III SA/Gd 650/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 19 października 2012r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Syndyka Masy Upadłości Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w upadłości likwidacyjnej o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jej skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 25 lipca 2012 r., nr [...] w przedmiocie określenia cła antydumpingowego postanawia: przyznać wnioskodawczyni prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 2,000 zł, Syndyk Masy Upadłości Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w upadłości likwidacyjnej zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu podniósł, że spółka nie posiada dostatecznych środków finansowych na pokrycie kosztów sądowych, zaś jej trudną sytuację finansową potwierdza fakt ogłoszenia przez sąd jej upadłości obejmującej likwidację majątku. W skład majątku upadłego wchodzi nieruchomość o wartości 1 209 000 zł, na której ustanowiono szereg hipotek, które przewyższają wartość tego mienia. Środki uzyskane ze sprzedaży nieruchomości będą mogły być przeznaczone wyłącznie na zaspokojenie wierzycieli zabezpieczonych rzeczowo. Ponadto, w skład majątku upadłego wchodzą przeterminowane wierzytelności w stosunku do spółki prawa portugalskiego o wartości 194 257 zł, których ściągnięcie jest wątpliwe. Wynika stąd, że jedynym majątkiem jaki znajduje się w masie upadłości są ruchomości warte 8.840 zł oraz środki zgromadzone na rachunku bankowym i w kasie w łącznej wysokości 1.985,13 zł. Przy czym stan środków będzie się zmniejszał z uwagi na konieczność ponoszenia dalszych kosztów postępowania upadłościowego. Suma posiadanych środków nie pozwala w ocenie Spółki nawet na częściowe uiszczenie wpisu, co więcej te środki muszą wystarczyć na przeprowadzenie całego postępowania upadłościowego. Dodatkowo Spółka wskazała, że została wezwana do uiszczenia wpisów sądowych w sześciu sprawach toczących się przed tutejszym Sądem ( III SA/Gd 647/12, III SA/Gd 648/12, III SA/Gd 649/12, III SA/Gd 650/12, III SA/Gd 651/12, III SA/Gd 652/12) na sumę 18.206 zł. W rezultacie kwota wszystkich wpisów wynosi prawie dziesięciokrotność środków znajdujących się w masie upadłości. Podkreślił Syndyk, że wyzbycie się wszystkich środków pieniężnych może doprowadzić do umorzenia postępowania upadłościowego, a w takiej sytuacji roszczenia wierzycieli nie zostaną zaspokojone w ogóle. Zdaniem Syndyka odmowa zwolnienia od kosztów będzie oznaczać rzeczywiste ograniczenie możliwości zainicjowania postępowania przed sądem. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważyć należało, co następuje: W świetle art. 246 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej: "P.p.s.a.", osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nie posiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym - gdy wykaże, że nie ma środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania; w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Rozważając zasadność przyznania w niniejszej sprawie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, zwrócić uwagę w pierwszym rzędzie trzeba na wysokość kosztów postępowania obciążających wnioskodawcę. Kwestia ta ma znaczenie zasadnicze o tyle, że ocena stanu majątkowego wnioskodawcy nie jest odnoszona do abstrakcyjnie wyznaczonego obciążenia finansowego, ale do konkretnie ustalonego zobowiązania. I na uwadze trzeba mieć, że przed tutejszym Sądem zainicjowanych jest siedem postępowań ze skargi wnioskodawczyni. Łącznie wysokość wpisów we wszystkich sprawach wynosi 23.382 zł ( w sprawie III SA/Gd 362/12 jest to kwota 5 176 zł i w sprawach III SA/Gd 647 – III SA/Gd 652/12 – łącznie 18.206 zł). Należy zatem podkreślić, iż zasadność złożonego przez Syndyka Masy Upadłości Sp. z o.o. z siedzibą wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych musi zostać oceniona w kontekście zarówno wysokości obciążeń finansowych jakie Syndyk będzie zobowiązany w imieniu postawionej w stan upadłości likwidacyjnej Spółki ponieść z tytułu wpisów sądowych od złożonych skarg jak i możliwości finansowych wynikających z sytuacji finansowej Spółki. W oparciu o przedstawioną w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz wynikającą z dokumentów źródłowych nadesłanych przy wniosku sytuację majątkową i finansową upadłego, uznać należy, że żądanie strony dotyczące przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych zasługuje na uwzględnienie. Należy przede wszystkim mieć na względzie okoliczność, iż postanowieniem Sądu Rejonowego dla Warszawy X Wydział Gospodarczy z dnia 9 marca 2012 r. została ogłoszona upadłość dłużnika Sp. z o.o. obejmująca likwidację majątku upadłego. Wprawdzie unormowanie art. 239 P.p.s.a. nie przewiduje, aby osoby prawne w upadłości były zwolnione z mocy ustawy z obowiązku uiszczania kosztów sądowych, należy mieć jednak na uwadze, iż sam fakt otwarcia postępowania upadłościowego świadczy o braku płynności finansowej podmiotu gospodarczego. Zgodnie bowiem z art. 10 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze (t. jedn. – Dz. U. z 2009 r., Nr 175, poz. 1361 ze zm.), upadłość ogłasza się w stosunku do dłużnika, który stał się niewypłacalny. Z kolei upadłość obejmującą likwidację majątku dłużnika ogłasza się gdy brak jest podstaw do ogłoszenia upadłości z możliwością zawarcia układu (art. 15 ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze). W przedmiotowym wniosku Syndyk Masy Upadłości wykazał, iż środki finansowe jakie posiada na rachunku bankowym (1.018,97 zł) nie wystarczyłyby na zapłatę wpisu sądowego nawet w jednej sprawie, w tym w niniejszej. Sp. z o.o. posiada wprawdzie środki trwałe i nieruchomość, trudno jednak uznać za zasadne odmowę przyznania prawa pomocy z powołaniem się na możliwość spieniężenia posiadanych przez upadłego zasobów, skoro to właśnie sprzedaż majątku upadłego i zaspokojenie wierzycieli jest celem postępowania upadłościowego. Ponadto ze sporządzonego operatu szacunkowego wynika, iż wartość nieruchomości Spółki została oszacowana na 1.209.000 zł, natomiast łączna wartość wierzytelności oraz praw i roszczeń w stosunku do Spółki wedle oświadczenia Syndyka znacznie przekracza oszacowaną wartość majątku. W tym kontekście należy stwierdzić, że strona nie posiada dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania sądowego. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a., art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a. postanowiono jak w sentencji