stypendium rektora, podniosła iż w swoim pierwszym odwołaniu wykazała, że przyjęty przez Wyższą Szkołę Administracji i Biznesu w Gdyni wzór dotyczący liczenia średniej jest nieakceptowalny i niesprawiedliwy. Sylabusy i skale ocen, które załączyła, nie są wszystkimi, które występowały na uczelni. Są to jedynie niektóre, takie do których udało jej się dotrzeć ze swojej pozycji (ale było ich zdecydowanie więcej) i dotyczące przedmiotów, których skarżąca uczyła się w roku akademickim 2022/2023. Dodała, że problem z nieustandaryzowanymi sylabusami i skalami ocen dotyczył wszystkich kierunków na uczelni. Następnie skarżąca wyjaśniła, że pod koniec stycznia odbyło się spotkanie z przewodniczącą parlamentu studentów, gdzie wybrzmiał problem dotyczący przyznawania stypendiów. Wielu studentów dało znać swojej dezaprobacie w trakcie wyżej wspomnianego spotkania i oczekiwało podjęcia działań w tej sprawie. Przewodnicząca obiecała też wtedy, że postara się załatwić ten problem i przyznała, że to faktycznie ewidentny błąd ze strony uczelni, o którym rzekomo nie wiedziała. Zdecydowana część studentów nie zdążyła złożyć odwołań, gdyż sprawa miała zostać załatwiona na tzw. dniach, a uczelnia nie podjęła żadnych działań i nabrała wody w usta. W związku z czym większość studentów zrezygnowała z dalszej drogi odwoławczej, w nadziei, że uda się problem rozwiązać wewnętrznie. Dodatkowo przewodnicząca parlamentu studentów po nagłośnieniu akcji i kiedy to sama przyznała błąd po stronie uczelni i wykładowców, sama poprosiła wszystkich studentów o wysyłanie jej błędnych sylabusów, zgłaszanie nazwisk wykładowców którzy nie stosowali ocen według obowiązującego ich regulaminu oraz tych, którzy w ogóle nawet nie przedstawiali skali ocen obowiązującej na ich przedmiotach. Doprowadziło to do sytuacji, w której zdecydowanej większości upłynął termin drogi odwoławczej, a pozostali zrezygnowali z obawy o ewentualne konsekwencje. Dalej skarżąca wyjaśniła, że po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 16 maja 2024 r., sygn. akt III SA/Gd 103/24 dopiero po blisko 2 miesiącach otrzymała odpowiedź ze strony uczelni. Uczelnia poświadczyła nieprawdę w ww. piśmie nawiązując do tego, że po jej rzekomym weryfikacji sylabusów wszystko jest w porządku, a tak też nie było o czym świadczą dowody (w sylabusach są informacje o tym, że skala ocen była od 2 do 5, a nie jak twierdzi uczelnia od 2 do 5,5). W piśmie Odwoławcza Komisja Stypendialna twierdzi "po weryfikacji sylabusów wynika, że wykładowcy przy wystawianiu ocen kierowali się obowiązującym aktualnie Regulaminem studiów. Zgodnie z paragrafem 17 ww. Regulaminu "Przy egzaminach i zaliczeniach z przedmiotów stosuje się następującą skalę ocen: od 2 (niedostateczny) do 5,5 (celujący)". Dowody skarżącej poświadczają inaczej tj. sylabusy oraz skala ocen za egzaminy, które skarżąca wykorzystała w odwołaniu do Sądu po raz pierwszy. Skarżąca zarzuciła, że uczelnia udaje, że nie odpowiada za to, że jej pracownicy nie stosowali się do regulaminu i nie dostosowali systemu oceniania w sposób sprawiedliwy dla wszystkich. Twierdzi ona bowiem, że "Odwoławcza Komisja Stypendialna nie ma możliwości weryfikacji, ani ingerencji w oceny wystawione przez poszczególnych wykładowców". Skarżąca zaznaczyła, że sprawa ciągnie się już od przeszło 7 miesięcy, a uczelnia nie powinna w taki sposób traktować swoich studentów, którzy utrzymują uczelnię tak jak i jej pracowników. W ocenie skarżącej uczelnia, a dokładnie jej pracownicy popełnili błąd nie stosując się do regulaminu, przez co skarżąca straciła szansę na stypendium, które ratowałoby jej budżet rodzinny. Kwota 870 zł x 9 rat to dla