III SA/Gd 659/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Kowalik - Grzanka po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. P. na decyzję Wojskowej Komisji Lekarskiej [...] z dnia 6 września 2006 r. nr [...] w przedmiocie zdolności do służby wojskowej postanawia odrzucić skargę. Wojskowa Komisja Morsko - Lekarska [...] orzeczeniem nr [...] z 31 maja 2006r. uznała marynarza R. P. za czasowo niezdolnego do czynnej służby wojskowej na okres 6 miesięcy – kategoria B. Orzeczenie, wydane na podstawie badań lekarsko-specjalistycznych wykazało, że R. P. posiada zespół bólowy kręgosłupa L-S korzeniowy prawostronny z okresową rwą kulszową ubytkową w przebiegu przepukliny jąder miażdżystych L4-L5-S1. § 62 p. 2 i § 34 p. 4. Kwalifikując stwierdzone schorzenie do odpowiednich paragrafów wykazu chorób i ułomności przy ocenie zdolności fizycznej i psychicznej do czynnej służby wojskowej, stanowiącego załącznik nr 2 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z 25 czerwca 2004r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. 2004r. Nr 151 poz. 1595), organ I instancji uznał, że schorzenie czyni tego żołnierza czasowo niezdolnym do czynnej służby wojskowej na okres 6 miesięcy. Jednocześnie WKML [...] orzekła, że opisane wyżej schorzenie nie pozostaje w związku ze służbą wojskową. W odwołaniu od tego orzeczenia R. P. zarzucił, iż jest ono błędne w części orzekającej o braku związku stwierdzonego u niego schorzenia ze służbą wojskową. Odwołujący się wskazał, że podczas pobytu na poligonie przeskakując zaporę, doznał kontuzji, po której zaczął odczuwać ból w plecach w okolicy lędźwiowej. Powołując się na powyższe R. P. domagał się uznania, że ujawnione w okresie odbywania służby wojskowej schorzenia mają związek ze szczególnymi właściwościami i warunkami służby wojskowej. Orzeczeniem nr [...] z dnia 6 września 2006r. Wojskowa Komisja Lekarska Marynarki Wojennej, nie uwzględniając powyższego odwołania, utrzymała w mocy orzeczenie WKML [...]. Organ odwoławczy uznał, że brak jest podstaw do zmiany ustaleń zawartych w kwestionowanym orzeczeniu. Zgodnie z § 13 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z 25 czerwca 2004r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2004r. Nr 151 poz. 1595) orzekając o zdolności lub niezdolności do czynnej służby wojskowej, w razie stwierdzenia u żołnierza niezawodowego choroby lub ułomności, wojskowa komisja lekarska orzeka również o związku lub braku związku tej choroby lub ułomności z czynną służbą wojskową, kierując się kryteriami zdrowotnymi określonymi w wykazie chorób i stanów chorobowych, ustalonym na podstawie art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 29 maja 1974 r. o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin (Dz. U. z 2002 r. Nr 9, poz. 87 z późn. zm.). Schorzenia, które rozpoznano u odwołującego się, w ocenie organu II instancji nie mogły powstać wskutek kilkudniowego przeciążenia w warunkach ćwiczeń wojskowych. Ponadto skarżący nigdy nie meldował przełożonym o zaistniałym urazie. Organ odwoławczy wyraził ponadto pogląd, że odwodnienie tarczy międzykręgowej jest procesem długotrwałym o charakterze zwyrodnieniowym i nie może być traktowana jako zmiana pourazowa, zaś ćwiczenia poligonowe były okolicznością ujawnienia się schorzenia kręgosłupa. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wniósł R.P. , w której - ponawiając zarzuty odwołania - kwestionował orzeczenie w części ustalającej, że rozpoznany u niego zespół bólowy kręgosłupa L-S korzeniowy prawostronny z okresową rwą kulszową ubytkową w przebiegu przepukliny jąder miażdżystych L4-L5-S1 jest schorzeniem wewnątrzustrojowym, a nie związanym ze szczególnymi warunkami służby wojskowej. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie, powołując się na dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Postępowanie przed sądami administracyjnymi prowadzone jest zaś na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W przedmiotowej sprawie kognicji sądu administracyjnego poddano orzeczenie Wojskowej Komisji Lekarskiej Marynarki Wojennej, utrzymujące w mocy orzeczenie Wojskowej Komisji Morsko – Lekarskiej [...]. Skarga nie jest zasadna. Skarżący zakwestionował zgodność z prawem orzeczenia w części orzekającej o braku związku przyczynowego stwierdzonego u niego schorzenia ze służbą wojskową. Sąd zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a., rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zasady określania zdolności do czynnej służby wojskowej oraz właściwość i tryb postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach ustalone zostały w rozporządzeniu Ministra Obrony Narodowej z 25 czerwca 2004r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. 2004r. Nr 151 poz. 1595). Do właściwości wojskowych komisji lekarskich, należy nie tylko orzekanie o zdolności do czynnej służby wojskowej, lecz również orzekanie o związku chorób i ułomności oraz śmierci ze służbą wojskową. Orzeczenia wojskowych komisji lekarskich najczęściej łączą ze sobą w jednym akcie obydwa te rozstrzygnięcia, tj. dotyczące zdolności (niezdolności) do służby wojskowej i ewentualnego związku schorzeń z tą służbą. Problematykę wypadków i chorób pozostających w związku ze służbą wojskową reguluje ustawa z dnia 11 kwietnia 2003 r. o świadczeniach odszkodowawczych przysługujących w razie wypadków i chorób pozostających w związku ze służbą wojskową (Dz. U. z 2003r. Nr 83, poz. 760). O uszczerbku na zdrowiu żołnierza wskutek wypadku lub choroby, a także o związku śmierci żołnierza ze służbą wojskową wskutek wypadku lub choroby orzekają nieodpłatnie wojskowe komisje lekarskie (art. 20 ustawy). Prawo zaś do świadczenia odszkodowawczego i jego wysokość ustala, w drodze decyzji, szef właściwego wojewódzkiego sztabu wojskowego (art.22 pkt.1 ustawy). Zaś postępowanie w tym przedmiocie wszczyna się na wniosek lub z urzędu ( art. 21ustawy). Zgodnie z art. 22 pkt. 4 cytowanej ustawy od decyzji organów, w sprawach odszkodowań przysługuje osobie zainteresowanej odwołanie do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych, na zasadach i w terminach określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego. W oparciu o art. 58 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U Nr 162, poz. 1692 z 2004r.) sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Odrzucając skargę Wojewódzki Sądu Administracyjny w Gdańsku stoi na stanowisku, że rozstrzygnięcia wojskowych komisji lekarskich w tym zakresie wiążą się z ewentualnym roszczeniem o odszkodowanie. Są one zatem etapem postępowania o odszkodowanie prowadzonego na podstawie ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o świadczeniach odszkodowawczych przysługujących w razie wypadków i chorób pozostających w związku ze służbą wojskową (Dz. U. z 2003r. Nr 83, poz. 760). Kwestionowanie prawidłowości orzeczeń wojskowych komisji lekarskich możliwe jest dopiero w skardze do sądu ubezpieczeń społecznych na ostateczną decyzję organu wojskowego, wydaną w postępowaniu w sprawie odszkodowania. Dodać należy, że zgodnie z § 26 pkt. 1 Rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z 25 czerwca 2004r w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. 2004r. Nr 151 poz. 1595) Minister Obrony Narodowej może również w trybie nadzoru uchylić każde orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej sprzeczne z prawem lub wydane z pominięciem istotnych okoliczności faktycznych. Uprawnienie, o którym mowa wyżej zgodnie z § 26 pkt. 2 cytowanej ustawy, przysługuje również przewodniczącemu Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w Warszawie. Z tych względów, na podstawie art. 58 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.