III SA/Gd 483/17
WyrokWSA w Gdańsku2017-09-28
Skład orzekający: Jolanta Sudoł, Paweł Mierzejewski, Anna Orłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek samodzielnego ustalania okoliczności popełnienia wykroczenia drogowego (przekroczenia prędkości), czy też może oprzeć swoją decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy na informacji otrzymanej od Policji?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie ma obowiązku samodzielnego ustalania okoliczności popełnienia wykroczenia drogowego, które stanowi podstawę do zatrzymania prawa jazdy. Wystarczającą podstawą do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy jest informacja o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy Prawo o ruchu drogowym, przekazana przez Policję. Postępowanie w sprawie zatrzymania prawa jazdy nie zastępuje postępowania w sprawie o wykroczenie.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Starosty o zatrzymaniu prawa jazdy na okres 3 miesięcy. Zatrzymanie nastąpiło w związku z przekroczeniem przez skarżącą dopuszczalnej prędkości o 51 km/h na obszarze zabudowanym, co zostało stwierdzone przez Policję. Skarżąca kwestionowała ustalenia faktyczne, domagając się przeprowadzenia dowodów mających wykazać błąd pomiarowy urządzenia i brak przekroczenia prędkości o więcej niż 50 km/h. Organy administracji uznały, że nie mają podstaw do kwestionowania informacji Policji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 28 września 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Sudoł, Sędziowie Sędzia WSA Paweł Mierzejewski, Sędzia NSA Anna Orłowska (spr.), Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Kinga Czernis, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 września 2017 r. sprawy ze skargi M. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 7 kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy oddala skargę.
Decyzją z dnia 7 kwietnia 2017 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] działając w oparciu o treść art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 102 ust. 1 pkt 4 i ust. 1 c oraz ust. 1 e ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2016 r. poz. 627 z późn. zm.) utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 12 stycznia 2017 r. nr [...] o zatrzymaniu M. H. na okres 3 miesięcy w terminie od dnia 24 listopada 2016 r. do dnia 24 lutego 2017 r. prawa jazdy kat. B, nr [...] druk nr [...] wydanego w dniu 19 sierpnia 2010 r. przez Starostę [...]
Jak wynika z uzasadnień do decyzji, powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i prawne.
Pismem z dnia 24 listopada 2016 r. Komenda Miejska Policji w G. poinformowała Starostę [...] o zatrzymaniu opisanego prawa jazdy należącego do M. H. w związku z przekroczeniem przez kierującą w tym dniu, tj. 24 listopada 2016 r. dopuszczalnej prędkości o 51 km/h na obszarze zabudowanym. W postępowaniu przed organem I i II instancji M. H. występowała o przeprowadzenie dowodów mających wykazać, że faktycznie nie doszło do przekroczenia przez odwołującą się dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h. Odnosząc się to tych argumentów organy wskazały stronie, że w toku niniejszego postępowania dotyczącego zatrzymania prawa jazdy organy nie mają podstaw do kwestionowania przedstawionej im przez organy Policji informacji. Okoliczności zdarzenia tj. przekroczenia prędkości nie są więc przedmiotem ustaleń organu administracji, lecz tylko i wyłącznie - organów Policji w postępowaniu mandatowym i ewentualnie sądu powszechnego, orzekającego w sprawie o wykroczenie.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku M. H. wniosła o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji podnosząc zarzuty naruszenia:
- art. 75 § 1 kpa, art. 76 § 3 kpa, art. 77 § 1 kpa, art. 78 § 1 kpa poprzez odmowę przeprowadzenia dowodu z instrukcji obsługi urządzenia pomiarowego, z którego korzystali funkcjonariusze Policji podczas kontroli drogowej w dniu 24 listopada 2016 r. na okoliczność błędu pomiarowego tego urządzenia wynoszącego +/- 2 km/h, co miało wpływ na wynik sprawy, gdyż uniemożliwiło skarżącej wykazanie, że nie doszło do przekroczenia prędkości o więcej niż 50 km/h w terenie zabudowanym oraz
- art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami poprzez zatrzymanie prawa jazdy i niedokonanie jakichkolwiek ustaleń, czy doszło do przekroczenia prędkości w terenie zabudowanym.
Skarżąca stanęła na stanowisku, że organy nie są związane informacją otrzymaną od Policji i informacja ta powinna podlegać ich ocenie tak, jak każdy inny dowód w sprawie.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Stosownie zaś do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Po rozpoznaniu sprawy z uwzględnieniem powołanych wyżej kryteriów Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone decyzje organów obu instancji są zgodne z prawem.
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 7 kwietnia 2017 r., sygn. akt [...] utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 12 stycznia 2017 r., nr [...] o zatrzymaniu skarżącej prawa jazdy na okres 3 miesięcy w terminie od dnia 24 listopada 2016 r. do dnia 24 lutego 2017 r.
Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji był art. 102 ust. 1 punkt 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, (DZ.U. z 2016 r., poz.627 ze zm.), zgodnie z którym starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy w przypadku, gdy kierujący pojazdem przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym.
Z art. 102 ust. 1c tej ustawy wynika natomiast, że starosta wydaje decyzję, o której mowa w ust. 1 pkt 4 lub 5, na okres 3 miesięcy, nadając jej rygor natychmiastowej wykonalności oraz zobowiązując kierującego do zwrotu prawa jazdy, jeżeli dokument ten nie został zatrzymany w trybie art. 135 ust. 1 pkt. 1a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (j. t. Dz.U. 2012 r., poz.1137 ze zm.).
Zgodnie z art. 135 ust. 1 ustawy - Prawo o ruchu drogowym policjant zatrzymuje prawo jazdy za pokwitowaniem m.in. w przypadku ujawnieniu czynu polegającego na kierowaniu pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h w obszarze zabudowanym.
Jak ustalono w przedmiotowej sprawie, w wyniku kontroli drogowej, która miała miejsce w dniu 24 listopada 2016 r., funkcjonariusz Policji stwierdził, że skarżąca M. H. kierowała samochodem audi [...] jadąc ul. [...] w G. z prędkością przekraczającą o 51 km/h dozwoloną prędkość w terenie zabudowanym, gdzie dozwolona prędkość wynosiła 50 km/h. W związku z tym dokonano zatrzymania prawa jazdy kierującej i skierowano sprawę do Sądu Rejonowego w G. o czyn z art. 135 ust. 1 pkt 1a lit. a ustawy – Prawo o ruchu drogowym. O zdarzeniu w dniu 28 listopada 2016 r. (data wpływu do organu) Z-ca Naczelnika Wydziału Ruchu Drogowego KMP w G. powiadomił Starostwo Powiatowe w S. załączając blankiet prawa jazdy kierującej, kat. B, nr [...] serii [..].(k-1 akt adm.).Do zawiadomienia dołączone zostało ważne do 30 listopada 2016 r. świadectwo legalizacji urządzenia mierzącego prędkość – laserowego przyrządu do mierzenia prędkości pojazdów w ruchu drogowym o znaku fabrycznym [...], nr fabryczny [...].
Pani M. H. zawiadomiona została zarówno o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie zatrzymania prawa jazdy, jak i o możliwości zapoznania się z aktami tego postępowania oraz - wzięcia w nim czynnego udziału (k-2,3 akt adm.).
Na skutek powyższego działania Policji, Starosta [...] w dniu 12 stycznia 2017 r. orzekł o zatrzymaniu skarżącej prawa jazdy na okres trzech miesięcy, nadając decyzji rygor natychmiastowej wykonalności.
Jak wskazano wyżej, opisaną decyzję organ pierwszej instancji oparł na art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami. Z brzmienia powyższego przepisu wynika, że starosta jest zobowiązany do zatrzymania prawa jazdy, jeżeli kierujący przekroczy dozwoloną prędkość w terenie zabudowanym o 50 km/h. Tym samym wydana na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4 cyt. ustawy decyzja w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy nie ma charakteru uznaniowego, a jest obligatoryjnym zachowaniem, wynikającym wprost z przepisów prawa. Starosta [...] nie miał zatem podstaw prawnych, aby wydać decyzję innej treści, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] trafnie utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji, ponieważ o zatrzymaniu prawa jazdy M. H. orzeczono zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.
Podkreślenia wymaga, że strona skarżąca nie ma racji twierdząc, iż organy administracji winny były przeprowadzić samodzielne postępowanie w celu jednoznacznego ustalenia, czy skarżąca istotnie przekroczyła dozwoloną prędkość o 51 km/h. Starosta [...] nie miał również podstaw do zwrotu zatrzymanego prawa jazdy i do zawieszania postępowania w tej sprawie do czasu zakończenia się postępowania przed sądem powszechnym. Co znamienne, w odwołaniu zakwestionowano wszystkie istotne okoliczności zdarzenia, będącego podstawą zawiadomienia Starosty o zatrzymaniu przez Policję prawa jazdy M. H.( tj. że zatrzymanie miało miejsce na terenie zabudowanym, że nastąpiło przekroczenie dozwolonej prędkości o 51km/h i że w chwili zdarzenia niedozwolona prędkość, z jaką poruszał się samochód, stwarzała zagrożenie dla zdrowia i życia ludzi), jednak żadne z w/w twierdzeń nie zostało poparte konkretnym dowodem.
Sąd w tym składzie wskazuje, że - w ocenie sądu - ustawodawca jasno sprecyzował, co stanowi źródło ustalenia stanu faktycznego w zakresie stwierdzenia okoliczności przekroczenia dopuszczalnej prędkości w terenie zabudowanym o 51 km/h. Zgodnie z treścią art. 7 ust. 1 punkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r., poz. 541) podstawą wydania decyzji, o której mowa w art. 102 ust. 1 punkt 4 i 5 oraz art. 103 ust. 1 punkt 5 ustawy o kierujących pojazdami, jest informacja o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 punkt 1a ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Przepis ten jednoznacznie przesądza, że środkiem dowodowym, w oparciu o który organ wydaje decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy, jest wymieniona informacja i jest to dowód wystarczający. Nie jest także konieczne, by kierowca – sprawca wykroczenia, został ukarany za swój czyn orzeczeniem sądowym. Szczególnie, że, tak jak w przedmiotowej sprawie, popełniający wykroczenie nie zawsze decyduje się na skorzystanie z prawa odmowy przyjęcia mandatu karnego.
W konsekwencji organ wydający decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy nie prowadzi własnych ustaleń dotyczących faktu rażącego przekroczenia prędkości, ale z woli ustawodawcy opiera swoje rozstrzygnięcie na przekazanej mu informacji o zatrzymaniu prawa jazdy (zob. w tej materii m.in.: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 sierpnia 2016 r., sygn. akt VIII SA/Wa 1052/15; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl). W tym świetle za bezzasadne uznać należy podniesione w skardze i w odwołaniu zarzuty, że organy administracji nie ustaliły, jakie ograniczenie prędkości obowiązywało na ulicy [...] w G., na odcinku, na którym dokonano pomiaru prędkości w dniu 24 listopada 2016 r. i z jaką prędkością poruszał się samochód, którym kierowała skarżąca. Należy mieć w tym miejscu na uwadze, że ani kwestia prawidłowości pomiaru, ani też okoliczności popełnienia wykroczenia drogowego, o którym Policja powiadomiła starostę, nie podlegają analizie organów administracji publicznej w trakcie postępowania prowadzonego w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy. Okoliczności te mogą i mogły być podniesione przez skarżącą w postępowaniu w sprawie o wykroczenie.
Postępowanie w sprawie zatrzymania prawa jazdy nie może zastępować postępowania w sprawie o wykroczenie. Do obowiązku organów administracji w ramach niniejszego postępowania nie należało bowiem ustalenie, czy skarżąca faktycznie popełniła wykroczenie, o którym organy zostały zawiadomione przez Policję i którego popełnienie skarżąca kwestionuje w postępowaniu właściwym dla podniesienia tego rodzaju zarzutów. W związku z tym organ administracyjny nie miał obowiązku, a nawet nie mógł weryfikować zasadności zatrzymania prawa jazdy skarżącej przez Policję.
Można jedynie dodać, że do czasu przeprowadzenia rozprawy w niniejszym postępowaniu strona skarżąca nie przedstawiła dowodu na okoliczność uniewinnienia przez sąd powszechny skarżącej M. H. od zarzutu popełnienia wykroczenia, o jakim mowa w sprawie.
Mając na uwadze powyższe rozważania, Sąd nie uznał zasadności zarzutu o naruszeniu przez organy administracji art. 75 §1, 76 § 3, 77 § 1 i 78 § 1 kpa jak również – art. 102 ust. 1 pkt. 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami. Przytoczone przepisy określają zarówno zasady, jakimi organ administracji powinien kierować się prowadząc postępowanie, a mianowicie zasadę prawdy obiektywnej, zasadę oficjalności postępowania dowodowego, jak i treści, które organ powinien zawrzeć w uzasadnieniu faktycznym swojej decyzji. Orzekające w niniejszej sprawie organy miały obowiązek wydania skarżonych decyzji, skoro zdarzenie je kreujące wystąpiło. W związku z powyższym Sąd uznał, że zarówno Starosta [...], jak i Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] nie naruszyły wskazanych przez stronę skarżącą przepisów, a ponadto prawidłowo uzasadniły wydane przez siebie decyzje.
Uznawszy w reasumpcji zarzuty podniesione w skardze za niezasadne jak i nie znajdując podstaw do stwierdzenia z urzędu, że wydane w sprawie decyzje naruszają prawo (vide: art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił wniesioną skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a., o czym orzeczono jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło