III SA/Gd 573/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Anna Orłowska Sędzia WSA Jolanta Sudoł Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Zegan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi A. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 25 czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie oddala skargę. Starosta decyzją z dnia 13 września 2011 r., wydaną na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 4 i pkt 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2005 r., nr 108, poz. 908 z ze zm.), skierował A. P. - posiadającego uprawnienia do kierowania pojazdami w zakresie prawa jazdy kategorii A i B, na badania lekarskie do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy z powodu otrzymania informacji o zastrzeżeniach w stanie zdrowia, mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdu. O skierowanie A. P. na badania lekarskie wniósł Prokurator Rejonowy w K. wskazując, że badania psychiatryczne, którym A. P. był poddany, wykazały u niego zespół uzależnienia od alkoholu. Zdaniem organu treść opinii biegłych psychiatrów nasuwa zastrzeżenia co do stanu zdrowia i sprawności psychofizycznej strony jako kierującego pojazdem. Po rozpatrzeniu odwołania A. P. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy w/w decyzję decyzją z dnia 25 czerwca 2012 r. nr [...]. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym, badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlega kierujący pojazdem skierowany decyzją starosty w przypadkach nasuwających zastrzeżenia co do stanu zdrowia. Stosownie zaś do § 2 ust. 5 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. nr 2, poz. 15 ze zm.), starosta może skierować na badanie lekarskie osobę, co do której powziął wiarygodną informację o zastrzeżeniach w stanie zdrowia tej osoby, mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów. Jak wynika z cytowanych regulacji ocena, czy uzyskana informacja daje wystarczającą podstawę do wydania decyzji kierującej daną osobę na badania lekarskie, pozostawiono uznaniu organu administracji publicznej. W ramach badania lekarz ocenia u osoby badanej ogólny stan zdrowia. Nie ulega wątpliwości, że stan zdrowia osoby uzależnionej od alkoholu może powodować niezdolność do prowadzenia pojazdu. W ocenie organu odwoławczego opisany w opinii biegłych psychiatrów zespół uzależnienia od alkoholu oraz zaburzenia osobowości wskazują, że decyzja o skierowaniu na badania jest uzasadniona dbałością o bezpieczeństwo ruchu drogowego, któremu może zagrozić uzależniony od alkoholu kierowca. Opinia biegłych jest wiarygodna i stanowi wystarczającą podstawę do skierowania strony na badania. Decyzja o skierowaniu na badania lekarskie nie przesądza o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami. Zasadniczym jej celem jest ustalenie przez uprawnionych lekarzy istnienia przeciwwskazań do prowadzenia pojazdów lub brak takich przeciwwskazań. A. P. zaskarżył decyzję organu odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku domagając się jej uchylenia, jak również uchylenia decyzji organu pierwszej instancji. Skarżący zarzucił, że nie był przesłuchany przez organ odwoławczy, a ponadto miał zastrzeżenia prawne do decyzji Starosty. Zakwestionował tezy zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji twierdząc, że nigdy nie jeździł pod wpływem alkoholu i nigdy nie popełnił żadnego wykroczenia drogowego. Zaznaczył również, że nie zrobił badań, gdyż nie posiada środków na ich opłacenie (600 zł). W jego ocenie decyzja organu pierwszej instancji jest wadliwa, bowiem nie zapewnia kosztów badania. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tj. Dz. U. z 2005 r., nr 108, poz. 908 ze zm.), badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlega kierujący pojazdem skierowany decyzją starosty w przypadkach nasuwających zastrzeżenia co do stanu zdrowia. Badanie to, zgodnie z art. 122 ust. 6 przywołanej ustawy, jest wykonywane na koszt osoby badanej, chyba że przepisy odrębne stanowią inaczej. Z kolei rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. Nr 2, poz. 15) w § 2 ust. 5 stanowi, że starosta może skierować na badanie lekarskie osobę, co do której powziął wiarygodną informację o zastrzeżeniach w stanie zdrowia tej osoby, mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów. Organy administracji nie mają uprawnienia do samodzielnej oceny , czy istnieją przeciwwskazania zdrowotne do kierowania pojazdami u kierującego. Zgodnie z treścią przywołanych wyżej przepisów podstawą skierowania na badania lekarskie mogą być jedynie zastrzeżenia co do stanu zdrowia kierującego, związane z jego określonymi zachowaniami lub diagnozą lekarską wskazującą bezpośrednio na możliwość istnienia przeciwwskazań do kierowania pojazdami. W tej sytuacji w niniejszej sprawie ocenić należało, czy organy zasadnie oceniły, że istnieją zastrzeżenia co do stanu zdrowia skarżącego, mogące powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że źródłem wątpliwości co do stanu zdrowia skarżącego stała się treść opinii biegłych psychiatrów sporządzona w sprawie, w której skarżący był podejrzany o znęcanie się nad członkami rodziny w stanie nietrzeźwym oraz o spowodowanie obrażeń ciała u funkcjonariusza Policji. Z opinii wynika, że biegli rozpoznali u skarżącego zespół uzależnienia od alkoholu oraz zaburzenia osobowości. Z treści tej opinii wynika ponadto, że skarżący parokrotnie był leczony szpitalnie, a ostatnio ( 6 - 21.02.2011 r.) z rozpoznaniem zespołu zależności alkoholowej. W treści tego dokumentu znajduje się ponadto informacja, że w innej sprawie wyrokiem z dnia 26 października 2009 r. Sąd Rejonowy w K. m.in. zobowiązał skarżącego w okresie próby do powstrzymania się od nadużywania alkoholu i przebywania w środowiskach i miejscach osób nadużywających alkoholu. Skarżący w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji podnosił, że badanie przeprowadzone przez biegłych było tendencyjne, skupiło się na tym czy posiada prawo jazdy i za co był karany, a nie na jego stanie psychicznym w chwili popełnienia czynu. W skardze zarzucał, że przypuszczenie, iż jest alkoholikiem, uwłacza jego godności. Tymczasem rozpoznanie zawarte w opinii koreluje z informacjami znajdującymi się w jej treści. Wynika z nich, że nie tylko w przedmiotowej opinii uznano, że skarżący cierpi na zespół uzależnienia od alkoholu- takie rozpoznanie postawiono podczas leczenia skarżącego w Szpitalu dla Nerwowo i Psychicznie Chorych w S., a wcześniej Sąd Rejonowy w K. zobowiązał skarżącego wyrokiem do powstrzymywania się od nadużywania alkoholu. W tej sytuacji organy zasadnie uznały, że jest to przypadek nasuwający zastrzeżenia co do stanu zdrowia skarżącego. Przywołane okoliczności są niewątpliwie informacjami o zastrzeżeniach w stanie zdrowia skarżącego , mogącymi powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów. Przywołane wyżej przepisy nie uzależniają skierowania na badania lekarskie w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem od popełnienia przestępstwa lub wykroczenia (w tym w zakresie ruchu drogowego), lecz od zaistnienia zastrzeżeń co do stanu zdrowia kierującego. Odnosząc się do zarzutu skargi o braku przesłuchania skarżącego przez organ odwoławczy należy stwierdzić, że organ nie miał takiego obowiązku. Zarzut skargi, że decyzja jest wadliwa, bowiem "nie zabezpiecza kosztów takiego badania" jest chybiony, bowiem jak wyżej wskazano, ustawa Prawo o ruchu drogowym stanowi, że badanie takie wykonywane jest na koszt osoby badanej, nie przewidując uwzględnienia sytuacji majątkowej kierującego. Na marginesie wskazać należy, że z treści § 18 ust. 1 pkt 3 oraz § 18 ust. 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami ( Dz. U. nr 2, poz.15 ze zm.) wynika, że maksymalną stawką opłat za badania osób, o których mowa w art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy jest 300 zł i stawka ta obejmuje koszt wszystkich badań , o których mowa w § 4 rozporządzenia. Mając na uwadze powyższe Sąd uznając, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.