III SA/Gd 497/19
WyrokWSA w Gdańsku2019-11-28
Skład orzekający: Janina Guść, Bartłomiej Adamczak, Paweł Mierzejewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy opuszczenie miejsca pobytu stałego, nawet pod presją rodziny, może stanowić podstawę do wymeldowania, jeśli osoba nie podjęła kroków prawnych w celu przywrócenia posiadania lokalu i nie koncentruje tam swojego centrum życiowego?Ratio decidendi
Opuszczenie miejsca pobytu stałego, które ma charakter trwały i dobrowolny, stanowi podstawę do wymeldowania. Nawet jeśli osoba została zmuszona do wyprowadzki, brak podjęcia przez nią kroków prawnych w celu przywrócenia posiadania lokalu może świadczyć o akceptacji opuszczenia. Deklarowana chęć powrotu nie jest wystarczająca, jeśli nie znajduje potwierdzenia w obiektywnych okolicznościach faktycznych wskazujących na rzeczywisty zamiar powrotu i koncentrację centrum życiowego w dotychczasowym miejscu pobytu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji o wymeldowaniu W. L. z miejsca pobytu stałego. Organ I instancji orzekł o wymeldowaniu, uznając, że W. L. dobrowolnie i trwale opuścił miejsce zameldowania. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. W. L. wniósł skargę do WSA, zarzucając błędy w ustaleniu stanu faktycznego, stronniczość oceny dowodów oraz naruszenie przepisów proceduralnych, w tym brak zawiadomienia pełnomocnika o przesłuchaniu świadka. Skarżący twierdził, że nie opuścił lokalu dobrowolnie i trwale.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janina Guść (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak, Sędzia WSA Paweł Mierzejewski, Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Pobojewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 listopada 2019 r. sprawy ze skargi W. L. na decyzję Wojewody [...] z dnia 4 czerwca 2019 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z dnia 4 czerwca 2019 r. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Burmistrza Miasta z dnia 5 kwietnia 2019 r. o wymeldowaniu W. L. z miejsca pobytu stałego.
W sprawie zaistniały następujące okoliczności faktyczne i prawne:
Decyzją z dnia 5 kwietnia 2019 r. Burmistrz Miasta orzekł o wymeldowaniu W. L. z miejsca pobytu stałego w R. przy ul. [...].
Jako postawę prawną wskazano art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096, ze. zm.), dalej powoływanej jako "k.p.a." oraz art. 35 ustawy dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (Dz. U. z 2018 r., poz. 1382, ze zm.), dalej zwanej także ustawą.
W uzasadnieniu organ wskazał, że postępowanie zostało wszczęte na wniosek złożony w dniu 19 grudnia 2018 r. przez E.Z. , właściciela nieruchomości, w której zameldowany był W. L. , zięć wnioskodawcy.
Organ ustalił, że w rejestrze mieszkańców R. figuruje zapis o zameldowaniu W. L. we wskazanej nieruchomości, bez wskazania, że jest to pobyt czasowy.
W toku postępowania wnioskodawca złożył wyjaśnienia w obecności W. L. i jego pełnomocnika, wskazując że W. L. nie mieszka pod adresem zameldowania na pobyt stały od około dwóch lat, aktualnie mieszka w R. przy ul. [...]. Wnioskodawca oświadczył, że zięć opuścił miejsce zameldowania na pobyt stały dobrowolnie i wówczas zabrał ze sobą wszystkie swoje rzeczy. Wnioskodawca stwierdził także, że nie wie dlaczego W. L. opuścił miejsce zameldowania na pobyt stały i czy ma klucze do przedmiotowego lokalu. W. L. odebrał korespondencję dotyczącą przedmiotowego postępowania na poczcie. Wnioskodawca oświadczył, że jego córka przekazała awizo zainteresowanemu. Ponadto wnioskodawca wyjaśnił, że jego zięć czasami bywa pod adresem zameldowania na pobyt stały, bez nocowania, celem odwiedzin dziecka. W ocenie wnioskodawcy, jego zięć miejsce zameldowania na pobyt stały w R. przy ul. [...]opuścił dobrowolnie i trwale. Wnioskodawca wskazał, że W. L. mieszkał w przedmiotowej nieruchomości od około 13 lat, nie ponosząc żadnych kosztów utrzymania. Potwierdził, że wyraził zgodę na jego zameldowanie, że użyczył przedmiotową nieruchomość swojej córce K.Z. jeszcze przed ślubem z W. L. . Wnioskodawca wskazał, że obecnie w budynku przy ul. [...] mieszkają cztery rodziny, które prowadzą osobne gospodarstwa domowe i jedną z nich jest jego córka z wnuczką. Wnioskodawca wskazał, że nie zawsze jest pod ww. adresem a gdy jest obecny to nie pozwala W. L. wchodzić na posesję.
