III SA/Gd 599/12
PostanowienieWSA w Gdańsku2013-01-23
Skład orzekający: Elżbieta Kowalik – Grzanka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może otrzymać prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie administracyjnej, gdy nie przedstawił wystarczających dowodów swojej sytuacji majątkowej?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy, a sąd nie jest zobowiązany do prowadzenia dochodzeń w celu ustalenia sytuacji majątkowej, jeśli wnioskodawca nie dostarcza odpowiednich dokumentów. W przypadku braku rzetelnego i jednoznacznego ustalenia sytuacji majątkowej, prawo pomocy należy odmówić.Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył skargę na decyzję Wojewody z 6 lipca 2012 r. dotyczącą umorzenia zadłużenia z tytułu refundacji kosztów wyposażenia stanowisk pracy dla bezrobotnych. Wnioskodawca zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych, przedstawiając oświadczenie o stanie majątkowym, z którego wynika, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną, która otrzymuje emeryturę 1800 zł brutto, posiadają dom i obiekt usługowo-handlowy, a także mają zaległości wobec ZUS i podmiotów prywatnych. Wnioskodawca zarzucił fałszowanie dokumentów przez wspólnika spółki.Rozstrzygnięcie
Odmówił wnioskodawcy przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Kowalik – Grzanka po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. K. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody z dnia 6 lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia zadłużenia z tytułu refundacji kosztów wyposażenia stanowisk pracy dla bezrobotnych postanawia odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 22 sierpnia 2012 r. wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 zł, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi.
Wnioskiem z dnia 12 września 2012 r., uzupełnionym na urzędowym formularzu PPF, skarżący zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Według oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach złożonego przez wnioskodawcę prowadzi on wspólne gospodarstwo domowe z żoną. Sam nie uzyskuje dochodów. Z kolei dochodem żony jest emerytura w wysokości 1.800 zł brutto miesięcznie. Wnioskodawca wraz z żoną posiadają dom o powierzchni 110 m2 oraz obiekt usługowo – handlowy. Z oświadczenia wynika również, że wnioskodawca oraz żona nie posiadają zasobów pieniężnych ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Na wnioskodawcy ciążą ponadto zaległości wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz podmiotów prywatnych.
W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy wnioskodawca wskazał, że jego wspólnik sfałszował uchwałę likwidującą spółkę zabierając cały majątek spółki. Nigdy też nie otwarto nowych stanowisk pracy. Z kolei Sąd fałszowanie dokumentów winien wyjaśnić z urzędu.
Postanowieniem z dnia 30 listopada 2012 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku odmówił wnioskodawcy przyznania prawa pomocy.
We wniesionym do Sądu sprzeciwie od ww. postanowienia, wnioskodawca wskazał, że odmowa przyznania prawa pomocy oznacza pozbawienie możliwości udowodnienia fałszerstw przez powiatowy urząd pracy oraz jego byłego wspólnika.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 3 ww. aktu normatywnego, prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
W świetle powołanych uregulowań przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, jeżeli wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Zatem to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione.
Sąd administracyjny nie jest przy tym zobligowany do prowadzenia jakichkolwiek dochodzeń w sytuacji, gdy pełna ocena stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych z uwagi na postawę wnioskodawcy nie jest możliwa.
Takiej oceny nie sposób dokonać w niniejszej sprawie.
Należy bowiem zauważyć, że w odpowiedzi na stosowne wezwanie referendarza sądowego jak i wraz z wniesieniem sprzeciwu od wydanego przez referendarza postanowienia wnioskodawca nie przedłożył jakichkolwiek dokumentów odnoszących się do jego stanu majątkowego.
Do momentu wydania niniejszego postanowienia nadal niewyjaśnioną pozostaje kwestia wysokości kosztów utrzymania dwóch nieruchomości, które z oczywistych względów wnioskodawca i jego żona muszą ponosić.
Ponadto wnioskodawca nie udokumentował wysokości emerytury otrzymywanej przez żonę, nie przedłożył zaświadczenia o pozostawaniu osobą bezrobotną oraz nie odniósł się do wymogu złożenia oświadczenia w przedmiocie zarejestrowanych na niego i małżonkę pojazdów mechanicznych.
W reasumpcji - wobec braku wyczerpującego wyjaśnienia aktualnej sytuacji majątkowej wnioskodawcy oraz jego możliwości płatniczych - nie jest możliwe określenie, że ww. nie może ponieść kosztów postępowania sądowego.
Rzeczywista sytuacja majątkowa strony nie została bowiem – z uwagi na postawę samego wnioskodawcy - ustalona w sposób rzetelny i jednoznaczny.
W tym stanie Sąd, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 260 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji postanowienia odmawiając przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło