III SA/Gd 604/12

PostanowienieWSA w Gdańsku2012-11-15

Skład orzekający: Sędzia WSA Felicja Kajut

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy, mimo nieprzedłożenia przez wnioskodawcę kompletnej dokumentacji, może zostać uwzględniony, jeśli inne dowody wskazują na trudną sytuację finansową wnioskodawcy?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że mimo nieprzedłożenia przez skarżącego kompletnej dokumentacji, dane zawarte we wniosku, aktach sprawy oraz dane znane sądowi z urzędu, w tym wcześniejsze przyznanie prawa pomocy w innej sprawie, uzasadniają przyznanie prawa pomocy. Sytuacja finansowa skarżącego, jego niskie dochody, posiadany majątek rolny nieprzynoszący dochodu oraz zobowiązania z tytułu świadczeń alimentacyjnych, wskazują na niemożność poniesienia kosztów zastępstwa procesowego.
Stan faktyczny
Skarżący R. G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą zwrotu należności z funduszu alimentacyjnego. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy z powodu nieprzedłożenia kompletnej dokumentacji. Skarżący wniósł sprzeciw od tego postanowienia, który został rozpoznany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy przez ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Felicja Kajut po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. G. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 16 lutego 2012 r. Nr [...] w przedmiocie zwrotu należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego postanawia przyznać skarżącemu prawo pomocy przez ustanowienie adwokata. R. G. w skardze z dnia 31 lipca 2012 r., a następnie wniosku z dnia 11 września 2012 r. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata. Postanowieniem z dnia 18 października 2012r. ( data doręczenia 5 listopada 2012 r.) referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku odmówił wnioskodawcy przyznania prawa pomocy wskazując, że wnioskodawca uchybił obowiązkowi złożenia kompletnej dokumentacji, nie można było zatem przyjąć że dokonał wszelkich starań by w sposób zupełny zobrazować swoją sytuację finansową, a w konsekwencji wykazać zasadność złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy. W dniu 14 listopada 2012 r. do Sądu wpłynął nadany za pośrednictwem poczty w dniu 12 listopada 2012 r. – a więc wniesiony z zachowaniem ustawowego terminu - sprzeciw od ww. postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012 r., poz. 270) w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie wydane przez referendarza sądowego, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Dla oceny zasadności złożonego przez skarżącego wniosku w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych podstawowego znaczenia nabierają tym samym postanowienia art. 245 i 246 ww. ustawy określające przesłanki przyznania prawa pomocy. Zgodnie z art. 245 § 1 przedmiotowego aktu normatywnego prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym; prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego; prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje jedynie ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W myśl art. 246 § 1 przyznanie prawa pomocy następuje: 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z przywołanych przepisów wynika, że sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Jakkolwiek skarżący nie przedstawił wymienionej w wezwaniu Sądu z dnia 14 października 2012 r. dokumentacji, jednak Sąd uznał, że dane zawarte w założonym przez skarżącego wniosku PPF, jak również wynikające z akt sprawy oraz dane znane Sądowi z urzędu dały podstawę do przyznania skarżącemu prawa pomocy. W złożonym oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący podał, że prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, źródłem jego utrzymania jest renta wypłacana przez KRUS w kwocie 207,79 zł miesięcznie oraz przyznany zasiłek pielęgnacyjny w wysokości 195,67 zł miesięcznie, jedyny jego majątek stanowi nieruchomość rolna o powierzchni 9.58 ha. Z akt administracyjnych sprawy wynika również, że skarżący posiada zobowiązania w wysokości 9.600 zł (należność główna bez odsetek) z tytułu świadczeń wypłaconych z Funduszu Alimentacyjnego na rzecz jego dzieci. Nadto Sądowi z urzędu wiadomo jest, że w toczącym się przed tutejszym Sądem postępowaniu o sygn. akt I SA/Gd 906/12 w sprawie ze skargi R. G. postanowieniem z dnia 14 września 2012 r. przyznano skarżącemu prawo pomocy. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia powołano się na znajdujący się w aktach administracyjnych protokół o stanie majątkowym skarżącego sporządzony przez poborcę skarbowego w dniu 8 listopada 2011 r. Protokół ten potwierdzał podane przez skarżącego źródło dochodów oraz majątek w postaci gospodarstwa rolnego, dodatkowo wynikało z niego, że skarżący nie uprawia ziemi, nie posiada jakichkolwiek maszyn rolniczych, inwentarza, płodów rolnych, czy środków transportu. Mając na uwadze powyższe, Sąd ponownie rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy doszedł do przekonania, że wnioskodawca wykazał, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy. W ustalonym stanie faktycznym przyjąć należało, że skarżący nie ma realnych możliwości poniesienia kosztów zastępstwa procesowego z wyboru. Z przedstawionych okoliczności wynika, że sytuacja finansowa skarżącego jest bardzo trudna, żyje on poniżej kryterium dochodowego przyjętego dla świadczeń z pomocy społecznej, które dla osób samotnie gospodarujących w chwili obecnej wynoszą 542 zł (§ 1 pkt 1 lit. a) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2012 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, Dz. U. z 2012 r. poz. 823). Z tych względów uznano, że skarżący spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy i na podstawie przepisu art. 260 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło