III SA/Gd 732/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Paweł Mierzejewski po rozpoznaniu w dniu 10 grudnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. M. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 29 sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie anulowania zmiany danych technicznych lokalu zapisanego w księdze wieczystej postanawia przyznać wnioskodawczyni prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskiem z dnia 9 listopada 2012 r. skarżąca T. M. zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Według oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach złożonego przez wnioskodawczynię prowadzi ona samodzielne gospodarstwo domowe. Wyłącznym źródłem jej utrzymania jest renta inwalidzka wynosząca 939,42 zł brutto miesięcznie. Wnioskodawczyni posiada udział wynoszący ½ w prawie własności domu (wraz ze strychem i piwnicą) oraz udział wynoszący ½ w prawie własności lokalu mieszkalnego o powierzchni 48,57 m2. Z oświadczenia wynika ponadto, że T. M. nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Do wniosku o przyznanie prawa pomocy dołączone zostały: potwierdzenie wypłaty świadczenia rentowego za miesiąc wrzesień 2012 r. oraz faktura VAT z dnia 1 października 2012 r. obrazująca zakup lekarstw za kwotę 291,99 zł. W związku z tym, iż oświadczenie zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okazało się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych wnioskodawczyni, na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 14 listopada 2012 r., wezwano wnioskodawczynię do przedłożenia – w terminie czternastu dni od dnia doręczenia wezwania – następujących dokumentów: odpisów złożonych zeznań podatkowych za rok 2011 bądź imiennych informacji o wysokości osiągniętego dochodu lub rocznego obliczenia podatku za ten rok, względnie oświadczenia, że wnioskodawczyni przedmiotowych dokumentów nie składała; wyciągów i wykazów ze wszystkich posiadanych rachunków bankowych i innych, na których gromadzone są środki pieniężne, obrazujących historię (przelewy, wpłaty, wypłaty) i salda tych rachunków w okresie ostatnich trzech miesięcy, bądź też oświadczenia o ich nieposiadaniu; dokumentów obrazujących wysokość ponoszonych w okresie ostatnich trzech miesięcy własnych kosztów utrzymania (opłaty za energię elektryczną, gaz, ogrzewanie, telefon, ubezpieczenie, inne); oświadczenia w przedmiocie zarejestrowanych na wnioskodawczynię pojazdów mechanicznych (z podaniem ich marki, modelu, roku produkcji oraz aktualnej wartości). Ponadto zobowiązano wnioskodawczynię do wskazania czy prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z uczestnikiem postępowania S. M. - a jeżeli tak - do przedłożenia oświadczenia w przedmiocie źródeł i wysokości osiąganych przez ww. dochodów. W odpowiedzi na powyższe wezwanie T. M. przedłożyła: zaświadczenie wydane przez Naczelnika Urzędu Skarbowego wskazujące, iż w 2011 r. wnioskodawczyni osiągnęła dochód w kwocie 9.461,86 zł: oświadczenie w przedmiocie zrzeczenia się przysługującego jej dożywocia i zwolnienia S. M. (z którym zgodnie z oświadczeniem nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego) z wykonywania związanych z tym dożywociem świadczeń; rachunek za gaz na kwotę 20,57 zł; rachunek za energię elektryczną na kwotę 201,58 zł; pokwitowanie zapłaty kwoty 100 zł za wykonaną usługę hydrauliczną; faktury VAT z dnia 29 listopada 2012 r. na kwoty 14,60 zł i 82 zł (zakup materiałów hydraulicznych) oraz z dnia 16 listopada 2012 r. na kwotę 260,61 zł (zakup lekarstw); fakturę VAT z dnia 21 listopada 2012 r. na kwotę 491,12 zł (zakup drewna) oraz potwierdzenie wpłaty składki na ubezpieczenie w wysokości 32,10 zł. Ponadto wnioskodawczyni oświadczyła, że nie posiada kont bankowych, lokat dewizowych oraz pojazdów mechanicznych. W pierwszej kolejności należy wskazać, że instytucja prawa pomocy stanowi pomoc państwa przeznaczoną wyłącznie dla tych osób, które nie mają wystarczających środków finansowych na poniesienie kosztów postępowania. W świetle art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 3 ww. aktu normatywnego, prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W świetle powołanych uregulowań przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, jeżeli wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zatem to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Mając na uwadze powyższe okoliczności uznano, że wnioskodawczyni wykazała dostatecznie, iż na dzień wydania niniejszego postanowienia poniesienie przez nią kosztów sądowych, spowodować może skutki, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Za powyższą oceną przemawia zwłaszcza zestawienie wysokości uzyskiwanych dochodów netto (863,46 zł) z udokumentowanymi kosztami utrzymania oraz deklarowany brak zasobów pieniężnych. Dla powyższej oceny nie bez znaczenia jest również fakt, iż wnioskodawczyni prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe i samodzielnie ponosić musi koszty jego utrzymania. W konsekwencji, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.