III SA/Gd 468/09
PostanowienieWSA w Gdańsku2009-11-09
Skład orzekający: Krzysztof Przasnyski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie przedłożyła wymaganych dokumentów potwierdzających jej stan majątkowy i dochody, pomimo wezwania sądu?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym nie może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca, pomimo wezwania sądu, nie przedłożyła wymaganych dokumentów potwierdzających jej stan majątkowy i dochody. Ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy, a jego bierność w tym zakresie oznacza niewykazanie przesłanek ustawowych do przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
F. R. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na postanowienie Wojewody o zawieszeniu postępowania w sprawie o wymeldowanie. Wnioskodawca oświadczył, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, posiada nieruchomość rolną, a jego dochodem jest emerytura. Pomimo wezwania sądu do przedłożenia szeregu dokumentów potwierdzających jego stan majątkowy i wydatki, skarżący nie uczynił tego w wyznaczonym terminie. W konsekwencji sąd odmówił przyznania prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania wnioskodawcy prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Krzysztof Przasnyski po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku F. R. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na postanowienie Wojewody [...] z dnia 4 sierpnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie o wymeldowanie z pobytu stałego postanawia odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy.
Wnioskiem z dnia 19 października 2009 r. (data stempla pocztowego), złożonym na urzędowym formularzu PPF, F. R. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Według oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach złożonego przez skarżącego, prowadzi on samodzielne gospodarstwo domowe, jest posiadaczem nieruchomości rolnej o powierzchni 11 630 m2, położonej w [...] gm. [...], źródłem jego dochodu jest emerytura w wysokości 1 511 zł brutto miesięcznie.
Uzasadniając wniosek, skarżący podał m.in., że jego wydatki na utrzymanie są wyższe ze względu na konieczność sfinansowania długotrwałego leczenia. Do wniosku dołączono kopię karty informacyjnej leczenia szpitalnego, dokumentów potwierdzających niepełnosprawność w stopniu znacznym oraz przynależność do stowarzyszenia.
W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej – P.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 3 P.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
W świetle powołanych uregulowań przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, jeżeli wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Zatem to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione.
W związku z tym, iż oświadczenie strony skarżącej zawarte we wniosku okazało się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych, na podstawie art. 255 P.p.s.a., zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 23 października 2009 r., doręczonym w dniu 29 października 2009 r. wezwano skarżącego do przedłożenia – w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania – następujących dokumentów: odpisów złożonych przez niego zeznań podatkowych za 2008 r., bądź zaświadczenia z właściwego urzędu skarbowego o wysokości dochodu (straty) za ten rok; kopii dokumentu potwierdzającego aktualną wysokość otrzymywanej emerytury; wyciągów i wykazów ze wszystkich posiadanych rachunków bankowych, maklerskich (i innych na których gromadzone są środki pieniężne), obrazujących historię i salda tych rachunków w okresie ostatnich trzech miesięcy, a w przypadku ich nieposiadania złożenia stosownego oświadczenia w tym przedmiocie; kopii dokumentów obrazujących miesięczną wysokość ponoszonych kosztów utrzymania (czynsz, opłaty za energię elektryczną, gaz, ogrzewanie, innych) oraz wydatków na leczenie; oświadczenia, czy korzysta obecnie z jakichkolwiek form pomocy społecznej; w przypadku odpowiedzi twierdzącej - przedłożenia kopii dokumentów potwierdzających charakter pomocy oraz jej wysokość; oświadczenia w przedmiocie wszystkich zarejestrowanych na niego pojazdów mechanicznych (podania ich marki, modelu, roku produkcji i aktualnej wartości).
Pomimo upływu wyznaczonego terminu sądowego, do dnia wydania niniejszego orzeczenia skarżący nie przedłożył jakichkolwiek żądanych dokumentów, zaś w dniu 3 listopada 2009 r. uiścił wpis od skargi. Tego samego dnia wnioskodawca złożył również pismo procesowe (akta sprawy, k. 29), jednakże nie odniósł się w nim - poza ogólnymi sformułowaniami - do żądania przedstawienia dokumentów źródłowych, enumeratywnie wymienionych w zarządzeniu z dnia 23 października 2009 r.
Mając na uwadze powyższe okoliczności, stwierdzić należy, iż skarżący nie udowodnił dostatecznie, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy. Zważyć należy, że przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy nie prowadzi się dochodzenia, w sytuacji, gdy dokładne dane umożliwiające pełną ocenę stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych wnioskodawcy nie są znane, gdyż uchyla się on od złożenia stosownych dokumentów w tym przedmiocie. Jak już bowiem wskazano, sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, iż niewykonanie wezwania do złożenia dodatkowych oświadczeń lub dokumentów uniemożliwia dokonanie rzetelnej analizy sytuacji finansowej strony (por. postanowienie NSA z dnia 1 marca 2006 r. sygn. akt II OZ 235/06 niepubl.). Bierność wnioskodawcy w tym zakresie należy potraktować jako niewykazanie przesłanek, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 24 marca 2005 r. sygn. akt OZ 128/05 niepubl.).
W konsekwencji na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło