III SA/Gd 489/15

WyrokWSA w Gdańsku2015-09-03

Skład orzekający: Anna Orłowska, Elżbieta Kowalik-Grzanka, Jolanta Sudoł

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna za wykonywanie transportu drogowego na potrzeby własne bez ważnego zaświadczenia została nałożona prawidłowo, jeśli przedsiębiorca twierdzi, że przewóz wykonywała jego żona na potrzeby jej gospodarstwa rolnego, co zwalniałoby z obowiązku posiadania zaświadczenia?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny i nałożyły karę pieniężną. Analiza dowodów, w tym protokołu kontroli i zeznań kierowcy, wykazała, że przewóz złomu był wykonywany na potrzeby własne przedsiębiorcy, a nie jego żony. Ponieważ zaświadczenie na przewozy własne przedsiębiorcy utraciło ważność, jego dalsze wykonywanie było równoznaczne z wykonywaniem go bez wymaganego zaświadczenia, co uzasadniało nałożenie kary.
Stan faktyczny
Przedsiębiorca J. W. został ukarany karą pieniężną za wykonywanie transportu drogowego na potrzeby własne bez ważnego zaświadczenia. Organy ustaliły, że w dniu kontroli przewożono złom, a zaświadczenie przedsiębiorcy utraciło ważność. Skarżący twierdził, że przewóz wykonywała jego żona na potrzeby jej gospodarstwa rolnego, co zwalniałoby z obowiązku posiadania zaświadczenia. Sąd rozpoznał skargę, analizując dowody i przepisy prawa.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Orłowska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka Sędzia WSA Jolanta Sudoł Protokolant Starszy sekretarz sądowy Hanna Tarnawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 września 2015 r. sprawy ze skargi J. W. na decyzję [...] Inspektora Transportu Drogowego z dnia 1 kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego z naruszeniem prawa oddala skargę. Decyzją z dnia 1 kwietnia 2015 r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 21 stycznia 2015 r. nr [...] o nałożeniu na J. W. kary pieniężnej w wysokości 8000 zł za naruszenie określone pod l.p. 1. 3 załącznika nr 3 do ustawy z dnia 6 września o transporcie drogowym (Dz.U. 2013, poz. 1414 ze zm.) Organy orzekły, że przedsiębiorca w dniu przeprowadzonej kontroli tj. w dniu 1 grudnia 2014 r. wykonywał przewóz drogowy na potrzeby własne, nie posiadając jednocześnie ważnego zaświadczenia, o którym mowa w art. 33 ust. 8 ww. ustawy. Zaświadczenie na przewozy własne wydane dla J. W., prowadzącego Przedsiębiorstwo Handlowe A. utraciło bowiem ważność z dniem 13 października 2014 r. Poddany kontroli samochód marki VOLVO o nr. rej. [...] prowadził Z. S. Kierowca zeznał, że w firmie A. jest zatrudniony od 7 lat na podstawie umowy o pracę. Oświadczył, że w dniu kontroli wykonywał przewóz złomu z K.K. do G. oraz, że zgodnie z jego wiedzą firma wykonuje wyłącznie przewozy na potrzeby własne. Ponadto nie wiedział, że wypis zaświadczenia, który miał w pojeździe dotyczy zaświadczenia, które utraciło już ważność. Organ odwoławczy nie uwzględnił twierdzeń J. W., że przewóz złomu, który miał miejsce w dniu 1 grudnia 2014 r. nie był przewozem na potrzeby własne przedsiębiorcy, ale przewozem na potrzeby własne żony przedsiębiorcy, która jest rolnikiem i której samochód został jedynie użyczony. Fakt ten, w ocenie J. W., przesądzał, że zaświadczenie nie było wymagane. Zgodnie bowiem z art. 33 ust. 2 ust. 2 ww. ustawy obowiązek uzyskania zaświadczenia nie dotyczy przewozów drogowych na potrzeby własne wykonywane przez rolników. W skardze do Sądu J. W. podtrzymał stanowisko, że w dniu kontroli przewóz złomu był wykonywany przez A. W., która chciała sprzedać zbędne już w jej gospodarstwie narzędzia i maszyny rolnicze. Skarżący użyczył żonie samochód w celu wykonania przez nią przejazdu z gospodarstwa rolnego w K.K. do skupu złomu w K. Organy nie uwzględniły jednak przedłożonej przez stronę umowy kupna nr 2/12/2014 zawartej pomiędzy przedsiębiorstwem B. a A. W.. Skarżący poza ww. naruszeniem prawa materialnego, wskazał na naruszenia natury proceduralnej. Stronie nie zapewniono czynnego udziału w postępowaniu, w tym obejmujące: naruszenie zasady zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu, błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy, nie podjęcie wszelkich możliwych kroków w celu wyjaśnienia sprawy, w tym celowe pominięcie wniosków dowodowych oraz brak odniesienia się do złożonych przez stronę wyjaśnień i dokumentów. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga J. W. nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2014, poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiotem kontroli sądowej w przedmiotowej sprawie jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z 1 kwietnia 2015 r. nr [...] na mocy której na J. W. nałożono karę 8000 zł za wykonywanie przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia. Podstawę wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowi art. 33 ust. 1 i 2 ustawy o transporcie drogowym, zgodnie z którym przewozy drogowe na potrzeby własne mogą być wykonywane po uzyskaniu zaświadczenia potwierdzającego zgłoszenie przez przedsiębiorcę prowadzenia przewozów drogowych jako działalności pomocniczej w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej. Obowiązek uzyskania zaświadczenia nie dotyczy przewozów drogowych wykonywanych: w ramach powszechnych usług pocztowych; przez podmioty, niebędące przedsiębiorcami, o których mowa w art. 3 ust. 2 pkt 3, z tym że w przypadku działalności wytwórczej w rolnictwie dotyczącej upraw rolnych oraz chowu i hodowli zwierząt, ogrodnictwa, warzywnictwa, leśnictwa i rybactwa śródlądowego obowiązek uzyskania zaświadczenia nie dotyczy rolnika w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2008 r. Nr 50, poz. 291, z późn. zm), przez przedsiębiorców posiadających uprawnienia do wykonywania transportu drogowego. Spór w przedmiotowej sprawie dotyczy ustalonego przez organy stanu faktycznego. Zdaniem strony skarżącej organy błędnie przyjęły, że w dniu kontroli przewóz na potrzeby własne był wykonywany przez J. W. jako przedsiębiorcę. W sprawie nie wzięto bowiem po uwagę, że powyższemu przeczą okazane przez stronę w późniejszym czasie dowody oraz złożone wyjaśnienia. W ocenie strony dowodzą one jednocześnie, że przewóz na potrzeby własne w tym dniu wykonywała żona skarżącego, co zwalniało kierowcę z obowiązku okazania zaświadczenia z uwagi na treść art. 33 ust. 2 cyt. pkt 2 ustawy. Organ prezentuje stanowisko przeciwne, tj. że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że przewóz był wykonywany przez skarżącego, a nie przez A. W.. Stanowisko organu Głównego Inspektora Transportu Drogowego jest prawidłowe. W ocenie Sądu postępowanie wyjaśniające w sprawie zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy i bardzo wnikliwy. Organy ustaliły konieczne dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy okoliczności na podstawie całokształtu zgromadzonych w sprawie dowodów. Podkreślenia wymaga, że organy nie pominęły wyjaśnień strony i przedstawionych przez nią w postępowaniu dodatkowych dokumentów. W ramach postępowania wyjaśniającego dokonano jednak ich oceny jako niewiarygodnych, biorąc pod uwagę treść protokołu kontroli, a także inne stwierdzone w toku postępowania istotne fakty. Zgodnie z art. 4 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym niezarobkowy przewóz drogowy - przewóz na potrzeby własne - każdy przejazd pojazdu po drogach publicznych z pasażerami lub bez, załadowanego lub bez ładunku, przeznaczonego do nieodpłatnego krajowego i międzynarodowego przewozu drogowego osób lub rzeczy, wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, spełniający łącznie następujące warunki: pojazdy samochodowe używane do przewozu są prowadzone przez przedsiębiorcę lub jego pracowników, przedsiębiorca legitymuje się tytułem prawnym do dysponowania pojazdami samochodowymi, w przypadku przejazdu pojazdu załadowanego - rzeczy przewożone są własnością przedsiębiorcy lub zostały przez niego sprzedane, kupione, wynajęte, wydzierżawione, wyprodukowane, wydobyte, przetworzone lub naprawione albo celem przejazdu jest przewóz osób lub rzeczy z przedsiębiorstwa lub do przedsiębiorstwa na jego własne potrzeby, a także przewóz pracowników i ich rodzin, nie jest przewozem w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie usług turystycznych. W przeprowadzonym postępowaniu ustalono, że kierujący pojazdem Z. S przewoził złom do odbiorcy złomu. Sprzedaż złomu niewątpliwie można uznać za działalność pomocniczą w stosunku do podstawowej działalności skarżącego tj. 38.31.Z. - demontaż wyrobów zużytych. Przejazd był wykonywany po drodze wojewódzkiej nr 211, która jest drogą publiczną w rozumieniu przepisu art. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t. j. Dz. U. z 2013 r. poz. 260 ze zm.). Kontrolowany pojazd prowadził pracownik J. W. zatrudniony w przedsiębiorstwie skarżącego na podstawie umowy o pracę. Skarżący był właścicielem pojazdu, którym wykonywano przejazd. Na tej podstawie organy przyjęły, że w sprawie wystąpiły wszystkie przesłanki pozwalające uznać przejazd jako przewóz na potrzeby własne wykonywany w dniu kontroli przez J. W. W powiązaniu z niekwestionowanym w postępowaniu faktem, że w dniu kontroli dotychczasowe zaświadczenie skarżącego o dokonywaniu przewozów na potrzeby własne było już nieważne, organy orzekły o nałożeniu na przedsiębiorcę kary za naruszenie określone pod l.p. 1. 3 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Zdaniem Sądu w postępowaniu prawidłowo stwierdzono, że wszystkie dokumenty okazane przez kierowcę podczas kontroli jednoznacznie wskazują, że przewóz nie był wykonywany przez A. W. W tym zakresie wskazano m.in. na zapis zawarty w dokumencie Wz dotyczący ceny przewożonego złomu oraz jego odbiorcy. Żona skarżącego sprzedała złom wyceniony na kwotę 14496 zł przedsiębiorstwu B. z siedzibą w K. Natomiast złom przewożony skontrolowanym pojazdem został wyceniony na kwotę 19020 zł, a jego odbiorcą był C. w G. Ponadto dokument Wz został wystawiony na przedsiębiorstwo skarżącego. Gdyby przewożonego złomu dokonywała żona skarżącego, to również na nią zostałby wystawiony dokument Wz, a także zostałyby wpisane dane zawarte w umowie nr 2/12/2014. Okoliczności dotyczące przewożonych rzeczy potwierdził również przesłuchany w charakterze świadka kierowca. Kierowca przyznał m.in, że jedzie ze złomem do G., a nie jak później wskazuje skarżący do najbliższego skupu złomu. Świadek, który jest zatrudniony u skarżącego od kilku lat, podkreślił również, że jego pracodawca wykonuje wyłącznie przewozy na potrzeby własne. Sąd podkreśla, że okoliczność podpisania przez kierowcę protokołu kontroli bez wniesienia zastrzeżeń, ma podstawowe znaczenie w przedmiotowej sprawie. Z tych względów organy słusznie odmówiły wiarygodności późniejszym wyjaśnieniom strony skarżącej, kwestionującej fakty, które wcześniej bez zastrzeżeń były przyznane wobec kontrolujących. Ponieważ wykonywanie drogowego na potrzeby własne po upływie ważności zaświadczenia jest równoznaczne z wykonywaniem go bez zaświadczenia, organy miały podstawy i faktyczne i prawne podstawy do nałożenia na przedsiębiorcę kary o wysokości określonej w lp. 1.3 załącznika do ustawy o transporcie drogowym. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło