III SA/Gd 606/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Orłowska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Felicja Kajut Sędzia WSA Alina Dominiak Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Anna Zegan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 marca 2011 r. sprawy ze skargi P. P. na decyzję Wojewody z dnia 11 października 2010 r. nr [...] w przedmiocie usunięcia z ewidencji ludności zapisu o zameldowaniu oddala skargę. Wojewoda [...] decyzją z dnia 11 października 2010 r. po rozpatrzeniu odwołania R. P. od decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia 27 sierpnia 2010 r. nr [...] orzekającej o usunięciu z ewidencji ludności zapisu o zameldowaniu małoletniego P. P. na pobyt stały w lokalu nr [...] przy ulicy [...] w [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. i art. 47 ust. 2 oraz art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych ( tekst jednolity Dz. U. z 2006 r. Nr 139 poz. 993) - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ podał m.in., że postępowanie w sprawie usunięcia zapisu o zameldowaniu małoletniego P. P. wszczęto z urzędu. Organ I instancji ustalił, że małoletni P. P., mimo zameldowania w spornym lokalu, w dacie zameldowania w nim nie zamieszkiwał, czego dowodzą protokoły z przesłuchania stron. Mając powyższe na uwadze organ I instancji orzekł o usunięciu zapisu o zameldowaniu małoletniego P. P. we wskazanym lokalu. W odwołaniu R. P. wskazał na krzywdzący charakter zaskarżanej decyzji i dodał, że nie mieszka wraz z rodziną w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...] z powodu niewystarczających warunków mieszkaniowych, jednak nie jest to równoznaczne z zamiarem opuszczenia tego lokalu i brakiem chęci powrotu do tego mieszkania w przyszłości. Organ II instancji nie uwzględnił odwołania przytaczając następującą argumentację: w postępowaniu administracyjnym w sprawie o usunięcie zapisu o zameldowaniu, rzeczą organów jest wyłącznie ustalenie, czy w dacie zameldowania spełnione były wymagania określone w art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych ( tekst jednolity Dz. U. z 2006 r. Nr 139 poz. 993), to znaczy, czy w dacie zameldowania osoba zgłaszająca pobyt stały w danym lokalu faktycznie w nim zamieszkała z zamiarem pobytu stałego. Jest to jedyna i wystarczająca podstawa do dokonania czynności meldunku. W sytuacji niespełnienia tych wymagań czynność zameldowania można uznać za wadliwą w swojej istocie. Pozostałe kwestie określone w przepisach, w tym powinność przedstawienia potwierdzenia pobytu dokonane przez właściciela lub inny podmiot dysponujący tytułem prawnym do lokalu nie mogą być uznane za przesłanki, których niewypełnienie powoduje niemożność dokonania przedmiotowej czynności. Art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych z dnia 10 kwietnia 1974 roku ( Dz. U. Nr 139 z 2006 r., poz.993) daje organowi meldunkowemu podstawę do zbadania zachodzących wątpliwości dotyczących spełnienia w dacie zameldowania przesłanek meldunkowych. Rozstrzygnięcie organu w przypadku stwierdzenia zameldowania niezgodnie z prawem przybiera postać decyzji o usunięciu z ewidencji ludności zapisu o zameldowaniu. Organ I instancji zasadnie ocenił, ze P. P. w dacie zameldowania w omawianym lokalu nie mieszkał. Na fakt ten wskazują zeznania stron postępowania, które zgodnie stwierdziły, że małoletni syn skarżącego w spornym lokalu nie zamieszkał. Małoletni urodził się w 2009 roku, wówczas jego rodzice mieszkali już w innym lokalu i syn tam zamieszkał. Nie ma zatem możliwości utrzymania Jego zameldowania w lokalu, którego dotyczy niniejsze postępowanie, gdyż nigdy w tym lokalu nie zamieszkiwał. Organ wyjaśnił ponadto, że instytucja zameldowania ma charakter ewidencyjny, rejestracyjny i powinna odzwierciedlać istniejący stan faktyczny, wskazywać aktualne miejsce pobytu osoby i tylko tym celom ma służyć. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku R. P. napisał, że nie zgadza się z podjętą decyzją i wyjaśnia, iż mieszkanie przy ul. [...] w [...] zostało przydzielone po pożarze poprzedniego lokalu kwaterunkowego ojcu skarżącego – Z. P. i skarżącemu. Było to jedyne stałe miejsce zameldowania i zamieszkania skarżącego, który nie starał się o mieszkanie uważając, że odziedziczy mieszkanie po ojcu. Skarżący jest osoba niepełnosprawną. W 2007 r. skarżący ożenił się i zamieszkał z żoną i córką w mieszkaniu nr [...] przy ul. [...], jednak z uwagi na mały metraż mieszkania, chorobę i nałogi ojca zmuszony został do czasowego wyprowadzenia się ze swoją rodziną do innego mieszkania położonego w pobliżu. Tak miało być do czasu, gdy ojciec ograniczy palenie tytoniu i podejmie leczenie. Centrum życiowe rodziny pozostało jednak w mieszkaniu przy ul. [...], o lokal ten skarżący bieżąco dbał i doglądał ojca, przeprowadzał remonty i konserwacje lokalu. Zgodnie z art. 7 ust.1 i art.8 ust.1 pkt. 2 ustawy o ewidencji skarżący powinien zameldować się czasowo w wynajmowanym mieszkaniu przy ul. [...] w [...]. Nie uczynił tego z uwagi na nieuregulowany stan własnościowy zajmowanego mieszkania. Brak czasowego zameldowania w mieszkaniu przy ul. [...] może być podstawą do nałożenia np. grzywny, ale nie powinien być powodem odebrania praw do lokalu przy ul. [...]. Czasowe wynajęcie innego mieszkania nie jest równoznaczne z zamiarem zamieszkiwania stałego, a tym bardziej ze stałym meldunkiem. Skarżący cały czas zamierzał wrócić do mieszkania przy ul. [...] w [...], a więc utrzymywanie tam stałego zameldowania nie było fikcją. Zdaniem skarżącego brak było podstaw do podejmowania decyzji o wymeldowaniu na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) stosownie do przysługujących sądowi administracyjnemu kompetencji, Sąd kontroluje zaskarżone decyzje (orzeczenia) pod kątem ich zgodności z prawem. Oznacza to, iż w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty dotyczące słuszności bądź celowości zaskarżonego aktu. Badana jest legalność decyzji, czyli jej zgodność z przepisami prawa materialnego i prawidłowość postępowania poprzedzającego wydanie decyzji. Ponadto, stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., Sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, przy czym nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie z art. 134 § 2 cyt. ustawy, Sąd nie może jednak wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba ze stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. Skarga jest niezasadna i nie mogła zostać uwzględniona. Sąd wyjaśnia, co następuje: zagadnienia dotyczące obowiązku meldunkowego regulują przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych ( jednolity tekst Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993). Powołany w decyzjach organów obu instancji przepis art. 47 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych stanowią, że. organ gminy prowadzący ewidencję ludności jest obowiązany na podstawie zgłoszenia dokonać zameldowania lub wymeldowania przez zarejestrowanie danych dotyczących osoby i miejsca jej pobytu, jak również innych zdarzeń objętych obowiązkiem meldunkowym lecz - jeżeli zgłoszone dane budzą wątpliwości, o dokonaniu zameldowania lub wymeldowania rozstrzyga właściwy organ gminy. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalił się pogląd, że na podstawie zacytowanego przepisu organy meldunkowe władne są podjąć decyzję o usunięciu z ewidencji ludności zapisu o zameldowaniu danej osoby w danym lokalu, o ile stwierdzą, że zameldowania dokonano wadliwie, niezgodnie z przepisami regulującymi czynność zameldowania. Jedną z niezbędnych przesłanek dokonania prawidłowego zameldowania w lokalu jest zamieszkiwanie w nim z zamiarem stałego bądź czasowego pobytu – w zależności od rodzaju zameldowania. Małoletni syn skarżącego, P., urodzony w 2009 roku został zameldowany na pobyt stały w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...] mimo, iż w lokalu tym nigdy nie zamieszkiwał. Organy ustaliły to na podstawie zgodnych oświadczeń stron złożonych. w postępowaniu. I tak na k-17 akt organu I instancji znajduje się protokół przesłuchania w charakterze strony w dniu 25 sierpnia 2010 r. Z. P., który oświadczył; " w mieszkaniu nie ma żadnych rzeczy osobistych syna R. oraz wnuka P.. Małoletni P. nigdy nie mieszkał w moim mieszkaniu, nie wprowadził się w dacie zameldowania tj. 9.01.2009 r. Mieszkanie przy ul. [...] w [...] składa się z pokoju, kuchni i wc. Mieszkam w nim sam". Na k-16 akt, w protokole przesłuchania w dniu 25 sierpnia 2010 r. w charakterze strony R. P. znajduje się oświadczenie przesłuchiwanego, cyt. " Wyprowadziłem się dobrowolnie ( z mieszkania przy ul. [...]), ponieważ mieszkanie było za małe ( jest to kawalerka z jednym pokojem, wc i kuchnią).zamieszkałem wraz z żoną w wynajmowanym mieszkaniu. Syn mój, P., nigdy nie mieszkał w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...], nie wprowadziłem syna w dacie zameldowania tj. 9.01.2009 r. do tego mieszkania. Małoletni P. mieszka od urodzenia wraz ze mną i żona w wynajmowanym mieszkaniu. W miejscu stałego zameldowania na dzień dzisiejszy nie ma żadnych moich rzeczy osobistych, 2 miesiące temu oddałem ojcu klucze do tego lokalu, w którym obecnie mieszka mój ojciec. Nie planuję wprowadzić się do mieszkania przy ul. [...], ponieważ nie ma tam warunków. Mam rodzinę, dwoje dzieci, mój ojciec jest w podeszłym wieku, nie ma zatem warunków w jednym pokoju dla nas wszystkich". Mając powyższe na uwadze, w ocenie Sądu, w toku postępowania przed organami, kwestię niezamieszkiwania małoletniego P. w lokalu przy ul. [...] w [...] w dacie zameldowania wyjaśniono w sposób nie budzący wątpliwości. Zatem stanowisko skarżącego, podnoszącego w odwołaniu i w skardze, że lokal opuścił jedynie czasowo, z zamiarem powrotu, nie zostało poparte nawet dowodami z oświadczeń samego skarżącego i Jego Ojca, którzy przyznali, że skarżący sporny lokal opuścił i w nim nie zamieszkuje; nie ma również kluczy do lokalu, a małoletni P. nigdy w lokalu tym nie zamieszkiwał. Zacytowane zeznania, złożone w trakcie postępowania jak i inne dokumenty złożone do akt sprawy zostały wszechstronnie przeanalizowane i rozważone, szczególnie przez organ II instancji. Wynika to z uzasadnienia decyzji organu odwoławczego. Tym samym organy słusznie uznały, że ustalone zostały najważniejsze okoliczności istotne dla sprawy. Zgodnie z art. 80 kpa organ administracji publicznej ocenia na postawie materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona, korzysta przy tym z prawa swobodnej oceny dowodów i – o ile ocena ta nie nosi cech dowolności, brak jest podstaw do jej kwestionowania w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Tym samym ocenianym decyzjom nie można skutecznie postawić zarzutu nie wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy i braku oparcia decyzji na ustalonych faktach. W postępowaniach o usunięcie zapisu o zameldowaniu czy wymeldowanie, którego istotą jest, jak słusznie podkreślił organ odwoławczy, wyjaśnienie czy prowadzona ewidencja odzwierciedla ( odzwierciedlała) stan istniejący, nie ma znaczenia, czy osoba wymeldowywana ma poczucie pokrzywdzenia postępowaniem o wymeldowanie, bądź – podjętą decyzją. Wzgląd na te okoliczności powoduje, że w opisywanej sytuacji organy administracji słusznie uznały, że P. P. został zameldowany w mieszkaniu przy ul. [...] w [...] w sposób wadliwy i podjęły decyzję o usunięcie zapisu o zameldowaniu małoletniego na pobyt stały w tym lokalu. Zatem zaskarżone decyzje organów obu instancji ( co do których skarżący nie przytoczył zresztą zarzutów odrębnych od tych, które podnosił w stosunku do decyzji o Jego wymeldowaniu z mieszkania przy ul. [...] w [...]), mają uzasadnienie faktyczne i prawne. Z opisanych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.