III SA/Gd 668/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Sudoł Sędziowie: Sędzia WSA Alina Dominiak Sędzia WSA Paweł Mierzejewski (spr.) Protokolant: Starszy sekretarz sądowy Anna Zegan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 maja 2022 r. sprawy ze skargi S. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 18 czerwca 2021 r. nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy oddala skargę. Decyzją z dnia 18 czerwca 2021 r. nr (...) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm.; dalej powoływanej w skrócie jako "k.p.a."), art. 130 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (tekst jednolity: Dz. U. z 2021 r., poz. 500 ze zm.), art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 5 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks kamy oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r., poz. 541 ze zm.) oraz art. 16 ustawy z dnia 9 maja 2018 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r., poz. 957) - po rozpatrzeniu odwołania S.M. (dalej jako "skarżący") od decyzji Starosty z dnia 3 marca 2021 r. nr (...) w przedmiocie zatrzymania skarżącemu prawa jazdy kat. AM, B1 i B nr (...) wydanego na druku (...) w dniu 2 lutego 2018 r. przez Starostę do czasu wykazania się posiadaniem wymaganych kwalifikacji (której w oparciu o art. 108 § 1 k.p.a. nadano rygor natychmiastowej wykonalności) - utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. Powodem, dla którego organ wydał decyzję o zatrzymaniu skarżącemu prawa jazdy było przekroczenie dopuszczalnych 24 punktów karnych za naruszenia przepisów ruchu drogowego. W uzasadnieniu wydanej decyzji organ odwoławczy podkreślił, że materialnoprawną podstawą wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy stanowił art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw, zgodnie z którym starosta wydaje decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy w przypadku przekroczenia liczby 24 punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Kolegium wskazało, że ze złożonego przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w G. do organu pierwszej instancji wniosku o skierowanie skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji wynikało, że skarżący za naruszenia przepisów ruchu drogowego w okresie 13 marca – 10 lipca 2018 r. otrzymał łącznie 47 punktów karnych. Co istotne, 36 punktów karnych wskazanych we wniosku związane było z wykroczeniami popełnionymi w dniu 10 lipca 2018 r., za które skarżący został prawomocnie skazany wyrokiem Sądu Rejonowego (...) z dnia 12 sierpnia 2020 r. (sygn. akt (...)). Organ odwoławczy podkreślił, że skarżący w żaden sposób nie podważył wpisów zawartych w ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, chociaż w tej materii mógł złożyć stosowny wniosek do organu Policji. Kolegium podniosło również, że organy orzekające w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy nie mają kompetencji do samodzielnego ustalania ilości punktów przypisanych kierowcy ze względu na naruszenie przez niego przepisów ruchu drogowego. Ustaleń tych (chodzi o liczbę punktów) organ dokonuje w oparciu o informację otrzymaną od organu Policji prowadzącego ewidencję. Organ administracyjny nie dysponuje nadto luzem decyzyjnym w zakresie orzekania o zatrzymaniu prawa jazdy na mocy art.7 ust.1 pkt 5 ustawy o zmianie ustawy - Kodeks kamy oraz niektórych innych ustaw. Kolegium podniosło również, że w realiach sprawy nie ma znaczenia podniesiona w odwołaniu od decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji argumentacja, w świetle której skarżący zbył pojazd przed dniem 10 lipca 2018 r. i nie uczestniczył w zdarzeniach mających miejsce w tym dniu. W skardze do tut. Sądu na decyzję organu odwoławczego skarżący wskazał, że skoro sprawa dotycząca popełnienia w dniu 10 lipca 2018 r. przestępstwa z art. 178b ustawy – Kodeks karny została umorzona postanowieniem wydanym przez prokuratora skarżący nie mógł być sprawcą wykroczeń popełnionych w tym samym dniu. Skarżący wskazał, że w dniu 10 lipca 2018 r. nie był już właścicielem pojazdu. Ponadto po otrzymaniu wyroku wydanego przez Sąd Rejonowy (...) z dnia 12 sierpnia 2020 r. złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia apelacji, który został odrzucony. