III SA/Gd 561/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alina Dominiak Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Sudoł Sędzia WSA Paweł Mierzejewski (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 16 września 2021 r. sprawy ze skargi J. K. na postanowienie Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu [...] z dnia 27 maja 2021 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie przyznania stypendium rektora dla najlepszych studentów oddala skargę. Decyzją z dnia 24 lutego 2020 r. nr [...] Odwoławcza Komisja Stypendialna Uniwersytetu [...] utrzymała w mocy decyzję Uczelnianej Komisji Stypendialnej z dnia 2 grudnia 2019 r. nr [...] odmawiającą przyznania J. K. (dalej jako "skarżący") stypendium rektora Uniwersytetu [...] dla najlepszych studentów za wysoką średnią w roku akademickim 2019/2020. Dnia 27 kwietnia 2021 r. J. K. złożył drogą elektroniczną, przesyłając na adres skrzynki podawczej Uniwersytetu [...], wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu [...] z dnia 24 lutego 2020 r. nr [...], wyznaczenie organu właściwego do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy oraz uchylenie przez wyznaczony organ zaskarżonej decyzji Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu [...] z dnia 24 lutego 2020 r. nr [...] oraz wydanie w jej miejsce nowej decyzji uchylającej decyzję Uczelnianej Komisji Stypendialnej z dnia 2 grudnia 2019 r. nr [...] oraz orzekającej co do istoty sprawy poprzez przyznanie J. K. stypendium Rektora Uniwersytetu [...] dla najlepszych studentów za wysoką średnią ocen wraz z odsetkami ustawowymi. W uzasadnieniu złożonego wniosku skarżący wskazał, że z informacji otrzymanej przez niego na piśmie od Biura Stypendialnego Uniwersytetu [...] wynikało, że na stypendium Rektora dla najlepszych studentów za wysoką średnią, na jego kierunku, w roku 2018/2019 przeznaczono 28 stypendiów z czego 26 stypendiów przyznawanych przez Uczelnianą Komisję Stypendialną oraz 2 stypendia przyznawane przez Odwoławczą Komisję Stypendialną, pozostawione na ewentualne odwołania. Skarżący uplasował się jako osoba 27 na liście studentów ubiegających się o stypendium Rektora, zatem zgodnie z przedstawionymi zasadami przyznawania świadczeń, nie zakwalifikował się do przyznania stypendium. Nadto J. K. podniósł, że złożył odwołanie od decyzji Uczelnianej Komisji Stypendialnej i było to jedyne odwołanie, a mimo to Odwoławcza Komisja Stypendialna nie przyznała skarżącemu stypendium, co w jego ocenie stanowiło rażące naruszenie prawa. Skarżący podał, że uzyskał wiedzę o przyczynie uzasadniającej wznowienie postępowania w dniu 27 listopada 2020 r. - przy okazji uzyskania odpowiedzi na składany przez niego wniosek w trybie dostępu do informacji publicznej o uzyskanie informacji w zakresie liczby przyznanych stypendiów na jego kierunku, liczby złożonych odwołań oraz miejsca w rankingu średnich, jakie zajął na liście studentów ubiegających się o stypendium Rektora. Skarżący wniosek o wznowienie postępowania oparł na przesłankach z art. 145 § 1 pkt 1 i 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego. Postanowieniem z dnia 27 maja 2021 r. znak [...] Odwoławcza Komisja Stypendialna Uniwersytetu [...], działając na podstawie art. 149 § 3 w zw. z art. 150 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2021 r., poz. 735; dalej powoływanej w skrócie jako "k.p.a."), odmówiła wznowienia postępowania w sprawie przyznania stypendium Rektora studentowi J. K. w roku akademickim 2019/2020. W uzasadnieniu wydanego postanowienia Odwoławcza Komisja Stypendialna podała podstawy prawne oraz argumenty merytoryczne uzasadniające odmowę przyznania stypendium Rektora Uniwersytetu [...] dla najlepszych studentów J. K.. Komisja odwołała się do art. 150 § 1 k.p.a., art. 86 ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (tekst jednolity: Dz. U. z 2021 r., poz. 478 ze zm.) oraz do § 2 ust. 8 Regulaminu przyznawania świadczeń studentom Uniwersytetu (załącznik do zarządzenia Rektora Uniwersytetu nr (...)) oraz wskazała, że jest organem władnym rozpatrzyć wniosek o wznowienie postępowania w sprawie decyzji wydanej w ostatniej instancji przez tę Komisję. Zgodnie bowiem z art. 150 § 1 k.p.a., organem administracji publicznej właściwym w sprawach wymienionych w art. 149 jest organ, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji. Przepis art. 149 k.p.a. z kolei reguluje wznowienie postępowania. W uzasadnieniu wydanego postanowienia Odwoławcza Komisja Stypendialna szczegółowo przedstawiła zapisy Regulaminu świadczeń dla studentów Uniwersytetu oraz zasady przyznawania stypendiów. Odwoławcza Komisja Stypendialna wyjaśniła również, że w roku 2019/2020 mogło zostać przyznanych nie więcej niż 28 stypendiów Rektora, z czego 17 za wysoką średnią, 9 – za osiągnięcia naukowe, artystyczne i sportowe, a 2 stypendia pozostawiono na przyznanie wskutek ewentualnie uznanych odwołań. Odwoławcza Komisja Stypendialna podała, iż dwudziestu sześciu studentów kierunku informatyka i ekonometria w trybie niestacjonarnym z najwyższymi średnimi ocen otrzymało stypendium Rektora, a ostatni, któremu przyznano świadczenie, osiągnął średnią ocen w wysokości 4,19. Skarżący ze średnią ocen 4,18 znalazł się w rankingu poniżej progu rankingowego równego średniej 4,19. Na powyższe postanowienie J. K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. W treści skargi skarżący powielił zarzuty przedstawione wobec Odwoławczej Komisji Stypendialnej we wniosku o wznowienie postępowania z dnia 27 kwietnia 2021 r. Odwoławcza Komisja Stypendialna Uniwersytetu [...] w odpowiedzi na skargę z dnia 25 czerwca 2021 r. wniosła o jej oddalenie w całości nie znajdując podstaw do zmiany swojego stanowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd administracyjny bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; powoływanej dalej w skrócie jako "p.p.s.a."). Orzekanie - w myśl art.135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla ten akt w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co wynika z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. W tak określonym zakresie kognicji Sąd uznał, że złożona przez J. K. skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie skarżący uczynił postanowienie Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu [...] o odmowie wznowienia postępowania w sprawie przyznania stypendium Rektora studentowi J. K. w roku akademickim 2019/2020. Wskazać w tym miejscu należy, że wznowienie postępowania jest instytucją procesową mającą na celu stworzenie prawnej możliwości przeprowadzenia ponownego postępowania wyjaśniającego i ponownego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, w której została już wydana decyzja ostateczna (postanowienie ostateczne). Konieczność istnienia tego rodzaju instytucji proceduralnej powstaje na tle potrzeby rozwiązania takich sytuacji, kiedy po wydaniu decyzji ostatecznej ujawniła się wadliwość postępowania (w szczególności dowodowego), na którym oparto ostateczne rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej albo gdy powstały później okoliczności, które pozbawiają znaczenia przesłanki, na jakich oparto rozstrzygnięcie sprawy. W tych warunkach decyzje rozstrzygające ostatecznie sprawę administracyjną stają się wadliwe, jednakże charakterystyczną cechą ich wadliwości jest to, że nie tkwi ona wyłącznie w decyzji jako takiej, lecz wynika jako logiczny wniosek z zestawienia decyzji z pewnymi okolicznościami, inaczej mówiąc, decyzja jest wadliwa ze względu na ujawnienie lub powstanie określonych faktów" (W. Dawidowicz, Postępowanie administracyjne. Zarys wykładu, Warszawa 1983, s. 242). Przyczyny (podstawy) wznowienia postępowania określają przepisy art. 145 § 1, art. 145a i art. 145b k.p.a. Wszczęcie postępowania wznowieniowego jest uzależnione od wystąpienia dwóch zasadniczych przesłanek. Pierwszą jest załatwienie sprawy decyzją ostateczną, natomiast drugą jest wystąpienie co najmniej jednej z wyczerpująco wymienionych w art. 145 § 1, art. 145a i art. 145b k.p.a. przyczyn. W tym miejscu wymaga wskazania, że jedną z takich podstaw wznowienia jest ujawnienie nowych, istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych lub dowodów, które istniały w dniu wydania decyzji, lecz nie były znane organowi, który ją wydał, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Prowadząc postępowanie o wznowienie postępowania administracyjnego organ ma jednakże ustawowy obowiązek w pierwszej kolejności zbadać dopuszczalność wznowienia postępowania, a więc istnienie przyczyn przedmiotowych i podmiotowych żądania oraz to, czy strona złożyła wniosek o wznowienie postępowania w terminie określonym w art. 148 § 1 i § 2 k.p.a. Stosownie do art. 148 § 1 k.p.a., podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Zgodnie zaś z art. 148 § 2 k.p.a., termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4, to jest gdy strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu (a więc podstawy wznowienia, na którą nie powołuje się skarżący) biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Wskazać należy, że złożenie podania o wznowienie postępowania po upływie terminu, o jakim mowa w art. 148 § 1 i 2 k.p.a., skutkować winno odmową wznowienia postępowania zgodnie z art. 149 § 3 k.p.a. Odmowa wszczęcia postępowania w przedmiocie wznowienia postępowania następuje zatem tylko w razie negatywnego wyniku opisanej wyżej weryfikacji formalnej. Biorąc pod uwagę powyższe uwagi wskazać należy, że rozstrzygnięcie Odwoławczej Komisji Stypendialnej z dnia 27 maja 2021 r., jakkolwiek błędnie uzasadnione, było zasadne. Odmowa wznowienia postępowania winna zostać uzasadniona upływem terminu na złożenie wniosku w tym przedmiocie, określonego w art. 148 § 1 k.p.a., który wynosi jeden miesiąc od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Wskazane uchybienie w świetle art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. nie mogło jednak determinować uchylenia zaskarżonego postanowienia przez Sąd, gdyż stwierdzona wada proceduralna (w realiach sprawy – błędne uzasadnienie wydanego postanowienia) nie miała istotnego wpływ na wynik sprawy. W toku postępowania zainicjowanego przez J. K., wniósł on drogą elektroniczną, przesyłając na adres skrzynki podawczej Uniwersytetu [...] wniosek o wznowienie postępowania dnia 27 kwietnia 2021 r. Jak wskazał w tym samym wniosku sam skarżący, wiedzę o przyczynie uzasadniającej wznowienie postępowania w niniejszej sprawie uzyskał w dniu 27 listopada 2020 r. - przy okazji uzyskania odpowiedzi na składany przez niego wniosek w trybie dostępu do informacji publicznej, z której dowiedział się o liczbie przyznawanych stypendiów, liczbie odwołań od decyzji w tym przedmiocie oraz miejscu w rankingu jakie zajął. Miesięczny termin na złożenie wniosku o wznowienie postępowania, określony we wskazanej wyżej regulacji zawartej w k.p.a., upłynął zatem dnia 27 grudnia 2020 r. Kierując podanie o wznowienie postępowania w dniu 27 kwietnia 2021 r. skarżący uchybił więc bezsprzecznie terminowi określonemu w art. 148 § 1 k.p.a., zatem w pełni zasadną była tych realiach odmowa wznowienia postępowania. Wskazać należy, że złożenie wniosku o wznowienie postępowania po terminie stanowi wystarczającą podstawę do wydania postanowienia o odmowie wznowienia postępowania, bez potrzeby badania innych okoliczności. Oczywistym jest przy tym wskazanie, że przywrócenie uchybionego terminu nie może nastąpić z urzędu. Z akt sprawy przekazanej Sądowi nie wynika zaś w żaden sposób, że skarżący stosowny wniosek w tej materii złożył. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił wniesioną skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a., o czym orzeczono jak w sentencji wyroku. Wyrok został przez Sąd wydany w trybie uproszczonym zgodnie z art. 119 pkt 3 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które przysługuje zażalenie albo postanowienie kończące postępowanie.