III SA/Gd 792/15

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Paweł Mierzejewski po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. S. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 31 sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku dla opiekuna postanawia I. umorzyć postępowanie z wniosku o przyznanie prawa pomocy w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych; II. przyznać wnioskodawcy prawo pomocy przez ustanowienie radcy prawnego. Wnioskiem z dnia 2 listopada 2015 r. skarżący D. S. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Na podstawie zawartego w formularzu PPF oświadczenia o stanie rodzinnym oraz na podstawie zgromadzonych w aktach dokumentów ustalono, że wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z niepełnosprawną matką. Z kolei na podstawie oświadczenia o majątku i dochodach ustalono, że ww. osoby utrzymują się z kwoty 1.469,70 zł netto miesięcznie, na którą składają się zasiłek dla opiekuna, emerytura wypłacana matce wnioskodawcy oraz dodatek mieszkaniowy. Zgodnie ze złożonym oświadczeniem wnioskodawca oraz jego matka nie posiadają żadnych oszczędności, papierów wartościowych ani przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł. W tym stanie uznano, co następuje. W pierwszej kolejności należy wskazać, że przedmiotem wniesionej do Sądu skargi skarżący uczynił decyzję wydaną w sprawie dotyczącej zasiłku dla opiekuna. Zgodnie z art. 239 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Powyższe oznacza, że wnioskodawca jest w rozpatrywanej sprawie ustawowo zwolniony od ponoszenia kosztów sądowych, a zatem nie ma obowiązku ich uiszczania. W świetle obowiązującego od dnia 15 sierpnia 2015 r. art. 249a ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się, jeżeli rozpoznanie wniosku stało się zbędne. Z uwagi na to, że skarżący jest zwolniony z obowiązku uiszczania kosztów sądowych z mocy ustawy uznać należy, że w realiach rozpatrywanej sprawy spełnione zostały przesłanki umorzenia postępowania z wniosku o przyznanie prawa pomocy w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych. W konsekwencji referendarz sądowy działając na podstawie art. 249a w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji postanowienia. Rozpoznania wymaga zaś żądanie wnioskodawcy dotyczące ustanowienia pełnomocnika z urzędu. W świetle art. 246 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym (to jest m. in. poprzez ustanowienie pełnomocnika z urzędu) następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku koniecznego utrzymania dla siebie i rodziny. Z uwagi na wyżej wskazaną regulację normatywną to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy wyłącznie od tego, co zostanie przez stronę wykazane. Dając wiarę oświadczeniom wnioskodawcy złożonym pod rygorem odpowiedzialności karnej z art. 233 § 1 w zw. z § 6 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553 ze zm.) oraz biorąc pod uwagę ww. okoliczności faktyczne, w tym wysokość miesięcznego dochodu netto w zestawieniu z koniecznymi kosztami miesięcznego utrzymania dwuosobowej rodziny referendarz sądowy uznał, że poniesienie przez wnioskodawcę kosztów związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika z wyboru może spowodować skutki, o których mowa w wyżej wskazanej regulacji. Konieczność wygospodarowania określonych środków na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z wyboru przekracza bowiem w ocenie referendarza sądowego aktualne możliwości finansowe wnioskodawcy. Wnioskodawca składając wniosek o przyznanie prawa pomocy wykazał przy tym dostatecznie, że wraz z matką nie dysponuje żadnymi oszczędnościami ani też majątkiem, którego ewentualne zbycie lub obciążenie prawem na rzecz osoby trzeciej mogłoby przynieść dochód pozwalający na pokrycie kosztów związanych z ustanowieniem pełnomocnika z wyboru. W związku z powyższym, referendarz sądowy działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w punkcie drugim sentencji postanowienia przyznając wnioskodawcy prawo pomocy przez ustanowienie radcy prawnego z urzędu.