skarżącej bardzo dużo pieniędzy z powodu jej niepełnosprawności i chorób, które jej dolegają. Skarżąca wskazała, że nie powinna ponosić odpowiedzialności za czyjeś błędy, a ze swojej strony zrobiła wszystko by stypendium rektora otrzymać. W odpowiedzi na skargę Odwoławcza Komisja Stypendialna Wyższej Szkoły Administracji i Biznesu im. E. Kwiatkowskiego w Gdyni wniosła o jej oddalenie, wskazując, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem organowi nie można zarzucić naruszenia przepisów prawa. Pismem z dnia 8 października 2024 r. skarżąca podtrzymała swoje zarzuty zawarte w skardze załączając do akt sprawy sylabusy. Ustosunkowując się do odpowiedzi na skargę uczelni ponownie wskazała, że nie wszyscy wykładowcy stosowali się do obowiązującego ich regulaminu. Wniosła o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2024 r. poz. 1267 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.), powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3). Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wniesiona skarga zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżone decyzje nie spełniają wymogów uzasadnienia decyzji w zakresie ustalenia stanu faktycznego sprawy. Zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie decyzji zawiera m.in. uzasadnienie faktyczne. Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. W niniejszej sprawie zasadniczą kwestią mającą fundamentalne znaczenie dla jej rozstrzygnięcia było istnienie dwóch skal ocen 5- i 5,5- stopniowej i krzywdzącego sposobu liczenia średniej w sytuacji. Organ w celu rozstrzygnięcia wniosku skarżącej winien ustalić jaka skala ocen była stosowana przez każdą osobę wystawiającą oceny, które stanowiły podstawę do obliczenia średniej ocen uprawniających do uzyskania stypendium. Ustalenia w tym zakresie powinny być oparte na zebranym w sprawie materiale dowodowym - istniejącej w tym zakresie dokumentacji, a w przypadku jej braku, na oświadczeniach złożonych przez wszystkie osoby wystawiające oceny. Tylko takie ustalenia będą mogły stanowić podstawę do właściwego obliczenia średniej ocen skarżącej. Ocena prawna wniosku nie może bowiem opierać się na ustaleniach organów, które nie mają oparcia w zebranych przez organ dowodach. W aktach sprawy brak jest dowodów potwierdzających jaką skalę ocen stosowały poszczególne osoby wystawiające oceny. Podkreślić należy, że poprzednia decyzja organu z dnia 17 stycznia 2024 r. nr 4/2023/24 odmawiająca skarżącej przyznania stypendium, została uchylona wyrokiem tutejszego Sądu z dnia 16 maja 2024 r. sygn. akt III SA/Gd 103/24, z uwagi na wadliwość podstawy faktycznej i prawnej rozstrzygnięcia. W uzasadnieniu tego wyroku wskazano na zaniedbania organu w zakresie ustalenia stanu faktycznego niezbędnego do rozpoznania sprawy. Ponowne wadliwości w zakresie ustalenia okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy uzasadniały uchylenie wydanej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., z uwagi na naruszenie norm art. 7, 77 § 1 oraz 107 § 3 k.p.a., które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Ponownie rozpoznając sprawę organ ustali wszystkie istotne okoliczności niezbędne do rozpoznania sprawy i dokona ich oceny prawnej, co znajdzie wyraz w prawidłowo sporządzonym uzasadnieniu decyzji, wskazującym źródła dowodowe będące podstaw dokonanych przez organ ustaleń i zawierającym ocenę zebranego materiału dowodowego. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 205 § 1 p.p.s.a., zasądzając od Wyższej Szkoły Administracji i Biznesu im. E. Kwiatkowskiego w Gdyni na rzecz skarżącej kwotę 200 zł tytułem zwrotu uiszczonego w sprawie wpisu sądowego od skargi