III SA/Gd 616/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz (spr.) Sędziowie: WSA Alina Dominiak WSA Krzysztof Gruszecki Protokolant Robert Daduń po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. H. na decyzję Dowódcy Brygady Lotnictwa Marynarki Wojennej [...] z dnia 15 września 2005 r. nr [...] w przedmiocie należności żołnierzy zawodowych za przeniesienia i podróże służbowe oddala skargę. Dowódca Brygady Lotnictwa Marynarki Wojennej [...] decyzją z dnia 15 września 2005 r. utrzymał w mocy decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] nr [...] z dnia 27 czerwca 2005 r., mocą której odmówiono M. H. wypłacenia należności za przeniesienie służbowe, tj. diet, ryczałtu na pokrycie kosztów przejazdu, zasiłku osiedleniowego i zwrotu kosztów przewozu urządzenia domowego. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że ppor.M. H. rozkazem Dyrektora Departamentu Kadr i Szkolnictwa Wojskowego Ministerstwa Obrony Narodowej nr [...] z dnia 25 czerwca 2003 r. jako absolwent Wyższej Szkoły Oficerskiej Sił Powietrznych skierowany został do dyspozycji Dowódcy Marynarki Wojennej. Rozkazem Dowódcy Marynarki Wojennej nr [...] z dnia 12 września 2003 r. żołnierz wyznaczony został na swoje pierwsze stanowisko służbowe w Jednostce Wojskowej [...] w D. Następnie organ wskazał, że M. H. złożył wniosek o wypłatę należności za przeniesienie służbowe. Do wniosku, jako podstawę żądania, dołączono poświadczenie zameldowania na pobyt stały wnioskodawcy wraz z rodziną w lokalu przy ul. [...] w K. oraz umowę sprzedaży spółdzielczego własnościowego prawa do tego lokalu. Po rozpatrzeniu wniosku Dowódca Jednostki Wojskowej Nr [...] w dniu 27 czerwca 2005 r. wydał decyzję nr [...], w której odmówił wypłaty zasiłku osiedleniowego. Odmowa wypłaty świadczenia podyktowana była faktem, iż nie doszło do przeniesienia służbowego żołnierza. Przesiedlenie się przez żołnierza do nowego miejsca zamieszkania nie nastąpiło bowiem w związku z przeniesieniem służbowym. W dalszej kolejności organ podał, że M. H. wniósł od powyższej decyzji odwołanie, w którym podał, iż wraz z wyznaczeniem go na pierwsze stanowisko służbowe w JW [...] nastąpiło przeniesienie się przez skarżącego do nowego miejsca pełnienia służby. Skarżący podniósł, że przeniesienie się z miejscowości S. do miejscowości K. nastąpiło w związku z przeniesieniem służbowym. Wyznaczenie go na stanowisko służbowe w JW [...] spowodowało konieczność kupna lokalu mieszkalnego w miejscowości K., a co za tym idzie, przesiedlenia się wraz z rodziną do nowego miejsca zamieszkania. W dniu 23 maja 2005 r. skarżący zameldował się wraz z rodziną na pobyt stały w nabytym lokalu. Zdaniem skarżącego zastosowanie w sprawie winien mieć §2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 28 maja 2004 r. w sprawie należności żołnierzy zawodowych za podróże i przeniesienia służbowe (Dz. U. Nr 140, poz. 1487). W ocenie organu odwoławczego odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zarzuty w nim zawarte nie znajdują oparcia tak w przepisach prawa, jak i w stanie faktycznym sprawy. Organ II instancji podał, że zarzut naruszenia § 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 28 maja 2004 r. w sprawie należności żołnierzy zawodowych za podróże i przeniesienia służbowe jest bezzasadny. Przepis ten zawiera definicję legalną przeniesienia służbowego, zgodnie z którą przeniesieniem służbowym jest wyznaczenie żołnierza na stanowisko służbowe poza miejscowością stanowiącą siedzibę jednostki wojskowej lub wydzielonego pododdziału, w której żołnierz zajmował ostatnio stanowisko służbowe. Przepis ten należy interpretować w kontekście art. 19 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, zgodnie z którym żołnierze zawodowi pełnią zawodową służbę wojskową: 1) na stanowisku służbowym w jednostce wojskowej, 2) w rezerwie kadrowej, 3) w dyspozycji. W związku z powyższym organ odwoławczy stwierdził, że w niniejszej sprawie nie doszło do przeniesienia służbowego żołnierza. W przypadku skarżącego nie zachodzi bowiem przesłanka zawarta w definicji legalnej przeniesienia służbowego. Od dnia promocji na pierwszy stopień oficerski skarżący pozostawał w dyspozycji Dowódcy Marynarki Wojennej, nie będąc wyznaczony na żadne stanowisko służbowe. Wyznaczenie na stanowisko służbowe nastąpiło dopiero rozkazem Dowódcy Marynarki Wojennej nr [...] z dnia 12 września 2003 r. i dopiero od tego momentu zaistniała możliwość przeniesienia służbowego żołnierza. Organ II instancji wskazał, że w niniejszej sprawie nie doszło do wyznaczenia żołnierza na stanowisko służbowe poza miejscowością stanowiącą siedzibę jednostki lub wydzielonego pododdziału, w której skarżący zajmował ostatnio stanowisko służbowe. Skarżący, bowiem nie pełnił zawodowej służby wojskowej na żadnym stanowisku służbowym w żadnej jednostce ani wydzielonym pododdziale do czasu wyznaczenia go na pierwsze stanowisko służbowe wspomnianym rozkazem Dowódcy Marynarki Wojennej, lecz pełnił ja w dyspozycji Dowódcy Marynarki Wojennej. Nadto organ odwoławczy wskazał, że zameldowanie żołnierza wraz z rodziną w lokalu położonym w K. nastąpiło w dniu 23 maja 2005 r., zaś objęcie stanowiska służbowego w Jednostce Wojskowej [...] miało miejsce w dniu 10 września 2003 r.. Rozbieżność tych dwóch dat wskazuje jednoznacznie na brak adekwatnego związku przyczynowego pomiędzy objęciem stanowiska służbowego przez skarżącego a zameldowaniem w lokalu położonym w K. przy ul. [...]. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku M. H. zarzucił powyższej decyzji naruszenie prawa materialnego przez: - błędną wykładnię art. 19 i art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych poprzez uznanie, że skierowanie żołnierza pełniącego zawodową służbę w dyspozycji do wykonywania zadań służbowych poza miejscem pełnienia tej służby w czasie dyspozycji nie jest przeniesieniem służbowym; - błędną wykładnię §5 i 6 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 28 maja 2004 r. w sprawie należności żołnierzy zawodowych za podróże i przeniesienia służbowe poprzez uznanie, iż powyższe przepisy nie mają zastosowani do sytuacji skarżącego, pomimo, że przesiedlił się na pobyt stały do nowego miejsca pełnienia służby. W uzasadnieniu skargi skarżący podał, że stosownie do art. 19 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych żołnierz zawodowy pełni zawodową służbę wojskową na stanowisku służbowym w jednostce wojskowej, w rezerwie kadrowej lub w dyspozycji. Skarżący pełnił służbę zawodową w dyspozycji w miejscu zamieszkania w S. Rozkazem personalnym Dowódcy Marynarki Wojennej z dnia 12 września 2003 r. został przeniesiony z miejsca pełnienia służby w dyspozycji w miejscowości S. na stanowisko służbowe w jednostce wojskowej [...] w D. Przeniesienie na w/w stanowisko służbowe spowodowało faktyczne przeprowadzenie się skarżącego wraz z rodziną do wcześniej zakupionego lokalu w K. przy ul. [...]. Zdaniem skarżącego bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy są przytoczone przez organ okoliczności, w szczególności data zakupu mieszkania, data jego zameldowania się wraz z rodziną na pobyt stały. Oczywistym jest, iż każdy, kto kupi lokal mieszkalny, a nie posiada innego lokalu stanowiącego jego własność, pomimo braku faktycznego zamieszkiwania w tym lokalu, zamelduje się nim na pobyt stały. Nadto skarżący podał, że zawodowa służba wojskowa na stanowisku służbowym w jednostce wojskowej, jak i zawodowa służba wojskowa w dyspozycji są równorzędnymi formami pełnienia zawodowej służby wojskowej w kontekście uprawnień żołnierza zawodowego, określonych w art. 86 ust. 1 ustawy oraz § 4-11 rozporządzenia z dnia 28 maja 2004 r. Dowódca Brygady Lotnictwa Marynarki Wojennej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że skarżący w dniu 29 czerwca 2004 r. złożył wniosek o wypłatę należności za przeniesienie służbowe. Skarżący w niniejszym wniosku wskazał, że przeniesienie służbowe nastąpiło wskutek rozkazu personalnego Dowódcy Marynarki Wojennej nr [...] z dnia 12 września 2003 r. Zgodnie z treścią przedmiotowego wniosku skarżący wraz z żoną i dzieckiem przeniósł się z miejscowości S. do nowego miejsca zamieszkania w miejscowości K. w dniu 26 maja 2004 r. Organy wojskowe rozpatrzyły powyższy wniosek i decyzją nr [...] z dnia 21 grudnia 2004r. Dowódca Brygady Lotnictwa Marynarki Wojennej [...] utrzymał w mocy decyzję nr [...] Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] w D. z dnia 15 listopada 2004 r., mocą której odmówiono wypłacenia M. H. zasiłku osiedleniowego. Zatem jak z powyższego wynika złożony przez skarżącego w dniu 30 maja 2005 r. wniosek o wypłatę należności za przeniesienie służbowe jest kolejnym wnioskiem o wypłatę tych samych należności związanych z przeniesieniem się skarżącego wraz z rodziną z miejscowości S. do nowego miejsca zamieszkania w miejscowości K. wskutek rozkazu personalnego Dowódcy Marynarki Wojennej nr [...] z dnia 12 września 2003 r. Wobec powyższego należało w pierwszej kolejności rozważyć, czy decyzje wydane przez organy wojskowe w przedmiotowej sprawie dotyczą sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Tożsamość sprawy istnieje wówczas, gdy występują te same podmioty w sprawie, dotyczy ona tego samego przedmiotu i tego samego stanu prawnego w nie zmienionym stanie faktycznym tej sprawy (tak B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego – Komentarz, C.H. Beck, Warszawa 2003, s. 723). Analizując treść obu wniosków złożonych przez skarżącego Sąd doszedł do przekonania, że niewątpliwie w sprawie występują te same podmioty (tożsamość wnioskodawcy oraz organu wojskowego). Sprawa dotyczy tego samego przedmiotu, gdyż skarżący domaga się wypłacenia mu należności związanych z przeniesieniem służbowych wskutek rozkazu Dowódcy Marynarki Wojennej nr [...] z dnia 12 września 2003 r., którym został wyznaczony na stanowisko służbowe w Jednostce Wojskowej [...] w D. Jednakże sprawa nie dotyczy już tego samego stanu prawnego, gdyż składając wniosek w dniu 29 czerwca 2004 r. skarżący jako podstawę prawną wskazał § 30 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 5 kwietnia 2001 r. w sprawie należności żołnierzy za podróże i przeniesienia służbowe, zaś we wniosku z dnia 30 maja 2005 r. skarżący jako podstawę prawną żądania wskazał § 10 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 28 maja 2004 r. w sprawie należności żołnierzy zawodowych za przeniesienia i podróże służbowe. Również nie można uznać, że ten sam przedmiot występuje w nie zmienionym stanie faktycznym sprawy. W dacie składania wniosku w 2004 r. skarżący wiązał prawo do przedmiotowych świadczeń z faktem zamieszkania w K. w wynajętym mieszkaniu przy ulicy [...], gdzie został wraz z rodziną zameldowany na pobyt czasowy. Natomiast składając wniosek w dniu 30 maja 2005 r. skarżący prawo do tych świadczeń wiąże z faktem zamieszkania w K. w mieszkaniu własnościowym przy ulicy [...], gdzie wraz z rodziną jest zameldowany na pobyt stały. Wobec powyższego Sąd uznał, że nie zachodzi tożsamość sprawy, wobec czego organy administracji prawidłowo uczyniły rozpatrując sprawę merytorycznie. Jednakże, mimo braku tożsamości sprawy, fakt, że skarżący w dniu 29 czerwca 2004 r. złożył wniosek o przyznanie należności za przeniesienie służbowe do Jednostki Wojskowej [...] w D., który został rozpatrzony przez właściwe organy wojskowe i sprawa została rozstrzygnięta decyzją ostateczną, nie pozostaje bez wpływu na sposób rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Jak wynika z przepisów regulujących należności za przeniesienia służbowe (ustawa o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, rozporządzenie MON z dnia 5 kwietnia 2001 r. w sprawie należności za podróże i przeniesienia służbowe, rozporządzenie MON z dnia 28 maja 2004 r. w sprawie należności żołnierzy zawodowych za przeniesienia i podróże służbowe), określone świadczenia związane były i są nadal z zaistnieniem faktu przesiedlenia się i zamieszkania żołnierza wraz z członkami rodziny w nowym miejscu pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej. Z samej natury przesiedlenia wynika, iż w związku z wykonaniem tego samego rozkazu o wyznaczeniu żołnierza na stanowisko służbowe żołnierz może tylko raz się przesiedlić. Przesiedlenie się są to czynności faktyczne podjęte w celu przeprowadzenia się żołnierza wraz z rodziną z miejscowości, w której dotychczas zamieszkiwał do miejscowości, w której zamieszkał po objęciu stanowisko służbowego. Zatem przesiedlenie się w związku z wykonaniem przez żołnierza rozkazu o wyznaczeniu stanowiska służbowego może nastąpić tylko jednorazowo, to znaczy, że nie można dwa razy przesiedlić się wykonując ten sam rozkaz o wyznaczeniu stanowiska służbowego. Przesiedlenie się jest czynnością faktyczną realizującą się w określonym miejscu i czasie. Późniejsze zmiany przepisów prawa, czy też zmiana stanu faktycznego, polegająca na kupnie mieszkania własnościowego w miejscowości pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej nie powodują, że można uznać, iż doszło do kolejnego przesiedlenia, czy też, że przesiedlenie nastąpiło dopiero w momencie kupna mieszkania. Kupno mieszkania i zameldowanie się w nim na pobyt stały nie stanowią bowiem przesłanki, z którą przepisy wiążą skutek w postaci przesiedlenia. Przesiedlenie związane jest wyłącznie z faktem zamieszkania w określonej miejscowości. W przedmiotowej sprawie nie budził wątpliwości fakt, że skarżący wraz z rodziną przesiedlił się z miejscowości S. do miejscowości K. w maju 2004 r. Skarżący na rozprawie a dniu 15 grudnia 2005 r. potwierdził, że od 2004 r. do maja 2005 r. mieszkał w K. Skarżący fakt przesiedlenia wiąże natomiast z faktem zameldowania się na pobyt stały w maju 2005 r. Jak wyżej wskazano, fakt zameldowania na pobyt stały związany z kupnem mieszkania nie decyduje o momencie faktycznego przesiedlenia. Dlatego też w przedmiotowej sprawie nie można było uznać, że skarżący przesiedlił się do nowego miejsca pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej dopiero w maju 2005 r. Do przesiedlenia doszło w maju 2004 r. i zmiany stanu prawnego oraz faktycznego, które miały miejsce w późniejszym okresie nie mają żadnego wpływu na ocenę, kiedy zaistniał obiektywny fakt przesiedlenia. Dlatego też organ odwoławczy słusznie zauważył, że nie widzi związku pomiędzy objęciem przez skarżącego stanowiska służbowego w Jednostce Wojskowej [...], a zameldowaniem w lokalu położonym w K. przy ul. [...], gdy spojrzy się na to stwierdzenie w przedstawionym wyżej rozumieniu przesiedlenia. Wobec powyższego, w ocenie Sądu, zbędne są rozważania organu odwoławczego dotyczące kwestii, czy doszło do przeniesienia służbowego skarżącego wskutek wyznaczenia na stanowisko służbowe rozkazem Dowódcy Marynarki Wojennej nr [...] z dnia 12 września 2003 r.. W tej kwestii organy wojskowe wypowiedziały się rozstrzygając wniosek skarżącego z 2004 r. Zmiana stanu prawnego oraz faktycznego po dacie faktycznego przesiedlenia się skarżącego wraz z rodziną nie uzasadnia dokonywania ponownej analizy prawnej czy miało miejsce przeniesienie służbowe. Kwestia ta została rozstrzygnięta ostateczną decyzją Dowódcy Brygady Lotnictwa Marynarki Wojennej [...] z dnia 21 grudnia 2004 r. i stanowisko organu w tym zakresie mogło zostać poddane kontroli sądu administracyjnego w drodze skargi na tą decyzję. Obecnie niemożliwym jest dokonanie oceny prawidłowości przeprowadzonej przez organy administracji wykładni prawa, gdyż w przedmiotowej sprawie ocenie podlega okoliczność, czy zmieniony stan faktyczny oraz prawny uzasadniał wystąpienie przez skarżącego z ponownym wnioskiem o przyznanie należności za przeniesienie służbowe. W ocenie Sądu fakt, że organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji odbiega od istoty zagadnienia mającego w sprawie znaczenie nie stanowi takiego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mimo wszystko organ zauważył brak związku pomiędzy zameldowaniem a objęciem przez skarżącego stanowiska służbowego, czyli dotknął istoty zagadnienia mającego w sprawie pierwszoplanowe znaczenie. Zatem nie doszło do takiego naruszeniem prawa materialnego czy procesowego, które miałoby wpływ na wynika sprawy. Zasadna bowiem jest odmowa wypłaty skarżącemu należności za przeniesienie służbowe w sytuacji, kiedy w podanym przez skarżącego stanie faktycznym nie doszło do przesiedlenia. Mając powyższe na względzie Sąd na mocy art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.