III SA/Gd 764/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Paweł Mierzejewski po rozpoznaniu w dniu 22 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. S. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 17 lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego z naruszeniem prawa postanawia: odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskiem zawartym w skardze, uzupełnionym na urzędowym formularzu PPF w dniu 2 października 2013 r. (data wpływu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku – 4 października 2013 r.) skarżący K. S. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W świetle złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną. Z kolei w świetle oświadczenia o majątku i dochodach wnioskodawca posiada mieszkanie o powierzchni 61,6 m2. Wnioskodawca oraz żona nie posiadają przy tym zasobów pieniężnych ani innych przedmiotów wartościowych. Łączny dochód wnioskodawcy oraz żony w kwocie 2.433 zł kształtują zasiłek przedemerytalny uzyskiwany przez wnioskodawcę (w kwocie 833 zł) oraz wynagrodzenie żony (w kwocie 1.600 zł). Uzasadniając wniosek ww. wskazał, ze wysokość wymierzonej skarżącemu kary pieniężnej jest niewspółmierna do osiągniętego zarobku. Ponadto skarżący ponosi koszty leczenia oraz rehabilitacji, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy. Celem weryfikacji danych zawartych we wniosku o przyznane prawa pomoc, zarządzeniem z dnia 4 października 2013 r. wnioskodawca został zobowiązany do przedłożenia – w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania – następujących dokumentów: - odpisów zeznań podatkowych za rok 2012 złożonych do właściwego urzędu skarbowego przez wnioskodawcę oraz żonę, a w przypadku ich nieskładania – odpisów imiennych informacji o wysokości osiągniętego dochodu lub rocznego obliczenia podatku za ww. rok; - wyciągów i wykazów ze wszystkich posiadanych przez wnioskodawcę oraz żonę rachunków bankowych (w tym kont i lokat dewizowych) obrazujących historię (wpłaty, wypłaty) i salda tych rachunków w okresie ostatnich trzech miesięcy; - dokumentów obrazujących wysokość ponoszonych w okresie ostatnich trzech miesięcy kosztów utrzymania wnioskodawcy i jego żony (utrzymanie lokalu, opłaty za energię elektryczną, gaz, ogrzewanie, telefon, lekarstwa, koszty rehabilitacji, inne); - oświadczenia w przedmiocie zarejestrowanych na wnioskodawcę oraz żonę wszelkich pojazdów mechanicznych (z podaniem ich marki, modelu, roku produkcji oraz aktualnej wartości W dniu 16 października 2013 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wpłynęły: - kserokopia zeznania podatkowego za rok 2012; - wyciąg z rachunku bankowego wnioskodawcy oraz żony prowadzonego przez A S.A. z saldem na dzień 30 września 2013 r. wynoszącym 5.460,80 zł; - dwie faktury VAT obrazujące zakup lekarstw; - potwierdzenie płatności za energię elektryczną. Ponadto wnioskodawca nadesłał pisemne oświadczenie w którym wskazał, że: - jest właścicielem samochodu marki Mercedes rok produkcji 1996 o wartości 4.500 zł; - mieszkanie własnościowe zostało wykupione od spółdzielni mieszkaniowej. W tym stanie należało uznać, co następuje: W myśl art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym (obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych) następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Należy mieć na uwadze, że orzeczenie w przedmiocie prawa pomocy (stanowiącego z założenia pomoc dla osób najuboższych) winno wynikać ze zrównoważonej i wzajemnej oceny dwóch elementów: rozmiaru kosztów jakie musi ponieść strona wnioskująca o prawo pomocy na poczet postępowania sądowego i jej aktualnych możliwości płatniczych (por. m.in.: postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 9 października 2008 r.; sygn. akt I SA/Po 825/08; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl). Mając na uwadze powyższe zapatrywanie należy wskazać, że koszty sądowe w przedmiotowej sprawie kształtują: - wpis od skargi wynoszący 250 zł (vide: § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi; Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.); - ewentualna opłata kancelaryjna w kwocie 100 zł pobierana za doręczenie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem w sytuacji gdy orzeczenia nie uzasadnia się z urzędu (vide: § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych; Dz. U. Nr 221, poz. 2192); - ewentualny wpis od skargi kasacyjnej wynoszący połowę wpisu od skargi (vide: § 3 ww. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Per saldo koszty sądowe w niniejszym postępowaniu wynosić mogą 475 zł. Co oczywiste, na obecnym etapie postępowania koszty sądowe zamykają się w kwocie 250 zł stanowiącej wpis od wniesionej skargi. Oceniając złożony wniosek jak i znajdujące się w aktach dokumenty referendarz sądowy uznał, że wnioskodawca nie wykazał, że spełnia przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Zestawienie ww. kwoty ze stanem majątkowym wnioskodawcy a zwłaszcza generowanymi dochodami i posiadanymi na rachunku bankowym środkami finansowymi nie uzasadnia bowiem uznania, że poniesienie pełnych kosztów postępowania spowoduje uszczerbek, o którym mowa w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Po pierwsze należy wskazać, że wnioskodawca wraz z żoną uzyskują określone dochody w odstępach miesięcznych. Z akt sprawy jak i z przedłożonych w następstwie zarządzenia referendarza sądowego dokumentów nie wynika, żeby ww. dochody zostały zajęte bądź zabezpieczone. Pozwala to przypuszczać, że wnioskodawca winien uwzględnić możliwość poniesienia kosztów powstałych w niniejszej sprawie, czyniąc oszczędności choćby z bieżących dochodów, bądź też zabezpieczając odpowiednią ich sumę w środkach posiadanych w momencie składania wniosku o przyznanie prawa pomocy. Zauważyć nadto należy, iż w momencie składania wniosku o przyznanie prawa pomocy saldo rachunku bankowego należącego do wnioskodawcy i jego żony wynosiło 5.460,80 zł. Z przesłanego wyciągu bankowego wynika, że wnioskodawca posiada wraz z żoną dodatnie saldo na rachunku bankowym a kwota zdeponowanych środków w okresie 1 lipca – 30 września 2013 r. oscyluje wokół kwoty 5 tysięcy złotych. Po drugie, relacja nałożonej kary pieniężnej w stosunku do otrzymanego przez wnioskodawcę wynagrodzenia nie ma znaczenia dla zasadności złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy. W postępowaniu o przyznanie prawa pomocy znaczenie ma bowiem wyłącznie zestawienie rozmiaru kosztów jakie musi ponieść strona wnioskująca o prawo pomocy z jej aktualnymi możliwościami płatniczymi. Przedmiotowe zestawienie z oczywistych względów nie daje podstaw do uznania, że Skarb Państwa winien kredytować wydatki związane z prowadzeniem przez wnioskodawcę procesów sądowych w sytuacji gdy wnioskodawca jako osoba dysponująca określonym majątkiem jest w stanie z powodzeniem przeznaczyć część posiadanych składników majątkowych (na przykład środki zgromadzone na rachunku bankowym) na koszty prowadzonego postępowania. Z dokumentów przedłożonych przez wnioskodawcę nie wynika ponadto, że wysokość wskazywanych w formularzu PPF kosztów leczenia i rehabilitacji uniemożliwia poniesienie kosztów w niniejszym postępowaniu z uszczerbkiem w utrzymaniu koniecznym wnioskodawcy oraz jego żony. W konsekwencji powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia odmawiając wnioskodawcy przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie.