III SA/Gd 570/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Marek Gorski Sędziowie: NSA Anna Orłowska (spr.) WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz Protokolant Sekretarz Sądowy Anna Zegan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi L. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 16 sierpnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie wstrzymania wypłaty dodatku mieszkaniowego 1.uchyla zaskarżona decyzję i decyzję Burmistrza Miasta i Gminy [...] nr [...] z dnia 17 listopada 2004 roku, 2.stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Decyzją z dnia 17 listopada 2004 r. Burmistrz Miasta i Gminy [...] orzekł o wstrzymaniu wypłaty dodatku mieszkaniowego przyznanego L. C. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia opisano tok postępowania w sprawie, podano, iż podstawą wstrzymania wypłat jest nie opłacanie na bieżąco różnicy między wymiarem czynszu, a przyznanymi świadczeniami od 1 października 2002 roku. L. C. wniósł odwołanie od tej decyzji wskazując na błędy i niekonsekwencje w postępowaniu organów oraz podnosząc, że wcześniejsza decyzja Burmistrza Miasta i Gminy w [...] – z dnia 20 października 2003 roku, uchylająca decyzję o wstrzymaniu dodatku mieszkaniowego uprawomocniła się i brak jest podstaw do jej wzruszenia (k-51 akt adm.).W toku postępowania poprzedzającego wydanie tej decyzji skarżący wyjaśniał, że twierdzenia zarządcy domu o zaległościach są bezpodstawne. Wykazywał że toczy spór z zarządcą o wysokość czynszu za zajmowany lokal mieszkalny. Decyzją z dnia 16 sierpnia 2006 roku Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 7 ust. 11 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71 poz.734 ze zm.) utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu przedstawiono tok postępowania w sprawie i wskazano, iż poprzednio organ odwoławczy uchylał decyzje organu I instancji w związku z toczącą się przed sądem powszechnym sprawą między L. C. a Burmistrzem Miasta i Gminy [...] o wysokość czynszu. Sąd rejonowy w M. wyrokiem z dnia 17 września 2004 roku w sprawie sygn akt [...] oddalił powództwo L. C. Organ I instancji podjął wówczas zawieszone postępowanie i decyzją z dnia 17 listopada 2004 roku wstrzymał L. C. wypłatę dodatku mieszkaniowego. Organ odwoławczy, jako organ ponownie rozpatrujący sprawę merytorycznie, obowiązany jest uwzględnić okoliczności, jakie zaszły między wydaniem decyzji zaskarżonej odwołaniem, a dniem rozpoznawania sprawy. Z tych względów organ uznał, że mimo, iż w dniu wydania decyzji przez organ I instancji nie było podstaw do takiego rozstrzygnięcia, to decyzję o wstrzymaniu dodatku, w związku z wyrokiem Sądu Okręgowego w G., który ukształtował stan prawny umożliwiający jej wydanie, należało utrzymać w mocy. Wyrokiem z dnia 13 maja 2005 roku w sprawie o sygn akt [...] Sąd Okręgowy w G. oddalił apelację L. C. od wyroku Sądu Rejonowego w M. z dnia 17 września 2004 roku. Wyrok jest zatem prawomocny. Z tej przyczyny decyzja organu I instancji, mimo iż w momencie jej wydawania nie było podstaw do takiego rozstrzygnięcia, musi zostać utrzymana w mocy w postępowaniu odwoławczym. W skardze na tę decyzję L. C. wniósł o jej uchylenie i umorzenie postępowania przed organem I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania. Skarżący podniósł, że Sąd Rejonowy w M. wyrokiem z dnia 21 kwietnia 2006 roku w sprawie sygn akt [...] zasądził od Miasta i Gminy [...] na rzecz skarżącego kwotę 786,95 zł stanowiącą równowartość dodatków mieszkaniowych należnych skarżącemu z mocy decyzji z dnia 30 września 2002 roku, a wyrok opatrzony został rygorem natychmiastowej wykonalności. Organy administracji publicznej związane są ustaleniami sądów powszechnych i nie mogą dokonywać własnych ustaleń, wbrew wyrokom sądów. Na dowód twierdzenia skarżący przedłożył do akt wskazywany wyrok z uzasadnieniem. Nadto skarżący wskazał, że sprawa wstrzymywania dodatków mieszkaniowych była już rozpatrywana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, który wyrokiem z dnia 8 grudnia 2005 roku uchylił decyzje o wstrzymanie skarżącemu dodatku. Skarżący podniósł również, że aktualnie, tj. decyzją z 29 marca 2006 roku Burmistrz Miasta i Gminy [...] przyznał skarżącemu dodatek mieszkaniowy na okres od 1 kwietnia do września 2006 roku, mimo, iż skarżący nie regulował żadnych, rzekomych zaległości, co dodatkowo wskazuje na zasadność twierdzeń skarżącego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] wniosło o jej oddalenie argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wskazując, że późniejsze w czasie wyroki sądów nie muszą być brane pod uwagę w sprawach rozstrzyganych przez organy administracji, a te, które miały znaczenie w tej sprawie, zostały przez organy uwzględnione. Wojewódzki Sad Administracyjny w Gdańsku zaważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd orzekł w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone decyzje naruszają przepisy postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. w myśl art. 7 ust. 11 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71 poz. 734 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, w wypadku stwierdzenia, że osoba, której przyznano dodatek mieszkaniowy, nie opłaca na bieżąco należności za zajmowany lokal mieszkalny, wypłatę dodatku mieszkaniowego wstrzymuje się, w drodze decyzji administracyjnej, do czasu uregulowania zaległości. Jeżeli uregulowanie zaległości nie nastąpi w ciągu 3 miesięcy od dnia wydania decyzji, o której mowa w zdaniu pierwszym, decyzja o przyznaniu dodatku mieszkaniowego wygasa. W wypadku uregulowania należności w terminie określonym w zdaniu drugim wypłaca się dodatek mieszkaniowy za okres, w którym wypłata była wstrzymana. Oznacza to, że sprawa o wstrzymanie wypłat dodatku mieszkaniowego należy do kategorii spraw indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych, w której zgodnie z treścią art. 1 pkt 1 k.p.a. zastosowanie mają przepisy tego kodeksu. Zgodnie art. 8 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli. Celowi temu służą m.in. zasady postępowania zawarte w artykułach 7, 77 § 1 i 80 k.p.a., w myśl których organy administracji powinny podejmować wszelkie kroki niezbędne do wyjaśnienia stanu faktycznego, a nadto mają one obowiązek w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć materiał dowodowy, oceniając na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. W sprawie niniejszej organ odwoławczy, stwierdził, że spór między L. C., a Gminą o wysokość czynszu został przed sądem powszechnym zakończony, a organ administracji zobligowany jest do wzięcia pod uwagę orzeczeń sądów powszechnych, zapadłych w trakcie toczącego się postępowania administracyjnego. Stwierdzenie to jest słuszne, jednak dla wyjaśnienia całokształtu okoliczności sprawy organy administracji nie mogą orzeczeń sądów powszechnych ( w danej sprawie) przywoływać wybiórczo. Z akt dotyczących tej sprawy wynika, że w dniu 22 lipca 2003 roku strony, toczące spór przed sądem powszechnym o wysokość czynszu, zawarły ugodę, na mocy której pozwany (Miasto i Gmina [...]) zobowiązał się sporną kwotę rozliczyć zadłużeniem powoda. W aktach brak treści tej ugody, a przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organy winny brak ten uzupełnić. Ponadto przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organy winny przeanalizować jakie znaczenie dla jej prawidłowego rozstrzygnięcia ma wyrok Sądu Rejonowego w M. Wydziału I Cywilnego dnia 21 kwietnia 2006 roku w sprawie [...], mocą którego zasądzono na rzecz L. C. od pozwanej Miasta i Gminy [...] kwotę 786,95 zł z tytułu dodatku mieszkaniowego przyznanego skarżącemu decyzją organu I instancji z dnia 30 września 2002 roku( dowód – dokument złożony przez skarżącego na rozprawie). Należy również bezspornie wyjaśnić, czy w czasie, który obejmowała decyzja o przyznaniu L. C. dodatku mieszkaniowego w tej sprawie, tj. od 30 września 2002 roku i w ciągu następujących 6 miesięcy L. C. nie opłacał na bieżąco należności za zajmowany lokal. Jak wynika bowiem z akt, L. C. uważa, że zarządca żądał od skarżącego zawyżonego czynszu, a skarżący konsekwentnie opłacał czynsz w wysokości uznawanej przez siebie na należny. Stanowiło to istotę sporu między L. C., a Miastem i Gminą [...] w postępowaniu przed sądem powszechnym. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organy winny wyjaśnić, czy skarżący istotnie nie regulował na bieżąco należności czynszowych, czy też – wpłacał je regularnie, lecz w innej wysokości, niż określał zarządca, jednocześnie tocząc z zarządcą spór co do wysokości należności. Okoliczności te organ I instancji ustalić może za pomocą wszelkich dostępnych dowodów, a więc np. zażądać od stron szczegółowych wyjaśnień popartych dokumentami, przesłuchać strony itp. Fakt istnienia zaległości czynszowych z poprzednich okresów, przy bieżącym regulowaniu należności nie ma , w świetle cyt. art. 7 ust. 11 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, przesądzającego znaczenia przy podejmowaniu decyzji o wstrzymaniu wypłaty dodatku, o ile zaległości te nie były objęte procedurą przewidzianą w art. 7 ust. 11 i 12 cyt. ustawy, a nie upłynął okres 3 miesięcy od decyzji o wstrzymaniu wypłaty dodatku i nie nastąpiło wygaśnięcie decyzji. Mając zatem na uwadze, że zaskarżone w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym decyzje organów I i II instancji podjęte zostały bez wyjaśnienia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, tj. z naruszeniem art. 7-10, 75 § 1, 77§ 1, 80 i 81 KPA, co prowadziło do podjęcia rozstrzygnięć naruszających art. 7 ust. 11 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 roku o dodatkach mieszkaniowych, Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów obu instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a i c cyt. na wstępie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W związku z treścią zarzutów podniesionych w skardze Sąd wyjaśnia, że wyrok Wojewódzkiego Sądu administracyjnego w Gdańsku z dnia 8 grudnia 2005 roku w sprawie sygn akt IIISA/Gd486/04 dotyczył decyzji o wstrzymaniu dodatku mieszkaniowego za inne okresy i nie ma bezpośredniego związku z niniejszą sprawą. Dla oceny legalności wcześniej podjętych decyzji administracyjnych nie mają również znaczenia decyzje o przyznaniu dodatku mieszkaniowego na późniejsze okresy.