III SA/Gd 540/12
WyrokWSA w Gdańsku2012-11-15
Skład orzekający: Alina Dominiak, Elżbieta Kowalik-Grzanka, Anna Orłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba, która zawarła umowę zlecenia lub umowę agencyjną, z której tytułu podlega obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, może być uznana za osobę bezrobotną w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, nawet jeśli faktycznie nie wykonywała tych umów w dniu rejestracji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że samo istnienie umowy zlecenia lub agencyjnej, z której tytułu strona podlega obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, wyklucza możliwość posiadania statusu osoby bezrobotnej, niezależnie od faktycznego wykonywania tych umów w dniu rejestracji. Kluczowe jest podleganie obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, a nie faktyczne wykonywanie pracy zarobkowej.Stan faktyczny
A. F. został zarejestrowany jako osoba bezrobotna w dniu 13 maja 2011 r. Wcześniej, od 2009 r., był zgłoszony do ubezpieczeń społecznych z tytułu wykonywania umów agencyjnych/zlecenia. Organy administracji wznowiły postępowanie i uchyliły decyzję o uznaniu go za bezrobotnego, odmawiając przyznania tego statusu z uwagi na podleganie ubezpieczeniu społecznemu. A. F. kwestionował tę decyzję, twierdząc, że w dniu rejestracji nie wykonywał żadnej pracy zarobkowej i nie podlegał ubezpieczeniu. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty, a WSA w Gdańsku oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę A. F. na decyzję Wojewody.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka, Sędzia NSA Anna Orłowska, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Kinga Czernis, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 listopada 2012 r. sprawy ze skargi A. F. na decyzję Wojewody [...] z dnia 8 czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie uznania za osobę bezrobotną oddala skargę.
Decyzją z dnia 15 maja 2012 r. Starosta, na podstawie art. 145 § 1 pkt 5, art. 150 i art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a., po wznowieniu postępowania administracyjnego objętego postanowieniem z dnia 14 maja 2012r., uchylił decyzję wydaną z upoważnienia Starosty przez Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy z dnia 13 maja 2011r. w sprawie uznania A. F. z dniem 13 maja 2011r. za osobę bezrobotną i odmowie przyznania prawa do zasiłku. Jednocześnie, na podstawie art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a, art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. l i art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy organ orzekł o odmowie uznania A. F. za osobę bezrobotną z dniem 13 maja 2011r.
W uzasadnieniu organ wskazał, że strona zarejestrowana była od dnia 13 maja 2011 r. jako osoba bezrobotna, a status ten utraciła z dniem 6 września 2011 r. z powodu otrzymania jednorazowych środków na podjęcie działalności gospodarczej. W dniu 28 lutego 2012 r. do organu wpłynęło pismo z ZUS Inspektoratu w K. informujące, że strona od dnia 6 kwietnia 2009 r. jest zgłoszona do ubezpieczeń społecznych jako osoba wykonująca umowę agencyjną u płatnika "A" oraz od dnia 6 czerwca 2011 r. – jako osoba wykonująca umowę agencyjną u płatnika "B" spółki z o.o.
Organ wskazał, że A. F. zawarł w dniu 6 kwietnia 2009r. z "C" Sp. z o.o. w W. umowę, podlegającą obowiązkowi ubezpieczenia społecznego. Faktu tego nie zgłosił w urzędzie pracy w dniu rejestracji. Mimo że nie otrzymywał stałego wynagrodzenia , a jedynie wynagrodzenie w drodze prowizji, fakt zawarcia, realizacji i nie wyrejestrowania umowy z ubezpieczeń społecznych wyklucza możliwość posiadania statusu bezrobotnego. W tej sytuacji konieczne było wznowienie postępowania z uwagi na to, że wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne, istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi i wydanie decyzji o odmowie uznania strony za osobę bezrobotną.
A. F. odwołał się od tej decyzji wskazując, że w dniu rejestracji, tj. w dniu 13 maja 2011r. w urzędzie pracy jako osoba bezrobotna nie był zatrudniony i nie wykonywał innej pracy zarobkowej. Nie świadczył też żadnych usług na podstawie umowy zlecenia z "D" Sp. z o.o. w W. oraz "E" Sp. z o.o. Ostatnią czynność z umowy z "F" Sp. z o.o. w L. wykonał w dniu 28 lutego 2010r., zaś z umowy z "G" Sp. z o.o. w lipcu 2010r., a więc na rok przed rejestracją. Zarzucił organom błędną interpretację pojęcia "bezrobotny".
Wojewoda decyzją z dnia 8 czerwca 2012 r.
utrzymał w mocy decyzję Starosty stwierdzając, że A. F. rejestrując się w urzędzie pracy w dniu 13 maja 2011r. współpracował z firmą "H" Sp. z o.o. od dnia 6 kwietnia 2009r. na podstawie umowy zlecenia, która została rozwiązana w dniu 12 marca 2012r. Z tego tytułu podlegał obowiązkowi ubezpieczenia społecznego. Okoliczność ta nie była znana organowi, a stanowiła negatywną przesłankę do przyznania stronie statusu osoby bezrobotnej zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Zasadnie w tej sytuacji organ pierwszej instancji wznowił postępowanie w przedmiocie przyznania stronie statusu osoby bezrobotnej od dnia rejestracji. Z pisma ZUS wynika jednoznacznie, że strona była z tytułu tej umowy od dnia 6 kwietnia 2009 r. zgłoszona do ubezpieczenia społecznego. Bez znaczenia był fakt, że strona otrzymała prowizję jedynie w sierpniu 2009r. i w lipcu 2010r. Istotne jest , że wykonywanie innej pracy zarobkowej i podleganie z tego tytułu ubezpieczeniu społecznemu nie daje podstaw do nabycia statusu osoby bezrobotnej w świetle art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. l ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na powyższą decyzję Wojewody A. F. wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji ,zarzucając naruszenie art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. l i pkt 11 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, przez błędną interpretację pojęcia "bezrobotny"
Wskazał, że umowę ze spółką "I" zawarł w dniu 6 kwietnia 2009 r., którą wykonywał najdalej do lipca 2010 r., kiedy to otrzymał ostatnie wynagrodzenie. Ze spółką "J" łączyła go umowa z dnia 28 lutego 2010 r. Rozliczenie prowizji po zakończeniu postępowania odszkodowawczego nastąpiło w czerwcu 2011r., w związku z czym był zarejestrowany w ZUS od 6 do 10 czerwca 2011 r. W dniu rejestracji jako osoba bezrobotna nie był zatrudniony i nie wykonywał innej pracy zarobkowej, a wiec nie podlegał ubezpieczeniu społecznemu. Świadczenie usług na podstawie umowy agencyjnej bądź realizacja umowy zlecenia w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy polega na faktycznym ich wykonywaniu, a nie pozostawaniu w bezczynności. "Wykonywanie" zawiera element aktywnego działania. Skoro faktycznie nie wykonywał umów, to pozostawały one niejako w zawieszeniu i nie mogły stanowić podstawy do podlegania ubezpieczeniu społecznemu.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zgodnie natomiast z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Skarżący w dniu 13 maja 2011r. po raz kolejny został zarejestrowany w urzędzie pracy jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Fakt, że skarżący od dnia 6 kwietnia 2009 r. zgłoszony był jako osoba wykonująca umowę zlecenia na rzecz płatnika "K" i podlegał z tego tytułu ubezpieczeniu społecznemu , był istniejącą w dniu wydania decyzji z dnia 13 maja 2011 r. nową okolicznością faktyczną , nieznaną organowi, który wydał decyzję. Istniały w tej sytuacji podstawy do wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.
Materialnoprawną podstawę wydania tak zaskarżonej , jak i poprzedzającej ją decyzji stanowił przepis art. 2 ust.1 pkt 2 lit. l ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy ( tj. Dz. U. z 2008 r., nr 69, poz.415 ze zm.), zwanej dalej "ustawą", zgodnie z którym ilekroć w ustawie jest mowa o bezrobotnym, oznacza to osobę (...) niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie albo innej pracy zarobkowej (...), zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy oraz poszukującą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, jeżeli nie podlega, na podstawie odrębnych przepisów, obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, z wyjątkiem ubezpieczenia społecznego rolników.
Skarżący zarzuca, że organy błędnie dokonały interpretacji pojęcia "bezrobotny", ujętego w przywołanym przepisie, bowiem w dniu rejestracji nie wykonywał żadnej pracy, wobec czego zawarte umowy nie mogły stanowić podstawy do podlegania przez niego ubezpieczeniu społecznemu.
W ocenie Sądu zarzut ten nie jest zasadny. Organy w niniejszym postępowaniu nie mogły we własnym zakresie weryfikować zasadności podlegania przez skarżącego ubezpieczeniu społecznemu. W sprawie istotne jest, że organy uzyskały informację z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, że skarżący podlegał ubezpieczeniu społecznemu w dniu 13 maja 2011 r. i w późniejszym okresie. Jak ustaliły organy skarżącego łączyła z "L" Spółką z o.o. w W. umowa zlecenia od dnia 6 kwietnia 2009 r. do 12 marca 2012 r. , i w tym ostatnim dniu skarżący został wyrejestrowany z ZUS. Niezależnie od tego, czy skarżący wykonywał jakieś czynności na rzecz spółki "Ł", czy też nie , łączyła go z tą spółką umowa zlecenia, i z tytułu tej umowy – jak wynika z uzyskanych informacji - podlegał obowiązkowi ubezpieczenia społecznego .
W tej sytuacji organy zasadnie uznały, że skarżący nie spełnia warunków, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 , a w szczególności w art. 2 ust. 1 pkt 2 l ustawy. W konsekwencji organ odwoławczy zasadnie utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, którą - po uchyleniu decyzji z dnia 13 maja 2011 r. o uznaniu skarżącego za osobę bezrobotną – odmówiono uznania skarżącego za osobę bezrobotną z dniem 13 maja 2011 r.
Wobec powyższego wydane w sprawie decyzje są zgodne z prawem.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło