III SA/Gd 608/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Orłowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Felicja Kajut, Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Beata Kaczmar, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 lutego 2011 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 30 września 2010 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia prawa jazdy oddala skargę. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy wskutek decyzji Samorządowego Kolegium w [...] z dnia 28 lipca 2010 r., decyzją z dnia 1 września 2010 r. nr [...] Starosta [...], na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.), cofnął J. M. uprawnienie do kierowania pojazdami silnikowymi stwierdzone prawem jazdy kategorii B nr [...], wydanym w dniu 22 listopada 2005 r. przez Urząd Holenderski w [...]. Organ nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności na podstawie art.108 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej k.p.a. Rozstrzygnięcie to zapadło na tle następującego stanu faktycznego: Starosta [...] na wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...], decyzją z dnia 18 lutego 2009 r. orzekł o skierowaniu J. M. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w trybie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo o ruchu drogowym - w terminie do dnia 17 kwietnia 2009 r., w związku z przekroczeniem 24 punktów karnych za naruszenia przepisów ruchu drogowego. Od decyzji tej nie wniesiono odwołania. Organ I instancji ustalił, że J. M. nie poddał się sprawdzeniu kwalifikacji, a okoliczność ta spowodowała konieczność cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami w zakresie kategorii B. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] po rozpatrzeniu odwołania J. M., decyzją z dnia 30 września 2010 r. utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 1 września 2010 r. Jako podstawę rozstrzygnięcia powołano art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm.), art. 127 § 2 w związku z art. 17 pkt 1 oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, iż decyzja o skierowaniu na sprawdzenie kwalifikacji została doręczona J. M. w dniu 18 lutego 2009 r., który nie wniósł od niej odwołania. Nie poddał się również egzaminowi sprawdzającemu jego kwalifikacje do prowadzenia pojazdów. Okoliczność ta nie tylko upoważniała, ale obligowała starostę do podjęcia decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym. Jako zasadny Kolegium oceniło zarzut odwołania dotyczący braku uzasadnienia nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Jednocześnie podkreśliło, że z uwagi na zagrożenia, jakie stanowi w ruchu drogowym kierowca, który nie przestrzega przepisów ruchu drogowego w stopniu powodującym konieczność skierowania go na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, niezbędne jest jak najszybsze wyeliminowanie go z tego ruchu. Wymaga tego wzgląd na ochronę życia i zdrowia innych uczestników ruchu drogowego oraz interes społeczny. W ocenie Kolegium, pomimo podniesionych w odwołaniu uchybień proceduralnych, ustalony w sprawie stan faktyczny uzasadniał podjęcie decyzji o cofnięciu odwołującemu prawa jazdy. Skargę na powyższą decyzję wniósł do sądu administracyjnego J. M., zarzucając naruszenie art. 6 i art. 7 z zw. z art. 107 § 3 oraz art. 10 § 1 i 3, art. 40 § 2 oraz art. 108 § 1 k.p.a. Domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości, skarżący podniósł, że decyzja organu I instancji została wydana bez przeprowadzenia szczegółowego postępowania wyjaśniającego oraz nie spełnia ustawowych wymogów dotyczących prawidłowego jej uzasadnienia. Ponadto organ administracji powinien utrwalić w aktach sprawy, w drodze adnotacji przyczynę odstąpienia od zasady czynnego udziału strony w postępowaniu. Następnie podkreślił, że pomimo ustanowienia pełnomocnika w postępowaniu administracyjnym, decyzja organu I instancji została doręczona jedynie skarżącemu. Zdaniem skarżącego, organy orzekające niniejszej sprawie nie potrafiły wskazać przyczyn nadania rygoru natychmiastowej wykonalności wydanym decyzjom. Nie podały też podstawy prawnej odebrania skarżącemu zagranicznego dokumentu. W ocenie skarżącego, przepis art. 140 ust. 1 pkt 2 Prawa o ruchu drogowym nie pozwala na cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami wydanych przez obce państwo. Ponadto organy nie określiły precyzyjnie organu wydającego uprawnienia do kierowania pojazdami. Końcowo skarżący podniósł, że decyzja organu, podpisana przez pracownika z upoważnienia wymaga powołania się w jej treści na upoważnienie istniejące w dacie wydania decyzji, czego organ nie uczynił. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji oraz wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. W ocenie Sądu skarga nie jest zasadna, bowiem zarówno zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] jak i poprzedzająca ją decyzja Starosty [...] z dnia 1 września 2010 r., nie naruszają prawa w stopniu uzasadniającym ich uchylenie. Materialnoprawną podstawę wydanej w niniejszej sprawie decyzji w przedmiocie cofnięcia skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi stanowił art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.). Stosownie do tego przepisu, decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym wydaje starosta w razie niepoddania się sprawdzeniu kwalifikacji w trybie określonym w art. 114 ust. 1 pkt 1. Zgodnie zaś z art. 114 ust. 1 pkt 1 cytowanej ustawy, kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem, skierowana decyzją starosty w razie uzasadnionych zastrzeżeń co do jej kwalifikacji (lit. a), a także na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji, w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 (lit. b). Rozstrzygnięcie sprawy w przedmiocie cofnięcia uprawnień na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy Prawo o ruchu drogowym wymaga zatem ustalenia, czy decyzja o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji ma walor ostateczności oraz czy skarżący takiemu kontrolnemu badaniu kwalifikacji się poddał. W okolicznościach niniejszej sprawy, Starosta [...] na wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...], decyzją z dnia 18 lutego 2009 r. orzekł o skierowaniu J. M. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w trybie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo o ruchu drogowym - w terminie do dnia 17 kwietnia 2009 r., w związku z przekroczeniem 24 punktów karnych za naruszenia przepisów ruchu drogowego. Decyzja ta została doręczona skarżącemu w dniu 18 lutego 2009 r. i nie wniesiono od niej odwołania. Nie ulega zatem najmniejszej wątpliwości, że do decyzji ostatecznych w rozumieniu art. 16 § 1 k.p.a. należy zaliczyć decyzję organu pierwszej instancji, w stosunku do której upłynął termin do złożenia odwołania. Ponieważ skarżący nie poddał się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji, organ miał obowiązek wydać decyzję na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym. Nie jest zatem zasadne stanowisko skarżącego, iż organy orzekające naruszyły zasadę praworządności oraz prawdy obiektywnej. Podzielić należy natomiast zarzuty skargi odnoszące się do niedoskonałości decyzji organu I instancji, zwłaszcza w zakresie braku uzasadnienia nadania jej rygoru natychmiastowej wykonalności. Podkreślić jednak należy, że do kwestii tej odniosło się Samorządowe Kolegium Odwoławcze w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wyczerpująco wyjaśniając motywy nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Podnoszony przez skarżącego zarzut naruszenia art. 10 § 1 i 3 k.p.a. nie stanowi automatycznie podstawy do uchylenia decyzji, jeśli nie towarzyszy mu takie naruszenie przepisów postępowania administracyjnego rozwijających zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu i zapewniających jej realizację, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik postępowania. Należy bowiem zwrócić uwagę, że przed wydaniem decyzji w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdem silnikowym, skarżący wiedział o istnieniu w obrocie prawnym ostatecznej decyzji o skierowaniu go na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji oraz miał świadomość tego, że kontrolnemu badaniu kwalifikacji się nie poddał. Oznacza to, że okoliczności mające zasadnicze znaczenie w sprawie były skarżącemu znane. Trafnie skarżący zarzuca naruszenie art. 40 § 2 k.p.a., skoro decyzja organu I instancji została doręczona skarżącemu pomimo ustanowienia przez niego pełnomocnika w postępowaniu administracyjnym. W ocenie Sądu uchybienie to nie miało jednak negatywnych konsekwencji procesowych dla skarżącego oraz wpływu na wynik sprawy. Podkreślić bowiem należy, iż decyzja organu I instancji musiała dotrzeć do wiadomości pełnomocnika skarżącego, skoro wniósł od niej odwołanie z zachowaniem ustawowego terminu, a w uzasadnieniu sformułował zarzuty pod jej adresem. Odnosząc się do zarzutu braku powołania w treści decyzji pierwszoinstancyjnej aktualnego upoważnienia pracownika do załatwiania spraw w imieniu organu, Sąd zauważa, że w myśl art. 268a k.p.a. organ administracji publicznej może w formie pisemnej upoważniać pracowników kierowanej jednostki organizacyjnej do załatwiania spraw w jego imieniu w ustalonym zakresie, a w szczególności do wydawania decyzji, postanowień i zaświadczeń. Z treści tej normy wynika jedynie, że przedmiotowe upoważnienie winno mieć formę pisemną. W orzecznictwie i piśmiennictwie przyjmuje się, że pracownik działający z upoważnienia organu ma obowiązek powołania się w decyzji na udzielone mu upoważnienie. Sam brak powołania się na upoważnienie nie pociąga jednak skutków w postaci nieważności czy uchylenia decyzji, o ile upoważnienie takie istniało. Kwestionowana przez stronę skarżącą decyzja z dnia 1 września 2010 r. została wydana z upoważnienia Starosty [...], o czym świadczy widniejący na niej podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji. Wbrew zarzutom skargi, organy administracji nie orzekały w przedmiocie cofnięcia skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 2 Prawa o ruchu drogowym. Materialnoprawną podstawę wydanych w niniejszej sprawie decyzji stanowił bowiem art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a powołanej ustawy. Odnosząc się zaś do zarzutu skarżącego, o braku możliwości cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami wydanych przez obce państwo, Sąd stwierdził, że powyższa argumentacja jest próbą obejścia obowiązujących w Polsce przepisów prawa ruchu drogowego i jej uwzględnienie prowadziłoby do sytuacji sprzecznej z przepisami tej ustawy. Z akt administracyjnych sprawy wynika bowiem, że przed wydaniem decyzji Starosta [...] zwrócił się do Wójta Gminy [...] o udostępnienie danych ze zbiorów meldunkowych dotyczących J. M.. W odpowiedzi udzielonej w piśmie z dnia 17 maja 2010 r. organ gminy poinformował, że skarżący jest zameldowany na pobyt stały w miejscowości [...] gm. [...] od 30 czerwca 1977 r. W zbiorach meldunkowych brak jest informacji dotyczących adresów pobytu czasowego skarżącego. Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jednolity Dz.U. z 2006 r. Nr 139, poz 993 ze zm.) należy przyjąć, że adres zameldowania co do zasady potwierdza fakt zamieszkiwania danej osoby pod wskazanym adresem. W toku prowadzonego postępowania administracyjnego o cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami w zakresie kategorii B, organy nie mają obowiązku w świetle aktualnych regulacji prawnych weryfikowania tego faktu. Gdyby nawet przyjąć, że skarżący w Polsce mimo zameldowania nie zamieszkuje, to właściwość organu - Starosty [...] - przyjęta w świetle art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a Prawa o ruchu drogowym w zw. z art. 21 § 1 pkt 3 k.p.a. z uwagi na miejsce pobytu skarżącego w Polsce jest prawidłowa. Z tych też względów skarga jako bezzasadna podlegała oddaleniu na podstawie art.151 p.p.s.a.