W. L. w toku postępowania wskazał, że od dwóch lat ma rozdzielność majątkową ze swoją żoną, a do lokalu przy ul. [...]przychodzi w celu odwiedzin żony i córki. W. L. wyjaśnił, że pod ww. adresem nie mieszka od maja 2017 r. Wskazał, że wyprowadził się pod presją żony, jej brata i jej ojca. Zabrał ze sobą wszystkie niezbędne mu rzeczy. W. L. oświadczył, że część rzeczy została (kosiarka, narzędzia, część mebli), gdyż ma nadzieję, że wróci pod adres zameldowania na pobyt stały. Ponadto oświadczył, że nadal posiada klucze do domu, jednak z nich nie korzysta, więc nie wie czy zamki zostały wymienione. Oświadczył, że bywa pod ww. adresem zameldowania na pobyt stały około 2 razy w tygodniu. Do grudnia 2018 r. bywał pod tym adresem częściej ok. 3-4 razy w tygodniu, jednak teść zabronił mu przychodzenia na jego posesję i zgłosił to na Policję. W. L. wskazał, że jego wizyty mają charakter odwiedzin, nie nocuje pod tym adresem i nie przyjmuje gości. Oznajmił także, że korespondencje odbiera pod adresem zameldowania na pobyt stały bo gdy przychodzi tam zabiera awiza i odbiera korespondencję na poczcie. W. L. wskazał, że miejsce zameldowania na pobyt stały nie opuścił dobrowolnie i trwale. Początkowo po opuszczeniu miejsca zameldowania na pobyt stały mieszkał przy ul. [...] Obecnie mieszka w R. przy ul. [...]. W. L. stwierdził, że jego centrum życiowym nadal jest adres zameldowania na pobyt stały. Zamierza ponownie zamieszkać pod tym adresem ale dokładnie nie wie kiedy. Swój powrót uzależnia od zażegnania kryzysu z żoną. Wskazał, że jest z żoną w trakcie mediacji. Wyjaśnił, że do tej pory nie czynił żadnych kroków prawnych np. nie złożył pozwu o przywrócenie naruszonego posiadania aby wrócić pod ten adres. W. L. wskazał, że mieszkał pod adresem zameldowania na pobyt stały od 2003 r. do maja 2017 r. pozostając w związku z córką wnioskodawcy. Wspólnie z żoną prowadzili wspólne gospodarstwo domowe. Rozdzielność majątkową z żoną ma od maja 2017 r. Oświadczył, że mieszkał pod ww. adresem zameldowania bez tytułu prawnego do tego lokalu. Nie podpisał z teściem umowy najmu. Przez okres ostatnich 6 miesięcy zamieszkiwania pod adresem zameldowania zainteresowany płacił teściowi na jego prośbę co miesiąc kwotę 600 zł za zamieszkiwanie i związane z tym koszty. Wcześniej powyższe rozliczenia załatwiała ze swoim ojcem żona W. L. .
Organ wskazał, że z notatek Straży Miejskiej w R., z dnia 23 i 29 stycznia 2019 r. wynika, że W. L. nie przebywa pod adresem stałego zameldowania przy ul. [...] w R. . Obecnie, od sierpnia 2018 r., mieszka przy ul. [...] w R. .
Świadek K.L. oświadczyła, że jej mąż - W. L. , miejsce zameldowania na pobyt stały w R. przy ul. [...]opuścił w maju 2017 r., zabierając ze sobą większość swoich rzeczy. Pozostałe rzeczy tj. np. komputer zabrał później. Zeznała, że gdy później znajdowała jeszcze w mieszkaniu jakieś rzeczy swojego męża na bieżąco mu je oddawała, a mąż je zabierał. Obecnie pod ww. adresem zostały jej rzeczy, rzeczy dziecka i rzeczy wspólne. K.L. oświadczyła, że mąż miejsce zameldowania na pobyt stały opuścił dobrowolnie. Sam spakował swoje rzeczy. Mąż oświadczył jej, że się wyprowadza gdy rzeczy miał już spakowane. Od tej pory jej mąż bywa pod adresem zameldowania na pobyt stały w celu odwiedzenia ich dziecka. Zeznała, że od opuszczenia miejsca zameldowania na pobyt stały jej mąż nigdy nie nocował pod adresem zameldowania. Oświadczyła także, że maż nigdy nie wyrażał woli powrotu ani nie czynił też żadnych prób powrotu pod adres zameldowania na pobyt stały. W 2017 r. podczas jednej z wizyt u dziecka pod adresem zameldowania na pobyt stały mąż oddał jej klucze do mieszkania. Stwierdziła, że jej mąż opuścił miejsce zameldowania na pobyt stały dobrowolnie i trwale oraz nie będzie już mieszkał pod ww. adresem w związku z tym, iż jej adwokat w ciągu miesiąca złoży do sądu pozew o rozwód. Oświadczyła, że przekazywała mężowi przychodzącą do niego korespondencję, obecnie korespondencja do męża nie przychodzi już pod ww. adres.
Organ wskazał, że z brzemienia art. 35 ustawy wynika, że jedyną przesłanką wymeldowania jest fakt opuszczenia miejsca zameldowania bez dopełnienia obowiązku wymeldowania, przy czym w orzecznictwie sądowym powszechnie przyjęty został pogląd, że o opuszczeniu miejsca pobytu stałego można mówić jedynie wówczas, jeżeli ma ono charakter dobrowolny i trwały. Opuszczenie miejsca pobytu stałego nie oznacza tylko fizycznego przebywania w innym miejscu niż miejsce pobytu stałego, lecz by łączył się z tym zamiar stałego związania się z tym innym miejscem i urządzenie w nim nowego centrum życiowego.
Zdaniem organu, z zebranego materiału dowodowego wynika, że W. L. z własnej woli opuścił miejsce zameldowania na pobyt stały i nigdy nie wyraził woli powrotu ani nie podjął żadnej próby ponownego zamieszkania w miejscu zameldowania. Ponadto z akt sprawy nie wynika by w terminie określonym w art. 344 Kodeksu cywilnego skarżący wystąpił z roszczeniem o przywrócenie stanu poprzedniego. Natomiast plany powrotu zainteresowanego do spornej nieruchomości, bliżej nieokreślone w czasie, nie mogą zmienić stanowiska o dobrowolnym opuszczeniu miejsca stałego zameldowania. W. L. aktualnie mieszka w R. w przy ul. [...] co zostało potwierdzone przez strony, świadka i notatkę Straży Miejskiej w R. .
Organ wskazał, że W. L. zgodnie z obowiązującymi przepisami był zobowiązany wymeldować się z pobytu stałego przy ul. [...] w R., po opuszczeniu tego lokalu. Nie dopełnił również obowiązku meldunkowego w miejscu faktycznego pobytu.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł W. L. podnosząc błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy. Odwołujący się wyjaśnił, że nie opuścił spornego lokalu w sposób dobrowolny, w jego ocenie organ meldunkowy w sposób nieobiektywny ocenił okoliczności sprawy. Ponadto odwołujący się wskazał na naruszenie przepisów proceduralnych poprzez niezawiadomienie pełnomocnika strony o terminie przesłuchania świadka - K.L. .
Decyzją z dnia 4 czerwca 2019 r. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Jako podstawę prawną wskazał art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 35 ustawy o ewidencji ludności.
Organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie oraz treść przepisów, na których oparł decyzję.
Organ odwoławczy stwierdził, że załączona dokumentacja bezspornie wykazała trwałe opuszczenie miejsca pobytu stałego oraz fakt, iż sporna nieruchomość nie stanowi obecnego centrum życiowego W. L. .
Organ wyjaśnił, że posiadanie pobytu stałego związane jest z przebywaniem pod danym adresem z zamiarem pobytu stałego. Oznacza to, że dany lokal jest miejscem, w którym koncentruje się ogół spraw życiowych zainteresowanej osoby, a więc posiada ona w nim tzw. centrum życiowe. Pod pojęciem centrum życiowego rozumiemy sytuacje, gdy w spornym lokalu dana osoba stale przebywa, nocuje, spożywa posiłki, przyjmuje gości. Zamiar przebywania osoby w takim lokalu musiałby być połączony z przebywaniem w tym lokalu z zamiarem pobytu stałego i koncentrowaniu w tym miejscu swoich interesów życiowych.
