III SA/Gd 751/13

PostanowienieWSA w Gdańsku2014-02-19

Skład orzekający: Paweł Mierzejewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, która nie posiada wystarczających środków finansowych na pokrycie kosztów ustanowienia pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania, powinna otrzymać prawo pomocy w postaci ustanowienia adwokata z urzędu?
Ratio decidendi
Instytucja prawa pomocy ma na celu umożliwienie osobom o ograniczonej zdolności finansowej dostępu do wymiaru sprawiedliwości. Wnioskodawczyni, której miesięczny dochód jest niewystarczający do pokrycia kosztów utrzymania i kosztów postępowania sądowego, powinna otrzymać prawo pomocy w postaci ustanowienia adwokata z urzędu, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 PPSA.
Stan faktyczny
Wnioskodawczyni K. J. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu w sprawie dotyczącej zmiany decyzji w przedmiocie zasiłku stałego. Wnioskodawczyni prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, jej miesięczny dochód wynosi 813 zł brutto (renta przyznana w drodze wyjątku), z czego musi pokryć koszty czynszu (428 zł) i pozostałe koszty utrzymania. Nie posiada oszczędności ani przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro.
Rozstrzygnięcie
Przyznano wnioskodawczyni prawo pomocy przez ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Paweł Mierzejewski po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. J. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 lipca 2013 r. sygn. akt [...] w przedmiocie zmiany decyzji w sprawie zasiłku stałego postanawia przyznać wnioskodawczyni prawo pomocy przez ustanowienie adwokata. Wyrokiem z dnia 21 listopada 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę K. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 lipca 2013 r. sygn. akt [...] w przedmiocie zmiany decyzji w sprawie zasiłku stałego. Wnioskiem datowanym na dzień 11 lutego 2014 r. skarżąca zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata. W świetle złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym wnioskodawczyni prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Z kolei w świetle oświadczenia o majątku i dochodach skarżąca nie posiada oszczędności, papierów wartościowych ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Jej miesięczny dochód kształtuje renta w kwocie 813 zł brutto przyznana w drodze wyjątku. Z ww. kwoty skarżąca musi opłacić czynsz za mieszkanie (aktualnie w wysokości 428 zł) oraz pokryć wszystkie pozostałe koszty swojego utrzymania. W tym stanie uznano, co następuje: Instytucja prawa pomocy uregulowana w przepisach dotyczących postępowania przed sądami administracyjnymi stanowi pomoc państwa przeznaczoną wyłącznie dla tych osób, które nie mają wystarczających środków finansowych na poniesienie kosztów prowadzonego postępowania. W świetle art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z powyższej regulacji normatywnej wynika, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Tym samym rozstrzygnięcie w przedmiocie prawa pomocy zależy wyłącznie od tego, co zostanie udowodnione przez podmiot wnioskujący o jego przyznanie. W realiach niniejszej sprawy referendarz sądowy uznał, że wnioskodawczyni nie ma obecnie możliwości poniesienia kosztów związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku swojego koniecznego utrzymania. Za powyższym wnioskiem przemawia zestawienie kwoty uzyskiwanych dochodów netto z miesięcznymi, udokumentowanymi kosztami utrzymania. Ponadto wnioskodawczyni nie dysponuje żadnymi oszczędnościami ani też majątkiem, którego ewentualne zbycie lub obciążenie prawem na rzecz osoby trzeciej mogłoby przynieść dochód pozwalający na pokrycie ww. kosztów. Dokonując pozytywnej oceny wniosku o przyznanie prawa pomocy w powyższym zakresie referendarz miał również na względzie, że prawo pomocy ma stanowić zabezpieczenie konstytucyjnej zasady prawa do sądu wyrażonej wprost w art. 45 Konstytucji RP z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 ze zm.). Prawo to ma bowiem umożliwiać realizację swoich praw na drodze sądowej podmiotom nie posiadającym dostatecznych środków na ponoszenie niezbędnych kosztów postępowania. W konsekwencji powyższego, na podstawie u art. 246 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia przyznając wnioskodawczyni prawo pomocy przez ustanowienie adwokata.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło