III SA/Gd 538/05

WyrokWSA w Gdańsku2005-11-30

Skład orzekający: Sędzia NSA Marek Gorski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny jest właściwy do rozpatrywania roszczeń odszkodowawczych związanych z naruszeniem prawa w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jednak sprawy o odszkodowanie nie mieszczą się w ich kognicji. Roszczenia odszkodowawcze powinny być rozpatrywane przez sądy powszechne w trybie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego. W związku z tym, skarga w części dotyczącej odszkodowania podlega odrzuceniu.
Stan faktyczny
Skarżąca K. K. wniosła skargę na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta przyznającą prawo do zasiłku dla bezrobotnych. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów Konstytucji RP i europejskiego systemu prawnego, a także domagała się zasądzenia od Skarbu Państwa odszkodowania. Sąd rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym.
Rozstrzygnięcie
1. oddala skargę w części dotyczącej przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, 2. odrzuca skargę w części dotyczącej wypłaty odszkodowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie: Sędzia NSA Marek Gorski, po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2005 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. K. na decyzję Wojewody z dnia 19 lipca 2005 r. nr [...] w przedmiocie przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych 1. oddala skargę, 2. odrzuca skargę w części dotyczącej wypłaty odszkodowania. Zaskarżoną decyzją Wojewoda na podstawie art. 71 ust. 1 i ust. 2 pkt 3, art. 72 ust. 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. Nr 99, poz. 1001ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia 20 czerwca 2005 r. w sprawie przyznania K. K. prawa do zasiłku dla bezrobotnych. W uzasadnieniu decyzji Wojewoda wskazał, że w dniu 16 marca 2005 r. K. K. została zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna. Podczas rejestracji strona udokumentowała, że w okresie 18 miesięcy poprzedzających rejestrację, tj. w okresie od 15 września 2003 r. do 15 marca 2005 r., pobierała rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy w okresie od 15 września 2003 r. do 28 lutego 2005 r. Decyzją z dnia 20 czerwca 2005 r. organ I instancji przyznał stronie zasiłek dla bezrobotnych od dnia 24 marca 2005 r. w wysokości 80% kwoty zasiłku określonego w art. 72 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Strona odwołała się wskazując, że decyzja Prezydenta Miasta wydana została z naruszeniem prawa i nie zawiera daty w której ma nastąpić wypłata zasiłku. Organ odwoławczy stwierdził, że zgodnie z art. 71 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (zwanej dalej ustawą) prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy po upływie 7 dni od dnia zarejestrowania się we właściwym powiatowym urzędzie pracy, z zastrzeżeniem art.75, jeżeli: 1) nie ma dla niego propozycji odpowiedniej pracy, propozycji szkolenia, stażu, przygotowania zawodowego w miejscu pracy, prac interwencyjnych lub robót publicznych oraz 2) w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania, łącznie przez okres co najmniej 365 dni: a) był zatrudniony i osiągał wynagrodzenie w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy, z wyjątkiem obowiązku opłacania składek za niepełnosprawnych, o których mowa w art. 1 04; w okresie tym nie uwzględnia się okresów urlopów bezpłatnych trwających łącznie dłużej niż 30 dni. Stosownie do art. 71 ust. 2 pkt 3 ustawy do 365 dni, o których mowa w art. 71 ust.1 pkt 2 zalicza się również m.in. okres pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy. Z przepisu wynika, że wymagany co najmniej 365-dniowy okres uprawniający do zasiłku winien przypadać w ściśle określonym przedziale czasowym; 18 miesięcy poprzedzających rejestrację. W niniejszej sprawie przypada on na okres od dnia 15 września 2003 r. do dnia 15 marca 2005 r. Zgodnie ze zgromadzoną dokumentacją, w tym okresie strona legitymowała się, co najmniej 365-dniowym okresem pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy. Zatem uzasadnione było przyznanie stronie prawa do zasiłku dla bezrobotnych w terminie określonym przez art. 71 ust. 1 ustawy tj.: po upływie 7 dni od dnia zarejestrowania się w powiatowym urzędzie pracy. Organ odwoławczy podkreślił, że wbrew odmiennemu poglądowi strony, przepis ten nie określa terminu wypłaty zasiłku dla bezrobotnych, lecz tylko termin od którego strona może nabyć prawo do zasiłku. Wojewoda zaznaczył, iż wypłata zasiłku zgodnie z postanowieniami § 6 ust.1 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 6 października 2004 r. w sprawie szczegółowego trybu przyznawania zasiłku dla bezrobotnych, dodatku szkoleniowego, stypendium i dodatku aktywizacyjnego (Dz.U. Nr 219, poz. 2222) następuje z dołu za okresy miesięczne w terminach ustalonych przez powiatowy urząd pracy. Przy czym wypłata zasiłku może nastąpić dopiero po spełnieniu wszystkich niezbędnych do jej uruchomienia warunków; w tym po złożeniu oświadczenia o nie osiąganiu przychodów podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Obowiązek taki wynika z art. 75 ust. 6 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. O konieczności złożenia oświadczenia strona została w sposób prawidłowy poinformowana przez Powiatowy Urząd Pracy pismem z dnia 23 czerwca 2005 r. Wojewoda zauważył, że w sprawie doszło dodatkowo do wydłużenia się okresu przyznania prawa do zasiłku z uwagi na wydaną w dniu 23 maja 2005 r. decyzję o przyznaniu stronie statusu osoby bezrobotnej. Dopiero legitymowanie się tym statusem umożliwia prawnie skuteczne przyznanie prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Stosownie do unormowań art. 71 ust. 1 ustawy zasiłek ten przysługuje tylko osobom bezrobotnym. Organ odwoławczy uwzględnił, iż strona udokumentowała okres uprawniający do zasiłku, od którego posiadania zależy wysokość zasiłku dla bezrobotnych w wymiarze do 5 lat. W takiej sytuacji zgodnie z art. 72 ust. 2 ustawy przysługuje stronie zasiłek w wysokości 80% kwoty zasiłku, o którym mowa wart. 72 ust .1 ustawy, tj. 504,20 zł brutto (80% tej kwoty wynosi 403,40 zł brutto). Wojewoda uznał, iż z uwagi na przepisy prawne mające zastosowanie w sprawie, bez znaczenia dla jej rozstrzygnięcia są pozostałe okoliczności, na które strona wskazuje w odwołaniu. Jednocześnie organ wskazał, że po spełnieniu wszystkich wymogów formalnych określonych przez przedmiotową ustawę, Powiatowy Urząd Pracy dokona bez zbędnej zwłoki wypłaty należnego zasiłku dla bezrobotnych. Zdaniem organu nie ma podstaw do żądanie przez stronę i wypłaty odszkodowania. K. K. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku domagała się stwierdzenia naruszenia prawa, zasądzenia od Skarbu Państwa odszkodowania za naruszenie prawa w kwocie 30.000 zł, uchylenia decyzji w całości oraz rozpatrzenia sprawy w trybie uproszczonym. Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 1 Konstytucji RP oraz wskazała na naruszenie przez organ II instancji porządku prawnego wynikającego z Konstytucji RP i europejskiego systemu prawnego. Skarżąca powołał się na przy tym na wyrok NSA z 26 lutego 20003 r. V SA/1131/02. oraz wskazała, iż jej zdaniem postępowanie urzędnika wydającego zaskarżoną decyzję podlega odpowiedzialności karnej na mocy art. 231 § 1 Kodeksu karnego. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w decyzji. Zdaniem organu nie zostały naruszone przepisy Konstytucji RP oraz europejskiego systemu prawnego. W związku ze zgodnymi wnioskami skarżącej i organu sprawa na postawie art. 115 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) została rozpoznana w trybie uproszczonym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna, ponieważ zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Sądy administracyjne zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zdaniem Sądu organ odwoławczy prawidłowo zastosował przepisy ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Zgodnie z art. 71 ustawy prawo do zasiłku przysługuje osobie bezrobotnej. O uznaniu danej osoby za bezrobotną przesądzają przesłanki określone w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy. Jednym z warunków jest aby zainteresowana osoba była zdolna i gotową do podjęcia pracy. Mimo, że K. K. złożyła kartę rejestracyjną w dniu 16 marca 2005 r. organ I instancji w decyzji z dnia 18 marca 2005 r. nieprawidłowo uznał (na podstawie jej oświadczenia), że skarżąca nie jest zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia. Dopiero w toku postępowania odwoławczego Wojewoda wydał decyzję o uznaniu K. K. za osobę bezrobotną od dnia 16 marca 2005 r. Od tego momentu przy spełnieniu wszystkich pozostałych przesłanek można było przyznać jej zasiłek dla bezrobotnych. W myśl tych regulacji organ I instancji w dniu 20 czerwca 2005 r. orzekł o przyznaniu skarżącej zasiłku dla bezrobotnych od dnia 24 marca 2005 r. w wysokości 80% kwoty zasiłku określonego w art. 72 ust. 1 ustawy. Data przyznania świadczenia jest zgodna z dyspozycją art. 71 ust. 1 ustawy, który stanowi, iż prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy po upływie 7 dni od dnia zarejestrowania się we właściwym powiatowym urzędzie pracy. Następnie organ pouczył skarżącą o zasadach wypłaty zasiłku oraz obowiązku złożenia oświadczenia o przychodach za okres od 16 marca do końca czerwca 2005 r. (zgodnie z art. 75 ust. 5 ustawy). Z akt sprawy wynika, że wymagane oświadczenie zostało złożone przez skarżącą dopiero w lipcu 2005 r. Zarówno uznanie skarżącej za osobę bezrobotną jaki i przyznanie jej zasiłku dla bezrobotnych nastąpiło z opóźnieniem, ale data od której przyznano świadczenie odpowiada okolicznościom faktycznym i jest zgodna z przepisami przedmiotowej ustawy. Również wysokość przyznanego świadczenia ma uzasadnienie w art. 72 ust. 2 ustawy, gdyż skarżąca udokumentowała krótszy niż 5 lat okres uprawniający do zasiłku. Sąd zważył, iż rozporządzenie Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 6 października 2004 r. w sprawie szczegółowego trybu przyznawania zasiłku dla bezrobotnych, dodatku szkoleniowego, stypendium i dodatku aktywizacyjnego powtarza regulację ustawy o promocji zatrudnienia i rynku pracy, i w § 6 ust. 2 przewiduje, iż w przypadku, gdy do dnia poprzedzającego termin wypłaty świadczenia bezrobotny nie przedłoży oświadczenia o przychodach, powiatowy urząd pracy wstrzymuje wypłatę świadczenia. Zatem organ nie mógł dokonać wypłaty do czasu, gdy skarżąca nie złożyła stosownych oświadczeń. Sąd uznał, iż czynności podejmowane przez organy następowały w terminach o jakich mówi art. 35 k.p.a. i nie można mówić o bezczynności organów w sprawie. Opóźnienie w przyznaniu świadczenia wynikało z konieczności zachowania procedur i trybów postępowania administracyjnego. Nie jest uprawniony zarzut skarżącej o naruszeniu art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, ponieważ przepis ten mówi o prawie do sądu a przedmiotowa sprawa była rozpatrywana przez organ administracyjny w trybie postępowania administracyjnego. Tym samym wskazana regulacja nie może mieć zastosowania w sprawie. Jak już wspomniano sądy administracyjne zasadniczo orzekają o zgodności z prawem działalności administracji publicznej. Natomiast sprawy o odszkodowanie nie mieszczą się w kognicji sądów administracyjnych określonych w art. 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Generalną zasadę rozpatrywania spraw o odszkodowanie jest rozpatrywanie ich przez właściwe sądy powszechne w trybie przepisów kodeksu postępowania cywilnego. W tym zakresie zatem, Sąd na postawie art. 58 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi odrzucił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło