III SA/Gd 733/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Dominiak, Sędziowie Sędzia NSA Anna Orłowska (spr.), Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Kinga Czernis, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lutego 2014 r. sprawy ze skargi S. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 2 sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego oddala skargę. Z akt sprawy wynika, że S. G. w dniu 2 kwietnia 2013 r. złożył do Ośrodka Pomocy Społecznej podanie o pomoc tj. o przyznanie zasiłku stałego socjalnego. Wnoszący napisał, że jest osobą w wieku 49 lat, niepełnosprawną (ma orzeczenie o niepełnosprawności umiarkowanej, II grupa), czeka na operację stawów kolanowych oraz nerwów nadgarstków obu rąk, leczy się na żołądek i ma schorowany kręgosłup i serce. Obecnie nie ma środków do życia i na leczenie. Decyzją Wójta Gminy. z dnia 30 kwietnia 2013 r., na mocy art. 104 kpa,106 ust. 1 w zw. z art.8, 12, 37 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2013 r., poz. 182), dalej u.p.s. oraz Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2012 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U .z 2012r., poz.823) odmówiono przyznania S. G. zasiłku stałego. W uzasadnieniu do decyzji organ podał, że zasiłek stały przysługuje osobie pełnoletniej pozostającej w rodzinie, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód, jak również dochód na osobę w rodzinie są niższe od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie. Z uwagi na orzeczony stopień niepełnosprawności strona spełnia przesłankę niezdolności do pracy. Z dokonanych ustalenia co do dochodu wynika, że S. G. prowadzi gospodarstwo domowe z matką M. G., której emerytura wraz z dodatkami to 1139,85 zł miesięcznie. Dochód ten pomniejszono, dając wiarę oświadczeniu wnoszącego o pomoc, że matka płaci alimenty S. G. należne synowi, (czyli –wnukowi) o 160 zł miesięcznie, które – przekazano komornikowi na poczet zobowiązań alimentacyjnych. Pozostała po potrąceniu kwota, czyli 979,85 zł przekracza kryterium dochodowe (912 zł), uprawniające do uzyskania świadczeń z pomocy społecznej.Za odmową przyznania świadczeń z pomocy społecznej przemówiło również i to, ze wnoszący podanie jest współwłaścicielem ( z byłą żoną ) domu mieszkalnego oraz dwóch działek, a co więcej organ ustalił, że S. G. przebywa w dzień poza domem, najprawdopodobniej pracując bez umowy o pracę i wnosi składki ubezpieczenia w KRUS. Reasumując - zdaniem organu, osoby chcące skorzystać z pomocy społecznej powinny wcześniej wykorzystać swoje zasoby majątkowe. Po rozpatrzeniu odwołania skarżącego, decyzją z dnia 2 sierpnia 2013 r., powołując przepisy art. 138 § 1 pkt. 1 kpa, art.6 pkt. 3, art. 7, art.8 ust.1pkt. 2 ust.,3, art. 9, art. 37 ust. 1 pkt. 2, ust. 2 pkt.2, ust.3 , art. 106 ust.1,4, art.107 i art. 109 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (j.t .Dz. U. 2013, , poz. 182 ze zm.) i Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2012 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U .z 2012r., poz.823) Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, m.in., że zasiłek stały przysługuje osobie pełnoletniej pozostającej w rodzinie, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód, jak również dochód na osobę w rodzinie są niższe od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie. Aktualne kryterium dochodowe, o którym mowa w art. 8 ust. 1 pkt. 2 ustawy, zgodnie z § 1 ust. 1 lit. b wskazywanego Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2012 r. to kwota 456 zł. Zgodnie z ustaleniami organu I instancji dochód na osobę w rodzinie odwołującego się, po potrąceniu zobowiązań alimentacyjnych w wys. 160 zł miesięcznie, wynosi 979,85 zł i przekracza określone prawem kryterium dochodowe, uprawniające do uzyskania świadczeń z pomocy społecznej. W takiej sytuacji, nawet jeśli odwołujący się uważa decyzję odmawiającą przyznania zasiłku stałego za krzywdzącą, organowi I instancji nie można zarzucić, że zaskarżanym rozstrzygnięciem naruszył prawo. Postępowanie w sprawie przeprowadzone zostało prawidłowo, stan faktyczny ustalono bezspornie, co – uwzględniając okoliczności sprawy, prowadziło do utrzymania w mocy decyzji Wójta Gminy N. K.. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku S. G. wystąpił o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, przyznanie skarżącemu zasiłku stałego na cały okres orzeczenia o stopniu niepełnosprawności przyznanego przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w K., zwolnienie od kosztów sądowych i przyznanie adwokata z urzędu. Skarżący zarzucił, że decyzja organu odwoławczego jest mało wnikliwa, przy ocenie sytuacji skarżącego brano pod uwagę jedynie ustalenia poczynione przez organ I instancji, którego pracownicy są dla skarżącego nieżyczliwi, podobnie jak bratowa, składająca oświadczenie na żądanie tego organu. W rezultacie odmówiono przyznania skarżącemu zasiłku stałego, który należy się skarżącemu, podobnie jak innej, wymienionej z nazwiska osobie, której zasiłek przyznano. Świadczy to o nierównym traktowaniu osób przez władze. S. G. napisał, że nie prowadzi wspólnego gospodarstwa z matką, a jedynie żyje dzięki Jej pomocy.. W odpowiedzi na skargę nadesłanej przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniesiono o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga S. G. nie mogła zostać uwzględniona. Materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonych decyzji stanowiły m.in. przepisy art. 37 ust. 1 pkt. 2 u.p.s., zgodnie z którym zasiłek stały przysługuje: pełnoletniej osobie pozostającej w rodzinie, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód, jak również dochód na osobę w rodzinie są niższe od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie. Stosownie do art. 8 ust. 3 cyt. ustawy, dla potrzeb wyliczenia należnych wnioskodawcy świadczeń objętych ustawą o pomocy społecznej, za dochód uważa się sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku lub w przypadku utraty dochodu, z miesiąca, w którym wniosek został złożony, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, pomniejszoną o: 1) miesięczne obciążenie podatkiem dochodowym od osób fizycznych; 2) składki na ubezpieczenie zdrowotne określone w przepisach o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia oraz ubezpieczenia społeczne określone w odrębnych przepisach; 3) kwotę alimentów świadczonych na rzecz innych osób. W ust. 4 art. 8 powołanej ustawy wymieniono, czego nie wlicza się do dochodu ustalonego zgodnie z ust. 3 (a więc: jednorazowego pieniężnego świadczenia socjalnego; zasiłku celowego; pomocy materialnej mającej charakter socjalny albo motywacyjny, przyznawanej na podstawie przepisów o systemie oświaty; wartości świadczenia w naturze; świadczenia przysługującego osobie bezrobotnej na podstawie przepisów o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy z tytułu wykonywania prac społecznie użytecznych). Wbrew temu, co napisał skarżący w skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z ustaleń poczynionych przez organ I instancji – Ośrodek Pomocy Społecznej w N. K. - wynika, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z matką, co ustalono w oparciu o: kwestionariusz wywiadu środowiskowego (pkt.13.-łączny dochód w rodzinie 1139,85 zł, pkt.14. - opłaty za energię elektryczną reguluje brat J. G., zam. G. K.), i bratem, jak oświadczył skarżący w oświadczeniu w dn. 18.04.2013 r., cyt.: "jestem na utrzymaniu matki i brata, u których pomagam w ich pracach domowych /..../, matka przekazuje mi na poczet alimentów 160 zł, które płacę komornikowi. Z kolei brat płaci ubezpieczenie KRUS, za co pomagam mu w lekkich pracach w gospodarstwie oraz daje mi mieszkanie z opałem i prądem; środki czystości zakupuje mi matka, /.../ zasiłek stały jest mi niezbędnie potrzebny, co odciąży moją matkę i brata na moje utrzymanie/..../," oświadczenie bratowej D. G. ( "na ubezpieczenie KRUS szwagier reguluje sam opłatę, pozostałą część opłat związanych z funkcjonowaniem domu regulujemy sami /.../ szwagier jedynie w listopadzie 2012 r. zakupił tonę węgla za 750 zł") i oświadczenie matki skarżącego, M. G., (która podała w dn. 11.04.2013 r. ":moja synowa pomaga mi w formie robienia zakupów, organizowaniu wyjazdów do lekarzy oraz gotowaniu jednego posiłku ciepłego, ponieważ syn S. jest poza domem, ponieważ pracuje ale nie wiem, gdzie"). Skarżący samodzielnie podpisał zarówno kwestionariusz wywiadu środowiskowego jak i oświadczenie i podał również, że jest współwłaścicielem domu jednorodzinnego o pow. 173 m kw. i dwóch działek ( o pow.896 m kw. i 721 m kw.), na których budynek jest położony, ale ponieważ jest to współwłasność skarżącego i byłej żony, to," nawet po podziale bez wspólnych uzgodnień, na które nie zgadza się była zona, nie ma możliwości sprzedania domu wraz z działkami/.../ "( cyt. z odwołania od decyzji organu I instancji). W czasie, w którym podejmowane były zaskarżone decyzje, kryterium dochodowe na osobę w rodzinie wynosiło 456 zł na osobę w rodzinie, a – ujawnione dochody skarżącego i matki – to 1139,85 zł, czyli – dochód na osobę w rodzinie 569,93 zł, przekraczał kwotę uprawniającą do uzyskania świadczeń z pomocy społecznej. Skarżący, z tytułu ubezpieczenia społecznego w KRUS ma również prawo do świadczeń leczniczych, wbrew temu, co podnosił jako zarzut świadczący o "bezduszności" pracowników organu I instancji. Mając powyższe na uwadze Sąd nie podziela poglądu, aby w sprawie zaistniały okoliczności pominięte przez organy rozstrzygające, a przemawiające za udzieleniem skarżącemu pomocy społecznej w formie zasiłku stałego, gdyż udzielanie świadczeń unormowane jest przepisami prawa, a te – jak wyżej wskazano nie zostały naruszone w sposób, który mógłby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia wniosku skarżącego o zasiłek stały. Ocena ta obejmuje również zarzut odnośnie nie uwzględnienia - przy obliczaniu miesięcznego dochodu strony – wysokości opłaty na ubezpieczenie w KRUS, a to z tego względu, że sam skarżący podawał, że ubezpieczenie wnosi brat J. "za co pomagam mu w lekkich pracach w gospodarstwie", a to oznacza, że do miesięcznych dochodów strony organ I instancji winien najpierw doliczyć uzyskiwane w ten sposób zarobki, a ewentualnie następnie kwotę tę odjąć. Należy dodać, że w następnym oświadczeniu – z tego samego dnia S. G. również oświadczył, że "nie posiadam gospodarstwa, ale ubezpieczony jestem w gospodarstwie brata jako domownik".(k-10 akt organu I instancji). Oświadczenia, mające służyć za dowód w postępowaniu administracyjnym zagrożone są odpowiedzialnością karną (k-9 akt adm.). Reasumując - wydane przez organy rozstrzygnięcie miało swoją podstawę prawną, odpowiadającą zastałemu w sprawie stanowi faktycznemu. Z powyższych względów oraz z uwagi na zakres kognicji Sądu, przekonanie strony skarżącej o krzywdzącym charakterze rozwiązań prawnych przyjętych w ustawie o pomocy społecznej nie mogło prowadzić do uwzględnienia skargi. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a.