III SA/Gd 613/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Felicja Kajut, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka (spr.), Sędzia WSA Jolanta Sudoł, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Hanna Tarnawska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 listopada 2014 r. sprawy ze skargi J. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia 16 maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie specjalnego zasiłku celowego oddala skargę. Decyzją z dnia 26 marca 2013 r. nr [...] Prezydent Miasta odmówił J.K. przyznania świadczenia pieniężnego z pomocy społecznej w formie specjalnego zasiłku celowego na zakup leków, odzieży, bielizny osobistej, środków czystości, pokrycie opłat mieszkaniowych, pokrycie kosztów leczenia stomatologicznego oraz spłatę pożyczki. Ww. decyzja została skutecznie doręczona stronie w dniu 2 kwietnia 2013 r. W dniu 20 maja 2013 r. do Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w G. wpłynęło odwołanie J. K. od ww. decyzji. Przedmiotowe odwołanie wraz z aktami sprawy przekazano następnie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego (data wpływu do biura kolegium – 27 maja 2013 r.). Postanowieniem z dnia 16 maja 2014 r. sygn. akt [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji Prezydenta Miasta z dnia 26 marca 2013 r. nr [...]. W podstawie prawnej wydanego postanowienia organ odwoławczy przywołał art. 129 § 2 i art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 267). W uzasadnieniu wydanego postanowienia Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazując na doręczenie decyzji organu pierwszej instancji w dniu 2 kwietnia 2013 r. podniosło, iż odwołanie zostało wniesione po upływie ustawowego 14 – dniowego terminu. Jednocześnie organ podał, iż we wniesionym odwołaniu strona nie zawarła prośby o przywrócenie terminu do jego wniesienia. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku J.K. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że wniesienie odwołania z uchybieniem terminu podyktowane było przeświadczeniem skarżącego co do tego, że pomoc finansowa mu się nie należy i takową uzyska w przyszłości. Ponadto skarżący wskazał, że zastanawiająca jest odmowa przyznania pomocy finansowej w sytuacji gdy spełnia on wszystkie ustawowe przesłanki do jej przyznania. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany swojego wcześniejszego stanowiska. Uzupełniająco organ odwoławczy wskazał, że przekonanie skarżącego o skuteczności czy też bezskuteczności wniesienia odwołania nie może mieć znaczenia w rozpatrywanej sprawie. Rozpoznanie wniesionego odwołania jest bowiem możliwe dopiero po ustaleniu, że odwołanie zostało wniesione w terminie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną, postanowienie lub inne rozstrzygnięcie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tych aktów. Sąd administracyjny nie ocenia przy tym rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, bądź też celowości. Nie rozpatruje również danej sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Z kolei postępowanie przed sądami administracyjnymi prowadzone jest w oparciu o przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Wskazać należy, iż kontroli sądu administracyjnego w niniejszej sprawie poddano postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego stwierdzające wniesienie odwołania z uchybieniem terminu. Postanowienie to wydano m.in. w oparciu o art. 134 ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego (dalej w skrócie "k.p.a.") zgodnie z którym organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania, przy czym postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Sąd zwraca uwagę, iż w fazie wstępnej każdego postępowania odwoławczego zadaniem organu odwoławczego jest ustalenie czy odwołanie jest generalnie dopuszczalne oraz czy zostało wniesione z zachowaniem terminu. Co istotne, niedopuszczalność odwołania wynikać może z przyczyn o charakterze przedmiotowym jak i podmiotowym. Niedopuszczalność przedmiotowa ma miejsce w sytuacji braku przedmiotu zaskarżenia oraz wyłączenia przez obowiązujące przepisy prawne możliwości zaskarżenia decyzji w toku instancji. Z kolei niedopuszczalność odwołania z przyczyn podmiotowych obejmuje sytuacje wniesienia odwołania przez jednostkę pozbawioną legitymacji do wniesienia tego środka zaskarżenia albo też wniesienia odwołania przez stronę nie mającą zdolności do czynności prawnych (zob.: K. Glibowski, Niedopuszczalność odwołania [w:] M. Wierzbowski, A. Wiktorowska, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2011, s. 748 i n.). Z kolei uchybienie ustawowego terminu do wniesienia odwołania powoduje jego bezskuteczność i w rezultacie ostateczność decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji. Organ odwoławczy jest zaś zobligowany do zbadania w fazie wstępnej postępowania odwoławczego czy odwołanie zostało wniesione w przewidzianym przepisami terminie. Przyjmuje się przy tym, iż uchybienie terminu jest okolicznością w pełni obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu zgodnie z bezwzględnie obowiązującą normą prawną art. 134 k.p.a. W związku z tym stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie zależy w żaden sposób od uznania organu odwoławczego (zob. K. Glibowski, Uchybienie terminowi [w:] M. Wierzbowski, A. Wiktorowska, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2011, s. 752 i n.). Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy zauważyć należy, iż organ pierwszej instancji w wydanej decyzji zawarł w pełni prawidłowe pouczenie co do trybu i terminu na wniesienie odwołania. W pouczeniu tym wskazano wprost, że odwołanie należy wnieść w terminie 14 dni od dnia otrzymania decyzji. Z akt administracyjnych wynika zaś w sposób nie budzący wątpliwości, iż odwołanie skarżący wniósł w dniu 20 maja 2013 r. Zestawienie ww. daty z datą doręczenia decyzji organu pierwszej instancji (2 kwietnia 2013 r.) nakazuje uznać, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem 14 - dniowego ustawowego terminu do wniesienia odwołania, określonego w art. 129 § 2 k.p.a. Termin ten upłynął bowiem w dniu 16 kwietnia 2013 r. W świetle akt sprawy nie budzi również jakichkolwiek wątpliwości, że J.K. nie złożył wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Tym samym zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego stwierdzające wniesienie odwołania z uchybieniem terminu musi być uznane za w pełni prawidłowe. Powyższego zapatrywania w żaden sposób nie mogą zmienić argumenty przedstawione w skardze. Oczywistym jest bowiem, że osobiste przekonanie skarżącego o skuteczności czy też bezskuteczności wniesienia odwołania w danej sprawie nie może determinować zachowania organów administracji publicznych związanych nakazem podejmowania działań zgodnych z przepisami prawa (w realiach sprawy – art. 134 ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego rozpatrywany w kontekście terminu określonego w art. 129 § 2 przedmiotowego aktu normatywnego). W reasumpcji powyższych rozważań Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku stwierdził, że zarzuty podniesione w skardze muszą być uznane za niezasadne. Wobec tego, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku nie znalazł również podstaw do uwzględnienia okoliczności, które winien wziąć pod uwagę z urzędu rozstrzygając w granicach danej sprawy (vide: art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) wniesiona skarga podlegała oddaleniu, o czym orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.