III SA/Gd 696/16
PostanowienieWSA w Gdańsku2017-08-29
Skład orzekający: Adam Osik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Jaka jest wysokość wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu w sytuacji, gdy sąd połączył do wspólnego rozpoznania dwie odrębne sprawy, a pełnomocnik wniósł skargę kasacyjną w każdej z nich?Ratio decidendi
W przypadku połączenia dwóch odrębnych spraw do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia przez sąd administracyjny, pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu przysługuje wynagrodzenie za każdą z tych spraw oddzielnie, jeśli wniósł skargę kasacyjną w każdej z nich. Wysokość wynagrodzenia ustala się na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, z uwzględnieniem opłaty maksymalnej dla każdej sprawy oraz nakładu pracy pełnomocnika.Stan faktyczny
Skarżący I. T. i K. T. uzyskali prawo pomocy przez ustanowienie adwokata P. R. w sprawach dotyczących zasiłku okresowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku połączył do wspólnego rozpoznania dwie sprawy o sygnaturach III SA/Gd 696/16 i III SA/Gd 697/16. Pełnomocnik wniósł skargę kasacyjną od wyroku WSA w Gdańsku z dnia 8 września 2016 r. w obu połączonych sprawach. Następnie adwokat P. R. złożył wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.Rozstrzygnięcie
Przyznano adwokatowi P. R. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku kwotę 295,20 zł tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy, obejmujące sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Adam Osik po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata P. R. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skarg I. T. i K. T. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 20 czerwca 2016 r., nr [...], [...] w przedmiocie zasiłku okresowego postanawia: przyznać adwokatowi P. R. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy), zawierającą podatek od towarów i usług, tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy, obejmujące sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej.
Skarżącym I. T. i K. T. zostało przyznane postanowieniem referendarza sądowego z dnia 14 lipca 2016 r., sygn. akt III SO/Gd 49/16, prawo pomocy przez ustanowienia adwokata. Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła tym adwokatem – P. R. (por. pismo Izby Adwokackiej z dnia 5 sierpnia 2016 r., k. 12 akt).
Przed wydaniem wyroku w dniu 8 września 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, działając na podstawie art. 111 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), połączył do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy o sygnaturach akt III SA/Gd 696/16 i III SA/Gd 697/16, zainicjowane ww. skargami.
W dniu 12 listopada 2016 r., z zachowaniem ustawowego terminu, wyznaczony pełnomocnik wniósł skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 8 września 2016 r., sygn. akt III SA/Gd 696/16 wraz z wnioskiem o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.
Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
W odniesieniu do adwokatów powyższe zasady od dnia 2 listopada 2016 r. określa rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1714) i od tego dnia utraciło moc rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1801). Jednakże na mocy § 22 nowego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji.
Z powyższego wynika, że wniosek o przyznanie wynagrodzenia za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej od wyroku wydanego w dniu 8 września 2016 r., a więc przed dniem wejścia w życie nowego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. tj. za czynność podjętą w postępowaniu w drugiej instancji, rozpoczętym w dniu wydania orzeczenia kończącego postepowanie w pierwszej instancji, należało rozpoznać na dotychczasowych zasadach wynikających z rozporządzenia z dnia 22 października 2015 r.
W myśl § 4 ust. 1 rozporządzenia z dnia 22 października 2015 r. opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Jednak zgodnie z dyspozycją § 4 ust. 2 ww. rozporządzenia ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy adwokata oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności.
Opłata maksymalna w sprawie przed sądem administracyjnym, w sprawie, w której przedmiotem sporu nie jest należność pieniężna oraz która nie należy do właściwości Urzędu Patentowego, wynosi w pierwszej instancji - w myśl § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia - 480 zł. Zgodnie zaś z § 21 ust. 1 pkt 2 lit b) rozporządzenia opłata maksymalna za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej wynosi 50 % opłaty maksymalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji – 75 % tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 240 zł.
W niniejszej sprawie opłata maksymalna wynosi zatem w postępowaniu prowadzonym w ramach drugiej instancji 50 % tej kwoty – czyli 240 zł, gdyż skarżących reprezentuje pełnomocnik wyznaczony przed wydaniem orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie w pierwszej instancji.
W rozpatrywanym przypadku ww. opłata maksymalna winna wynosić dwukrotność wskazanej wyżej kwoty, tj. 480 zł. Należy bowiem podkreślić, że na rozprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku działając na podstawie art. 111 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi połączył do wspólnego rozstrzygnięcia dwie oddzielne sprawy zainicjowane skargami wniesionymi przez I. T. i K. T. Połączenie oddzielnych spraw w celu ich łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia nie oznacza, że takie połączenie tworzy z tych spraw jedną, nową sprawę, nie pozbawia bowiem połączonych spraw ich odrębności oraz nie zmienia faktu, że łącznie rozpoznawane i rozstrzygane sprawy są nadal samodzielnymi sprawami. Oznacza to, że w każdej z tych spraw należne byłoby wynagrodzenie dla pełnomocnika. W sytuacji zatem, gdy wyrokiem z dnia 8 września 2016 r. rozstrzygnięto sprawy połączone na podstawie art. 111 § 2 ww. ustawy, pełnomocnik skarżących udzielił pomocy prawnej w każdej z dwóch połączonych spraw. Dlatego też pełnomocnikowi skarżących należało się wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienia skargi kasacyjnej w każdej z łącznie rozpoznanych i rozstrzygniętych spraw.
Tak określona opłata maksymalna stanowiła podstawę wyliczenia należnej opłaty, która zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia z dnia 22 października 2015 r., wynosi 1/2 wysokości opłaty maksymalnej, a więc, w niniejszym przypadku – 240 zł. W ocenie referendarza sądowego przedmiotowa kwota jest adekwatna do udziału pełnomocnika w postępowaniach po wzięciu pod uwagę niezbędnego nakładu pracy pełnomocnika, a także charakteru przedmiotowych spraw (stopnia ich zawiłości).
Wskazaną powyżej opłatę należną, zgodnie z § 4 ust. 3 powołanego rozporządzenia, należało podwyższyć o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności (obecnie 23 %) tj. o kwotę 55,20 zł.
Z powyższych względów, referendarz sądowy działając na podstawie art. 250 § 1 i art. 258 § 2 pkt 8 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz cytowanych powyżej przepisów orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło