III SA/Gd 59/08

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Krzysztof Przasnyski po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. R. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia 23 października 2007 r. nr [...] w przedmiocie zameldowania na pobyt stały postanawia przyznać wnioskodawcy prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Wnioskiem z dnia 19 maja 2008 r., którego braki formalne zostały usunięte w dniu 29 maja 2008 r., skarżący zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Ze złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżący prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, nie posiada nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów o wartości powyżej 3 000 euro. Źródłem jego utrzymania jest renta z tytułu niezdolności do pracy w kwocie 650 zł brutto miesięcznie, przy czym wysokość świadczenia po dokonaniu potrąceń wynosi 333 zł. Ponadto skarżący otrzymuje zasiłek pielęgnacyjny w wysokości 153 zł miesięcznie. Do wniosku dołączono zaświadczenie lekarskie z dnia 20 maja 2008 r., z którego wynika, iż wnioskodawca jest pod stałą opieką poradni zdrowia psychicznego, zaś od marca br. wymaga on zmożonego leczenia. Instytucja prawa pomocy, uregulowana w przepisach art. 243 – 263 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej – P.p.s.a. stanowi jedną z gwarancji realizacji konstytucyjnej zasady prawa do sądu. Umożliwia ona dostęp do sądu podmiotom, które nie są w stanie samodzielnie pokryć całości kosztów związanych z prowadzeniem postępowania sądowego. W myśl art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zgodnie z przepisem art. 245 § 2 P.p.s.a., prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do przepisu art. 246 § 3 P.p.s.a., adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego można ustanowić dla strony, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Nie dotyczy to adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy. Przywołane powyżej przepisy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 P.p.s.a.. Zatem rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Biorąc pod uwagę konieczność zapewnienia stronie faktycznej realizacji konstytucyjnego prawa do sądu oraz aktualną sytuację życiową skarżącego, a w szczególności wysokość oraz źródło jego dochodów, uznać należało, że wykazał on, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, jakie mogą powstać w niniejszej sprawie. Z tych względów, na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.