Organ wskazał, że sporną kwestią w sprawie była odmienna ocena stron w przedmiocie dobrowolności opuszczenia lokalu przez skarżącego. Wskazał ponadto, że w orzecznictwie fakt przejściowej nieobecności, czy też występowanie nawet dłuższych okresów fizycznej nieobecności w miejscu pobytu stałego nie upoważniają do bezspornego stwierdzenia, że osoba zameldowana opuściła je w rozumieniu art. 35 ustawy o ewidencji ludności. Osobie, której naruszono posiadanie lokalu służy prawo wystąpienia do sądu powszechnego z powództwem o przywrócenie naruszonego posiadania lokalu. W takim przypadku to sąd powszechny rozstrzyga, czy doszło do naruszenia posiadania lokalu i jeżeli postępowanie wyjaśniające potwierdzi argumenty powoda, przywraca jego posiadanie. Na mocy takiego wyroku powód ma prawo z mocy prawa domagać się dostępu do tego lokalu, nawet przy pomocy komornika sądowego. Wniesienie bądź zaniechanie wniesienia pozwu przez osobę, wobec której toczy się postępowanie o wymeldowanie o przywrócenie naruszonego posiadania ma istotne znaczenie w postępowaniu meldunkowym jako jeden z elementów stanu faktycznego, który organ administracji winien wziąć pod uwagę oceniając zaistnienie przesłanek z art. 35 ustawy o ewidencji ludności.
Organ wskazał, że W. L. nie zainicjował postępowania posesoryjnego i okoliczność ta winna być rozpatrywana w kontekście pozostałych ustaleń poczynionych w toku postępowania.
Zdaniem organu, fakt wizyt skarżącego w nieruchomości, jego oświadczenie z dnia 17 stycznia 2019 r., że niejednokrotnie przebywał osobiście w niniejszym lokalu, że skarżący posiada klucze do lokalu, świadczy, że skarżący ma dostęp do mieszkania przy ul. [...] w R. . Zatem z akt sprawy wynika, że skarżący nie został usunięty z lokalu w drodze przymusu, nie uniemożliwiono mu dostępu do nieruchomości poprzez wymianę zamków w drzwiach. Organ wskazał, że skarżący nie partycypował w kosztach utrzymania nieruchomości, nie podejmował kroków w celu odzyskania posiadania lokalu, jego wizyty były sporadyczne, nie towarzyszyły im czynności, które miały na celu wprowadzenie się do nieruchomości ponownie.
Według organu, zebrany materiał dowodowy jednoznacznie wykazał, że W. L. nie tylko dobrowolnie, ale i trwale opuścił dotychczasowe miejsce pobytu stałego, gdyż sporna nieruchomość nie stanowi jego centrum życiowego od maja 2017 roku. Potwierdziły ten fakt oświadczenia obu stron postępowania, zeznania świadka oraz dowód w postaci pism Komendanta Straży Miejskiej w R. sporządzonych na okoliczność wywiadów meldunkowych przeprowadzonych zarówno w miejscu dotychczasowego (29.01.2019 r.), jak i obecnego (23.01.2019 r.) miejsca pobytu W. L. . Zgromadzona w sprawie dokumentacja stanowi dowód tego, iż lokal przy ul. [...] w R. nie jest już miejscem pobytu stałego W. L. , czego sam skarżący nie neguje.
W sprawie doszło zatem do spełnienia obu przesłanek zawartych w art. 35 ustawy o ewidencji ludności będących podstawą wymeldowania W. L. - opuszczenie stałego miejsca pobytu nosi znamiona zarówno trwałości jak i dobrowolności.
Organ wskazał, że okoliczność pominięcia powiadomienia odwołującego o planowanym na dzień 18 lutego 2019 r. przesłuchaniu w charakterze świadka K.L. , było naruszeniem przez organ I instancji prawa proceduralnego poprzez niezapewnienie stronie właściwego sposobu reprezentowania jej na każdym etapie prowadzonego postępowania. Organ stwierdził, że treść złożonych przez K.L. oświadczeń nie stanowiły decydującego dowodu w niniejszym postępowaniu, a jedynie uzupełnienie okoliczności stwierdzonych na podstawie przesłuchania stron. Aspekt dobrowolności w zamiarze zmiany miejsca pobytu W. L. stwierdzony został na podstawie obiektywnych okoliczności.
Organ podkreślił, że mimo zaistnienia wskazanego wyżej uchybienia proceduralnego strona wraz ze swoim pełnomocnikiem miała możliwość zapoznania się z treścią wyjaśnień, wniesienia uwag oraz wskazania świadków przed wydaniem decyzji organu I instancji. Pismem z dnia 19 lutego 2019 r. na podstawie art. 10 k.p.a. organ skutecznie i prawidłowo zawiadomił pełnomocnika - adw. M. N. o zakończeniu postępowania administracyjnego, przysługujących prawach oraz możliwości zajęcia stanowiska co do zebranych dowodów. Strona skarżąca nie skorzystała z powyższej możliwości.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku W. L. zarzucił decyzji Wojewody z dnia 4 czerwca 2019 r. naruszenie następujących przepisów postępowania :
- art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. przez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji w sytuacji gdy w postępowaniu naruszono art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 79 § 1 k.p.a. przez nie zawiadomienie pełnomocnika skarżącego o dacie i miejscu przesłuchania świadka, co pozbawiło skarżącego możliwości zadania pytań, a także oceny zeznań z punktu widzenia strony,
- art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. przez dokonanie dowolnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału w oparciu się wyłącznie na zeznaniach wnioskodawcy i świadka, których wyjaśnienia są stronnicze i realizują wolę wnioskodawcy, w sytuacji całkowitego pominięcia wyjaśnień skarżącego.
Skarżący ponadto zarzucił naruszenie przepisu prawa materialnego, art. 35 ustawy, przez wydanie decyzji podtrzymującej wymeldowanie strony, w przypadku gdy nie doszło do stałego i dobrowolnego opuszczenia lokalu przez stronę i braku zamiaru u skarżącego opuszczenia mieszkania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2107 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), powoływanej w dalszej części uzasadnienia jako p.p.s.a., następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia przepisów postępowania dającego podstawę do wznowienia postępowania lub innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Z unormowania art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika nadto, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tym samym, sąd ma prawo i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.
Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia wskazanych powyżej kryteriów stwierdzić należy, że nie narusza ona prawa w stopniu powodującym konieczność wyeliminowania jej z obrotu prawnego.
Podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy o ewidencji ludności. Zgodnie z treścią art. 35 ustawy organ gminy wydaje z urzędu lub na wniosek właściciela lub podmiotu dysponującego innym tytułem prawnym do lokalu decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego albo opuścił miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się.
W myśl art. 25 ust. 1 tej ustawy pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Czynność zameldowania na pobyt stały, nie tworzy prawa do lokalu, a stanowi jedynie konsekwencję określonego stanu faktycznego i jest związana z wystąpieniem dwóch przesłanek, tj.: przebywaniem w miejscu stałego pobytu oraz zamiarem stałego w nim przebywania.
Należy wskazać, że ustawodawca nie sprecyzował, jaki charakter ma mieć opuszczenie przez osobę miejsca pobytu oraz w jaki sposób fakt opuszczenia lokalu ma być potwierdzony. To w orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalił się pogląd, że przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu w rozumieniu art. 35 ustawy o ewidencji ludności jest spełniona, jeżeli opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne.
W orzecznictwie wskazuje się jednocześnie, że przepis ten nie ogranicza wydania decyzji o wymeldowaniu do przypadków, w których opuszczenie miejsca zameldowania wynikało wyłącznie z wewnętrznej niczym nieskrępowanej niczym woli zamieszkującego (por. wyrok NSA z dnia 6 listopada 2019 r. sygn. II OSK 3140/17). Przesłanką do wymeldowania może być nawet sytuacja, w której osoba zameldowana została przymuszona do wyprowadzki. Jeżeli działanie takie było bezprawne, stronie służą roszczenia mające doprowadzić do przywrócenia posiadania mieszkania i usunięcia przeszkód do zamieszkiwania. Stwierdzenie, że osoba zmuszona do wyprowadzki podjęła kroki w tym kierunku, może uzasadniać przyjęcie, że w istocie nie posiada ona woli opuszczenia miejsca zamieszkania. Brak podjęcia takich działań może natomiast świadczyć o akceptacji opuszczenia lokalu.
Wskazać także należy, że sama deklarowana chęć powrotu do dotychczasowego miejsca zameldowania nie może samoistnie przesądzać o braku przesłanek do wymeldowania. O ocenie charakteru pobytu, czy też opuszczenia lokalu, decyduje nie tyle werbalna treść oświadczenia woli, lecz okoliczności faktyczne wskazujące na zamiar rzeczywisty. Zamiar utrzymania związków z miejscem stałego zameldowania powinien być oceniany na podstawie obiektywnie istniejących i konkretnych okoliczności faktycznych sprawy, z których taki wniosek da się logicznie wyprowadzić. Nie można bowiem poprzestać tylko na oświadczeniach strony, w których formułuje ona subiektywnie swoją wolę (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 3 października 2019 r. sygn. III SA/Gd 462/19).
Skarżący podnosił zarzuty naruszenia prawa procesowego, kwestionując prawidłowość przeprowadzenia postępowania dowodowego - brak właściwego zawiadomienia o terminie przesłuchania świadka K.L., o terminie przesłuchania zawiadomiono bowiem skarżącego zamiast jego pełnomocnika. Zarzut ten, co do zasady, jest uzasadniony, organ w przypadku ustanowienia pełnomocnika, to jego winien bowiem powiadamiać o terminie czynności procesowych (art. 40 § 2 k.p.a.). Ocena taka nie uzasadnia jednak uchylenia zaskarżonej decyzji .
Rozważając tę kwestię, Sąd wziął pod uwagę, że zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i c p.p.s.a.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Strona miała możliwość wzięcia udziału w postępowaniu w zakresie przesłuchania świadka składając stosowny wniosek przed wydaniem decyzji organu I instancji, czego nie uczyniła, także po zawiadomieniu jej w trybie art. 10 § 1 k.p.a. o zakończeniu postępowania wyjaśniającego i możliwości zapoznania się z aktami sprawy oraz wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Zaniechanie w tym zakresie należy uznać za zawinione przez stronę, w sprawie nie została zatem spełniona przesłanka nie braku udziału w postępowaniu bez własnej winy.
Wskazać należy, że naruszenie prawa polegające na niewłaściwym zawiadomieniu o terminie przesłuchania świadka nie daje podstawy do uchylenia decyzji z uwagi na naruszenie przepisów prawa procesowego, bowiem po pierwsze skoro stanowi ono co do zasady pozbawienie strony możliwości udziału w postępowaniu przewidziane w art. 145 § 1 pkt 1 lit. b, nie jest innym naruszeniem przepisów postępowania wymienionym w lit. c tego przepisu, a ponadto inne naruszenie przepisów postępowania, Sąd uwzględnia jedyni wtedy jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W okolicznościach niniejszej sprawy pozostały zebrany materiał dowodowy umożliwiał ustalenie stanu faktycznego sprawy – zeznania skarżącego, zeznania świadka E.Z. oraz notatki Straży Miejskiej w R. dawały podstawę do ustalenia okoliczności umożlwiających ocenę charakteru opuszczenia lokalu, w którym skarżący był zameldowany. Zeznania K.L. nie miały zatem istotnego wpływu na wynik sprawy.
W niniejszej sprawie wpływ na wyprowadzkę skarżącego miały niewątpliwie złe stosunki z żoną i konflikt z jej ojcem, który jest właścicielem budynku. Jak wskazywał sam skarżący pod ww. adresem nie mieszka od maja 2017 r., wyprowadził się pod presją żony, jej brata i jej ojca, zabrał ze sobą wszystkie niezbędne mu rzeczy. Jednocześnie skarżący nie poczynił żadnych kroków prawnych w celu powrotu do miejsca zamieszkania. Przeciwnie, od dwóch lat przychodzi on do lokalu jedynie w celu odwiedzin dziecka, a z okoliczności sprawy wynika, że zamieszkuje on i koncentruje swoje interesy życiowe w innym lokalu. Opuszczenie lokalu ma niewątpliwie charakter trwały, brak jest także obecnie podstaw by kwestionować jego dobrowolność.
W przedmiotowej sprawie dalsze zameldowanie skarżącego pod adresem w R. przy ul. [...] nie stwierdzałoby stanu zgodnego z rzeczywistością i byłoby fikcyjne. Zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. art. 35 ustawy o ewidencji ludności nie zasługiwał zatem na uwzględnienie.
Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę jako niezasadną.
Orzeczenia sądów administracyjnych powoływane w niniejszym uzasadnieniu dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem internetowym http://orzeczenia.nsa.gov.pl.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło