III SA/Gd 747/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Sudoł po rozpoznaniu w dniu 30 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. R. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 1 października 2012 r., sygn. akt [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy postanawia: odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskiem z dnia 25 listopada 2012 r. skarżący zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 1 października 2012 r. Postanowieniem z dnia 21 grudnia 2012 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku odmówił wnioskodawcy przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. W dniu 31 grudnia 2012 r. skarżący złożył sprzeciw od tego postanowienia podnosząc, że referendarz nie uwzględnił zapisów podatkowej księgi przychodów i rozchodów z których wynika, że ponosił straty przez cały ubiegły rok. Ponadto nie uwzględnił faktu, że rodzice pomagają mu w spłacie zobowiązań w wysokości 600 zł miesięcznie, w celu ratowania jego działalności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej: "p.p.s.a.", w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie. W świetle art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Stosownie do art. 245 § 3 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Z uwagi na cytowane regulacje należy podkreślić, że przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, jeżeli wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wnoszący o przyznanie prawa pomocy winien udowodnić, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Na podstawie złożonego przez wnioskodawcę oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, dokumentów źródłowych znajdujących się w aktach sprawy oraz nadesłanych w odpowiedzi na zarządzenie referendarza sądowego z dnia 3 grudnia 2012 r. (odpisów zeznań podatkowych, decyzji w przedmiocie waloryzacji renty oraz emerytury; decyzji w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości, potwierdzeń wpłat za energię elektryczną, faktury za wodę i odprowadzanie ścieków, faktury za usuwanie odpadów z nieruchomości; wyciągów z rachunków bankowych rodziców i wnioskodawcy) ustalono, że wnioskodawca jest przedsiębiorcą i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z rodzicami. Wnioskodawca - zgodnie z oświadczeniem - nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Matka skarżącego posiada samochód osobowy Volkswagen Passat, rok produkcji 1989 o wartości 1.000 zł. Źródłem dochodów rodziców wnioskodawcy są: świadczenie emerytalne przysługujące matce w kwocie 917,48 zł brutto oraz świadczenie rentowe przysługujące ojcu w kwocie 849,91 zł brutto. W 2011 roku wnioskodawca z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej uzyskał dochody w wysokości 4.125,28 zł. Wysokość deklarowanych wydatków osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym z tytułu podatku od nieruchomości oraz zużycia mediów i zakupu leków dla chorego ojca wnioskodawca ocenił na kwotę 700 zł miesięcznie. Z wyciągu z rachunku bankowego wynika, że na dzień 19 października 2012 r. wnioskodawca posiadał tytułem wolnych środków kwotę 13.212.39 zł; z kolei na dzień 30 listopada 2012 r. dodatnie saldo rachunku wynosiło 1.384,88 zł. Sąd uznał, że wnioskodawca nie wykazał dostatecznie, iż na dzień wydania niniejszego postanowienia poniesienie przez niego kosztów sądowych spowodować może skutki, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Zauważyć należy, że z wyciągu z rachunku bankowego wynika, iż wnioskodawca jako przedsiębiorca generuje określone przychody (niejednokrotnie wysokie) i na bieżąco reguluje ciążące na nim zobowiązania. Niezależnie od powyższego rodzice wnioskodawcy posiadają stałe źródło dochodów. W okolicznościach sprawy uiszczenie kosztów sądowych przez wnioskodawcę nie spowodują uszczerbku, o którym mowa w ww. przepisach. Zwłaszcza, że największy ciężar finansowy wiąże się z koniecznością uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 200 zł. Ewentualnie po wydaniu wyroku przez sąd skarżący powinien liczyć się z koniecznością opłacenia opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 zł z tytułu złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oraz wpisem należnym od skargi kasacyjnej w wysokości 100 zł. Zestawienie tych kosztów sądowych i dochodów członków gospodarstwa domowego, pozwala uznać, że ich pokrycie nie nadwyręży zdolności wnioskującego do zachowania poziomu koniecznego utrzymania jego oraz osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym. Kwota 200 zł wpisu sądowego jak również przyszłe koszty sądowe nie są na tyle wysokie, aby mogły negatywnie zaważyć na poziomie życia samego wnioskodawcy będącego czynnym przedsiębiorcą jak i jego rodziców. W odniesieniu do argumentów podniesionych w sprzeciwie Sąd podkreśla, że ponoszenie straty z bieżącej działalności gospodarczej nie przesądza o konieczności uwzględnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Sąd bada całokształt sytuacji finansowej i materialnej wnioskodawcy, a ta w niniejszej sprawie nie uzasadnia zwolnienia z kosztów sądowych. Jeżeli chodzi o pomoc rodziców wnioskodawcy to należy podkreślić, że w świetle dochodów jakimi dysponuje gospodarstwo domowe - uwzględniając nawet ich wydatki, oraz obrotów na rachunkach bankowych, poniesienie kosztów niniejszego postępowania przez wnioskodawcę jest możliwe, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla niego i rodziny. W ocenie Sądu, wnioskodawca nie udowodnił dostatecznie, że spełnia przesłanki przyznania prawa pomocy - przez zwolnienie od kosztów sądowych. Na zakończenie rozważań należy ponownie podkreślić, że sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. W konsekwencji, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.