III SA/Gd 593/16

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 18 lipca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku małoletniego M. R. reprezentowanego przez przedstawiciela ustawowego J. K. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 5 kwietnia 2016 r., nr [...] w przedmiocie uchylenia w części decyzji dotyczącej przyznania świadczeń z funduszu alimentacyjnego postanawia: I. umorzyć postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych; II. odmówić przyznania prawa pomocy przez ustanowienie radcy prawnego. W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie uchylenia w części decyzji przyznającej świadczenia z funduszu alimentacyjnego małoletni M. R., reprezentowany przez matkę J. K., wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego – do skargi został dołączony urzędowy formularz PPF. Z uwagi na nieprawidłowe wypełnienie formularza PPF referendarz sądowy wezwał stronę skarżąc do czytelnego wypełnienia rubryk od 7 do 11. Strona skarżąca nadesłała wypełniony formularz, ale na nieobowiązującym druku, w związku z czym ponownie wezwano ją do prawidłowego wypełnienia doręczonego formularza wskazując, że doręczony druk jest obowiązującym. Wyznaczono termin 7 dni i rygor pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Poinformowano, że w niniejszej sprawie strona skarżąca zwolniona jest z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. W dniu 14 lipca 2016 r. strona skarżąca wniosła prawidłowo wypełniony formularz PPF wskazując, że ubiega się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu matka małoletniego wskazała, że koszty utrzymania siebie i syna niemal w całości pochłaniają osiągane dochody, przy czym z racji nieregularnie płaconych alimentów nie może ich uwzględniać. Oświadczyła, że obecny mąż nie łoży na utrzymanie syna. Oświadczyła, że posiada konto oszczędnościowe ze zgromadzonymi środkami w wysokości ok. 6 tys. zł oraz polisę ubezpieczeniową syna, a także wierzytelność wobec ojca małoletniego w wysokości ok. 20 tys. zł. Mąż matki małoletniego posiada samochód osobowy o wartości ok. 10 tys. zł. Odnośnie dochodów rodziny wskazała, że na małoletniego otrzymuje alimenty w wysokości 300 do 500 zł, wynagrodzenie J. K. wynosi 1900 zł oraz T. K.2100 zł. Rozpoznając wniosek zważono, co następuje: W pierwszej kolejności wskazać należy, że wedle art. 239 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", strona skarżąca działanie organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Kwestionowana przez M. R. decyzja dotycząca częściowego uchylenia prawa do świadczenia alimentacyjnego mieści się w podanym wyżej przedmiocie. Oznacza to, że postępowanie w zakresie zwolnienia strony od kosztów sądowych, od których poniesienia zwolniona jest ona z mocy ustawy należało umorzyć na podstawie art. 249 a P.p.s.a., o czym orzeczono w pkt I postanowienia. Do rozpoznania w takiej sytuacji pozostało więc żądanie odnośnie do ustanowienia radcy prawnego. Należy je oceniać z punktu widzenia przesłanki zawartej w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., zgodnie z którym prawo pomocy w częściowym zakresie (tego właśnie dotyczy niniejszy wniosek) przyznaje się osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Poddawszy analizie wniosek skarżącej w aspekcie wskazanej wyżej przesłanki prawa pomocy stwierdzono brak podstaw do jego uwzględnienia z uwagi na posiadanie przez stronę skarżącą oszczędności w kwocie wystarczającej do ustanowienia pełnomocnika z wyboru. W myśl art. 199 P.p.s.a. to strony postępowania sądowego ponoszą jego koszty. Tylko w naprawdę wyjątkowych sytuacjach możliwe jest uczynienie odstępstwa od wskazanej reguły. Dodatkowo zwrócić stronie skarżącej uwagę należy, że udział profesjonalnego pełnomocnika na obecnym etapie postępowania nie jest wymagany przez regulacje P.p.s.a., zaś Sąd, niezależnie od zarzutów skargi oraz jej wniosków, uwzględnia uchybienia popełnione przez organy administracji. Wobec tego orzeczono o umorzeniu postępowania w przedmiocie zwolnienia strony skarżącej od kosztów sądowych (pkt I) oraz o odmowie ustanowienia na jej rzecz radcy prawnego (pkt II). Podstawę powyższego stanowi art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 249a, art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a..