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...]wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu 12 maja 2022 r. ustanowiony z urzędu pełnomocnik skarżącego podtrzymał skargę i wniósł o uchylenie wydanych w sprawie decyzji. Nadto pełnomocnik wniósł o odroczenie rozprawy wskazując, że skarżący przebywający w zakładzie karnym wyraził wolę uczestnictwa w rozprawie jednakże z przyczyn obiektywnych i niezależnych od niego nie mógł wziąć udziału w rozprawie. Postanowieniem wydanym na rozprawie Sąd oddalił wniosek o jej odroczenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, to jest kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zaś, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.; dalej powoływanej w skrócie jako "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpoznając przedmiotową sprawę w tak zakreślonych granicach Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji nie naruszają prawa i brak jest podstaw do ich wyeliminowania z obrotu prawnego. Przedmiotem kontroli sądowej skarżący uczynił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji o zatrzymaniu skarżącemu prawa jazdy. Materialnoprawną podstawą wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy stanowił art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r., poz. 541 ze zm.; dalej powoływanej jako "ustawa zmieniająca"), zgodnie z którym starosta wydaje decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy w przypadku przekroczenia liczby 24 punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 u.p.r. Zawarty w art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy zwrot "wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy" wyraźnie wskazuje, że decyzja wydana na podstawie tego przepisu jest decyzją o charakterze związanym. Oznacza to, że w sytuacji, gdy kierowca przekroczy 24 punkty za naruszenie przepisów o ruchu drogowym, ustawodawca nie pozostawił organowi administracji publicznej żadnej dowolności i uznaniowości. W konsekwencji, w przypadku złożenia stosownego wniosku przez komendanta Policji, organ nie ma wyboru, co do odstąpienia od wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. Podkreślić należy, że organ nie prowadzi żadnych własnych ustaleń co do naruszenia przepisów o ruchu drogowym, a jedynie opiera swoje rozstrzygnięcie na przekazanej mu informacji, która ma charakter dokumentu urzędowego, stanowiącego dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Słusznie więc organ odwoławczy wskazał, że prowadzenie ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego należy do wyłącznej kompetencji właściwych organów Policji. W konsekwencji, w postępowaniu o zatrzymanie prawa jazdy przedmiotem rozważań starosty nie mogły być zarzuty dotyczące ilości posiadanych punktów, czy okoliczności dotyczące naruszenia przepisów ruchu drogowego. Zarzuty te mogą być rozważane wyłącznie w postępowaniu przed organami Policji, a następnie przed sądem administracyjnym w skardze na czynność lub ewentualnie bezczynność w przedmiocie wpisu do ewidencji, na co zwróciło uwagę Kolegium w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy skarżącemu została wydana w związku z otrzymaniem przez skarżącego 47 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego w okresie 13 marca – 10 lipca 2018 r. Wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji w G. z dnia 27 października 2020 r. o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji skarżącego z uwagi na fakt, że skarżący otrzymał łącznie 47 punktów karnych obligował Starostę do wszczęcia postępowania o zatrzymanie prawa jazdy i w konsekwencji - do wydania decyzji o zatrzymaniu skarżącemu przedmiotowego dokumentu. Z art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2018 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw wynika, że art. 130 ustawy zmienianej w art. 1 (to jest art. 130 ust. 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym – przyp. Sądu), w brzmieniu dotychczasowym, stosuje się do dnia wdrożenia rozwiązań technicznych umożliwiających wprowadzenie, przekazywanie, gromadzenie i udostępnianie z centralnej ewidencji kierowców danych o naruszeniach, o których mowa w art. 130 ustawy zmienianej w art. 1. Minister właściwy do spraw informatyzacji ogłasza w swoim dzienniku urzędowym oraz na stronie podmiotowej Biuletynu Informacji Publicznej komunikat określający termin wdrożenia rozwiązań technicznych, o których mowa w ust. 1. Komunikat ogłasza się w terminie co najmniej 3 miesięcy przed dniem wdrożenia rozwiązań technicznych określonym w tym komunikacie (art. 16 ust. 2 wskazanej ustawy). Podkreślić należy, że zgodnie z art. 130 ust. 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 i wpisuje się do tej ewidencji. Co istotne, do dnia wydania zaskarżonej decyzji przez Kolegium wskazany minister nie określił terminu wdrożenia opisanych wyżej rozwiązań technicznych. W związku z tym art. 130 ust. 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym miał w sprawie zastosowanie, albowiem nie został wykonany warunek określony w art. 16 ust. 1 ustawy zmieniającej, to jest brak było ww. komunikatu dotyczącego wdrożenia rozwiązań technicznych. Organy w wystarczającym do rozstrzygnięcia stopniu ustaliły zaś stan faktyczny sprawy oraz prawidłowo zastosowały oraz zinterpretowały obowiązujące przepisy. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest prawidłowe i spełnia wymogi określone w art. 107 k.p.a., a w szczególności wymogi z § 3 tego przepisu. Co do zarzutów odwołania i skargi wskazać trzeba, że prowadzenie ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego należy do wyłącznej kompetencji właściwych organów Policji. Z akt administracyjnych przedstawionych Sądowi wynika wprost, że wpisy ostateczne 36 punktów karnych wskazanych we wniosku Komendanta Wojewódzkiego Policji w G. związane były z siedmioma wykroczeniami popełnionymi w dniu 10 lipca 2018 r., za które skarżący został prawomocnie skazany wyrokiem Sądu Rejonowego (...) z dnia 12 sierpnia 2020 r. (sygn. akt (...)). Wyrok ten nie został przez skarżącego w żaden sposób podważony i w związku z tym organy orzekające zobligowane były uwzględnić skutki prawne z tego wyroku wynikające (wyrok prawomocny od dnia 20 sierpnia 2020 r.). Z kolei postanowienie z dnia 26 września 2019 r. wydane w sprawie (...) o umorzeniu dochodzenia o czyn z art. 178b ustawy – Kodeks karny, na które w toku postępowania administracyjnego i w skardze powoływał się skarżący uzasadniając nieprawidłowość decyzji w przedmiocie zatrzymania mu prawa jazdy wydano z uwagi na niemożliwość ustalenia tożsamości sprawcy, który w dniu 10 lipca 2018 r. nie zatrzymał pojazdu mechanicznego pomimo wydania polecenia przez uprawnionych funkcjonariuszy. W konsekwencji, decyzję o zatrzymaniu skarżącemu prawa jazdy należy uznać za zgodną z prawem. Odnosząc się finalnie do wniosku o odroczenie rozprawy złożonego przez pełnomocnika skarżącego wskazać należy, że udział w rozprawie nie jest jedyną formą zapewnienia stronie możliwości obrony jej praw. Jest to jedynie podstawowa forma zapewniająca stronie możliwość wysłuchania jej przez sąd, co wynika z faktu, że nie ma w p.p.s.a. przepisu, który stawiałby znak równości między nieuwzględnieniem wniosku strony (pełnomocnika) o odroczenie rozprawy, z pozbawieniem jej możności obrony swych praw. W ocenie Sądu odmowa uwzględnienia złożonego wniosku była uzasadniona zważywszy, że obecność stron nie jest na rozprawie obowiązkowa (art. 107 p.p.s.a.). Skarżący jest nadto reprezentowany przed sądem przez profesjonalnego pełnomocnika z urzędu, którego prawidłowo zawiadomiono o terminie rozprawy zdalnej, a który wnioskując o odroczenie rozprawy, nie powołał się na żadne leżące po jego stronie okoliczności, które uniemożliwiałyby mu (lub chociażby znacząco utrudniały) właściwe reprezentowanie interesów skarżącego. Nie znajdując zatem podstaw do uznania, że wydane w sprawie decyzje naruszają przepisy prawa materialnego lub zasady postępowania administracyjnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, należało orzec jak w sentencji. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił wniesioną skargę.